Πρόγραμμα:

The post 14 χρόνια Πάρκο Ναυαρίνου – Με τη σωστή πλευρά της κοινωνίας! first appeared on Aυτολεξεί.

Δυο λόγια για το ντοκιμαντέρ από τις-τους δημιουργούς του:

Μετά από χρόνια συστηματικής υποβάθμισης του Λόφου Στρέφη από τις δημοτικές αρχές και γενικότερης προσπάθειας πολιτικής απονέκρωσης, εξευγενισμού και αποστείρωσης της περιοχής των Εξαρχείων, τον Γενάρη του 2021, η παράταξη Μπακογιάννη αναθέτει έργο «ανάπλασης» σε μεγάλη ιδιωτική εταιρεία επενδύσεων Real Estate (Prodea Investments) με όρους αδιαφανείς.

Κάτοικοι και αλληλέγγυα άτομα αντιδρούν και αμέσως συγκροτείται ανοιχτή και τακτική συνέλευση γειτονιάς. Οργανώνονται δράσεις αντίστασης, οι οποίες συνεχίζονται μέχρι σήμερα.

Ο Λόφος Στρέφη αποτελεί σημείο πρασίνου ορόσημο για τα Εξάρχεια. Έχει υπάρξει για χρόνια χώρος συνάντησης, οργάνωσης πολιτικών εκδηλώσεων, ανάσας και ξεκούρασης, χώρος ανοιχτός, ζωντανός και πολύχρωμος.
Και έτσι θέλουμε να παραμείνει.

Το ντοκιμαντέρ «Ο Λόφος του Στρέφη ελεύθερος θα μείνει» παρουσιάζει τους πρώτους μήνες αντίστασης το 2021. Η Ανοιχτή Συνέλευση Υπεράσπισης του Λόφου του Στρέφη εξακολουθεί μέχρι και σήμερα να αντιστέκεται με πολλές δράσεις.

Στις 2 Αυγούστου του 2022 τοπογράφοι συνοδεία ισχυρών αστυνομικών δυνάμεων βρέθηκαν στον Στρέφη. Κάτοικοι κι αλληλέγγυα άτομα, παρά την πίεση αστυνομοκρατίας, έδωσαν το παρόν, υπερασπίζοντας τον λόφο. ‘Οπως και τα έργα για το μετρό στην πλατεία Εξαρχείων, έτσι κι οι εργασίες “ανάπλασης” του λόφου εφαρμόζονται στη ζούλα αξημέρωτα και σε νεκρή περίοδο, καθώς μεγάλο μέρος των κατοίκων λείπει από την Αθήνα. Οι κάτοικοι δηλώνουν ξεκάθαρα την άρνησή τους κι ο δήμος απαντά με προσαγωγές και γενική αστυνομοκρατία.

Στον βωμό της ανάπτυξης, ο δημόσιος χώρος καταπνίγεται, οι ζωές μας περιορίζονται. Σήμερα ο λόφος του Στρέφη και η πλατεία Εξαρχείων, αύριο το δικό σου πάρκο ή η δικιά σου γειτονιά, μέχρι το πράσινο που έχει μείνει να είναι προνόμιο των λίγων.

Σήμερα η εκδίωξη των κατοίκων των Εξαρχείων, αύριο η δικιά σας.

Οφείλουμε να αντισταθούμε.

Ο λόφος του Στρέφη ελεύθερος θα μείνει, τσιφλίκι κανενός δεν πρόκειται να γίνει!

The post Ο Λόφος του Στρέφη ελεύθερος θα μείνει (ντοκιμαντέρ) first appeared on Aυτολεξεί.

Το ξέραμε ότι αυτός ο αγώνας θα είναι διαρκείας και σε πολλαπλά μέτωπα. Αυτό που πραγματικά μας εκπλήσσει κάθε φορά είναι τα επιχειρήματα της πλευράς που υποστηρίζει με νύχια και με δόντια την επένδυση… την ευγενή χορηγία της Prodea στον Λόφο Στρέφη.

Δεν είναι επένδυση φωνασκούν με την πρώτη ευκαιρία οι πληρωμένοι δημοσιογράφοι του δημάρχου, οι εκπρόσωποι της εταιρείας, η δημοτική αρχή. Γιατί η Prodea δεν έχει ακίνητα στην περιοχή των Εξαρχείων, δεν δραστηριοποιείται οικονομικά γύρω από τον Λόφο, δεν πρόκειται για ιδιωτικοποίηση κλπ.

Είναι όμως όντως έτσι;

«Στο πλαίσιο του ESG, η Prodea αποφάσισε να διαθέσει χορηγία ύψους 1 εκατ. ευρώ (η μεγαλύτερη που έχει δώσει μέχρι σήμερα για μεμονωμένο έργο) στον Δ. Αθηναίων, προκειμένου να καλυφθεί το 50% του έργου της ανάπλασης του Λόφου Στρέφη στα Εξάρχεια, που τα τελευταία χρόνια παρουσιάζει εικόνα εγκατάλειψης. Ωστόσο, η εμπλοκή της Prodea, ακόμα και ως χορηγού και όχι επενδυτή, φαίνεται πως πυροδότησε τα «αντανακλαστικά» των «γνωστών-αγνώστων» της περιοχής ».

Τι είναι λοιπόν το περιβόητο ESG (Environment, Society, Governance) στο πλαίσιο του οποίου γίνεται η χορηγία;

Η Prodea απαντά: The term “ESG” encompasses the wide set of environmental, social and corporate governance considerations that can impact a company’s ability to generate value[…] While ESG factors are oftentimes called non-financial, they are linked to business competitiveness and the way in which a company manages them has financial consequences.

Σύμφωνα με τα παραπάνω οι δράσεις μιας εταιρείας στο πλαίσιο των μετρήσεων ESG περιλαμβάνουν ένα ευρύ σύνολο περιβαλλοντικών, κοινωνικών και εταιρικής διακυβέρνησης εκτιμήσεων που μπορούν να επηρεάσουν την ικανότητα μιας εταιρείας να παράγει αξία. Συνδέονται με την ανταγωνιστικότητα μιας εταιρείας και έχουν σαφή οικονομικά αποτελέσματα.

Ευχαριστούμε, το ξέραμε…

Συνεχίζοντας αναφέρει: ESG is a broad rating of a company’s commitment to sustainability and other values, it represents metrics, criteria and reporting that investors use to assess a company and determine if it is worth investing in.

Σύμφωνα με τα παραπάνω οι ESG μετρήσεις είναι ακόμα ένα εργαλείο αξιολόγησης της εταιρείας και προσέλκυσης επενδυτών.

Ευχαριστούμε, το λέμε…

Και τέλος σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Prodea: “Για την Prodea, δεν είναι απλώς μια δωρεά, στο πλαίσιο του προγράμματός μας «Δομές Ευθύνης», αλλά μια στρατηγική σύμπραξη βιώσιμης ανάπτυξης για την Αθήνα” .

Εμείς το γνωρίζουμε ότι η δημοτική αρχή συνομιλεί, σχεδιάζει, αποφασίζει αποκλειστικά με εταιρίες για την ανάπτυξη της Αθήνας, σε αυτό αντιστεκόμαστε…

Έτσι λοιπόν, η Prodea ούτε χορηγία κάνει από τα υπερκέρδη της, ούτε δωρεά για κοινωφελείς σκοπούς. Επένδυση καραμπινάτη κάνει, πάνω στον ελάχιστο δημόσιο χώρο που μας έχει απομείνει.

Όπως κάθε σωστή εταιρεία που σέβεται τον εαυτό της και το συμφέρον των επενδυτών της έτσι και η Prodea συντάσσεται με τις τάσεις της αγοράς. Τα τελευταία χρόνια αποφάσισαν να βάλουν μπροστά από κάθε τι που κάνουν τη λέξη βιωσιμότητα και την «έννοια» για το περιβάλλον, για τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, την εκπαίδευση.

Πεδία στα οποία τα τελευταία χρόνια δραστηριοποιούνται οι εταιρείες, καλύπτοντας τις ευθύνες του κράτους πρόνοιας, το οποίο έχει παραδοθεί στα χέρια των ιδρυμάτων και εθνικών σωτήρων. Τώρα η Prodea θέλει να επεκταθεί και σε ζητήματα δημόσιου χώρου!

Ιδιωτικοποίηση δεν σημαίνει μόνο σε ποιον ανήκει η ιδιοκτησία αλλά ποιος φορέας αποφασίζει για την τύχη της, ποιος έχει τη δύναμη να ελέγχει τα πεπραγμένα, σε ποιον βαθμό η δραστηριότητα φεύγει από τη δημόσια σφαίρα και πάει στην ιδιωτική. Στην ιδιωτική, κερδοσκοπική σφαίρα ο έλεγχος γίνεται από τους πελάτες και τους επενδυτές.

Στη δημόσια από τους πολίτες, τις ενώσεις προσώπων, τις συλλογικότητες.

Υπό αυτή την έννοια οι πολίτες, οι χρήστες και οι κάτοικοι (ναι υπάρχουν ζώα και φυτά εκεί, άσχετα αν αγνοούνται στις μελέτες) του Λόφου, έχουν αποκλειστεί από κάθε είδους συμμετοχή στον σχεδιασμό, οι ανάγκες τους δεν έχουν εισακουστεί, ενώ οι εταιρίες σχεδιάζουν για τον Λόφο σαν να είναι η αυλή του σπιτιού τους.

Ελπίζουμε να καταλάβετε ότι είμαστε αποφασισμένα να μην επιτρέψουμε να γίνει αυτή η επένδυση και να κατανοήσετε καλύτερα το σύνθημα:

ΑΝ ΔΕΝ ΑΝΤΙΣΤΑΘΟΥΜΕ ΣΕ ΛΟΦΟΥΣ ΚΑΙ ΠΛΑΤΕΙΕΣ, ΤΙΣ ΠΟΛΕΙΣ ΜΑΣ ΘΑ ΧΑΙΡΟΝΤΑΙ ΜΟΝΑΧΑ ΟΙ ΕΤΑΙΡΙΕΣ.

The post Η χορηγία της Prodea και άλλοι αστικοί μύθοι first appeared on Aυτολεξεί.

Ο γνωστός και μη εξαιρετέος υψηλός είρων της αρθρογραφίας Τ. Θεοδωρόπουλος παρομοίασε προχτές τους κατοίκους των Εξαρχείων με τους… Απάτσι, οι οποίοι σύμφωνα με την ανάλυσή του απέτυχαν να αναχαιτίσουν την επέλαση του σιδηροδρόμου στις ΗΠΑ, ούτε λίγο ούτε πολύ, εξαιτίας του «πρωτογονισμού» τους.

Όπως μας δίνει να καταλάβουμε με περισσή χαιρεκακία, η ήττα αυτή υπήρξε μια δίκαιη ήττα. Μια ήττα που την απολαμβάνει ακόμη ο ίδιος σήμερα. Γιατί σύμφωνα με τον κύριο Θεοδωρόπουλο, η σωστή πλευρά της ιστορίας είναι ο βίαιος εκσυγχρονισμός, το δίκαιο του ισχυρότερου και η επιβολή από τα πάνω προς τα κάτω.

Καμία έκπληξη σε ό,τι αφορά την τοποθέτηση.

Το φαιδρό είναι ότι χρησιμοποιεί ως προσβολή (και μάλιστα ισχυρή κατά τη διόλου ταπεινή του άποψη) την ιδιότητα και τη σημειολογία του ιθαγενούς, δηλαδή του αυτόχθονα. Ο χαρακτηρισμός των κατοίκων και των υπερασπιστών των Εξαρχείων ως ιθαγενών (απλά χωρίς τα ωραία φτερά, όπως «χαριτολογεί») συνιστά ένα χυδαίο είδος πρόκλησης το οποίο επιχειρεί (ασχέτως των πιθανοτήτων πραγματικής επιτυχίας) να δημιουργήσει συνειδησιακή εμπλοκή και αξιακό διχασμό – αν και καταλήγει απλά ένα κακό μπούλινγκ προαυλίου για να πούμε την αλήθεια.

Παρ’ όλα αυτά, η επίθεση στον αυτόχθονα είναι ένα πολύ σημαντικό κομμάτι και του αστικού εξευγενισμού αλλά και όλης της φιλοσοφίας της ελεύθερης αγοράς του seek and destroy. Ένα μεγάλο κομμάτι της νεοφιλελεύθερης πολιτικής οικονομίας βασίζεται στο displacement, στην εκδίωξη η οποία έχει σκοπό τη γεωπολιτική αποψίλωση με σκοπό την εκμετάλλευση χωρίς τριβές και «οχλήσεις» προς τους μεγάλους «δικαιούχους».

Η κινητικότητα του κεφαλαίου, των εργαζομένων, των digital nomad και των happy traveller είναι μέρος αυτής της μεγαλύτερης εικόνας. Η δημιουργία μεταναστευτικών ροών μικρής και μεγάλης κλίμακας είναι επίσης αναπόσπαστο κομμάτι αυτού του συστήματος συμπεριφορών και αποφάσεων. Χρόνια τώρα, άλλωστε, η επενδυτική δραστηριότητα στις μεγάλες κλίμακες είναι σε μεγάλο βαθμό αποκομμένη από τις έννοιες της εντοπιότητας και της κοινωνικο-οικονομικής και πολιτισμικής «συγγένειας» του επενδυτή με το περιβάλλον της επένδυσης.

Η διατήρηση της υψηλής ρευστότητας και την επισφάλειας μέσα από τη μετατόπιση ή την εκδίωξη έχει το δευτερογενές πλεονέκτημα ότι εξασφαλίζει την ελάχιστη δυνατή εντόπια ενημερότητα και τη διάσπαση των αντίστοιχων μηχανισμών αντίστασης και αλληλεγγύης.

Ταυτόχρονα, η ρευστότητα αυτή αυξάνει την εντροπία πάνω στην οποία οι τεχνητές και μη κρίσεις μπορούν να ευδοκιμούν και να πολιτογραφούνται ως μέρος του οικοσυστήματος, ως πραγματικότητα – και μέσα στην οποία η καιροσκοπία και η κερδοσκοπία βρίσκουν το φυσικό τους περιβάλλον (ο λύκος στην αναμπουμπούλα κλπ. κλπ., μιας που αρέσουν οι παρομοιώσεις στον κύριο Θεοδωρόπουλο).

Η τοποθέτηση του κυρίου Θεοδωρόπουλου πάντως δεν είναι καθόλου πρωτότυπη ή προσωπική. Αντικατοπτρίζει με τρομακτική ακρίβεια τη διπρόσωπη ρητορική και τη διττή στόχευση που έχει η παγκοσμιοποιημένη κερδοσκοπία: η εθνική καθαρότητα και η διαφύλαξη του πολιτισμού έχουν σημασία μόνο στον βαθμό που οι αυτόχθονες δεν εμποδίζουν και δεν αμφισβητούν την πλήρη εργαλειοποίηση και εμπορευματική εκμετάλλευση όλων των διαστάσεων και των προεκτάσεων της βιολογικής, κοινωνικής και οικονομικής ύπαρξής τους.

Τη στιγμή της αντίστασής τους, η ιθαγένειά τους μετατρέπεται σε απειλή.

Ίδια ακριβώς με αυτή που συνιστά η «εισβολή» (δηλαδή η φυσική συνέπεια της εκδίωξης) των μεταναστών και των προσφύγων, των «μετακινούμενων ιθαγενών» δηλαδή που τολμούν να μην αφήσουν την ταυτότητά τους, την πολιτιστική και προσωπική τους αυτοδιάθεση πίσω πριν περάσουν τα σύνορα. Σύνορα τα οποία όταν αφορά τις «μεγάλες» επενδύσεις είναι παραδόξως ορθάνοιχτα. Ή καλύτερα διάτρητα.

The post Ποιον απειλούν οι… απάτσι των Εξαρχείων; first appeared on Aυτολεξεί.

Τελευταία χρονιά που έζησα στα Εξάρχεια ήταν το 2012, δέκα χρόνια πριν –τότε μάλιστα είχα καταλάβει ότι επί δύο σχεδόν χρόνια δεν βγήκα καν από τα Εξάρχεια παρά μόνο για πορείες– τέλος πάντων, δεν έπαψα να συχνάζω στα Εξάρχεια αλλά κάτοικος δεν είμαι, ούτε είναι εκεί η καθημερινότητά μου.

Έχω όμως την εντύπωση ότι ήδη από τότε, το 2012, ή τουλάχιστον από το 2015 και έπειτα, είχε αρχίσει ο άνωθεν επιβεβλημένος, κοινωνικός και πολιτικός μετασχηματισμός της περιοχής –και η κατάληψη του ελεύθερου δημόσιου χώρου από το κράτος– που εντάθηκε κατασταλτικά μετά το 2019 και τώρα κορυφώνεται και αρχιτεκτονικά και συμβολικά με τη βίαιη και αυταρχική «ανάπλαση»/«εξευγενισμό» όχι μόνο της πλατείας, αλλά και του λόφου του Στρέφη… Ίσως να κάνω λάθος –συχνά μπλέκουμε την κοινωνική με την προσωπική ιστορία– θυμάμαι, ωστόσο, πως η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ δεν διατάραξε την κρατική διατάραξη των Εξαρχείων παρόλο που σαφώς μείωσε την κατασταλτική βία της εποχής Σαμαρά. Ωστόσο, ένα μόλις χρόνο πριν από την παράδοση της εξουσίας στη ΝΔ, τα στελέχη της τότε κυβέρνησης έθεταν το πλαίσιο σε επερχόμενα πεδία καταστολής.

Το κράτος έχει μια συνεχή στρατηγική καταστολής, με τακτικές παράλλαγές.

Δυστυχώς, θα πρέπει να θυμόμαστε πώς στρώνεται ο δρόμος για την καταστολή, γιατί η λογική της ανάθεσης οδηγεί στην ετερονομία.

Νίκος Τόσκας, υπουργός Προστασίας του Πολίτη της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ, στην Καθημερινή, 13 Μάη 2018: «Υπάρχει, πράγματι, πρόβλημα ασφάλειας στους πανεπιστημιακούς χώρους. Είναι ένα ζήτημα το οποίο εξετάζεται από επιτροπή του υπουργείου Παιδείας με τη συμμετοχή εκπροσώπου της αστυνομίας. (…) Υπάρχουν πάντως τεράστια προβλήματα στα Εξάρχεια, δικαιολογώ τα παράπονα κατοίκων που λένε ότι η κατάσταση εκεί δεν έχει εξομαλυνθεί. Υπάρχει παραβατικότητα και η ΕΛ.ΑΣ. θα αναπροσαρμόσει τον σχεδιασμό της. Θα δείτε το επόμενο διάστημα διαφορετική αντιμετώπιση και στο πεδίο της μικροεγκληματικότητας, που ταλαιπωρεί τους κατοίκους. Οι συνθήκες έχουν ωριμάσει και το μεγαλύτερο μέρος των κατοίκων θέλει την παρουσία της αστυνομίας».

Ασφαλώς, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θα έβαζε εκεί τον σταθμό Μετρό, ούτε θα έκανε πολιτική τελετουργία την καταστολή στα Εξάρχεια, αλλά οι ελεύθεροι δημόσιοι χώροι μπήκαν στο στόχαστρο και με άλλους τρόπους.

Μία έρευνα που αφορά συγκεκριμένα στην ιδιοκτησία ακινήτων στην περιοχή των Εξαρχείων τη δεκαετία 2009-2018, που μου υπέδειξε διαδικτυακός φίλος, ίσως διαφωτίζει μία πιο σκοτεινή πλευρά της κατάστασης. Η έρευνα, στο συμπέρασμά της αναφέρει: «Από την ανάλυση των στοιχείων αποδεικνύεται ότι μεγάλο μέρος των ακινήτων που αγοράστηκε, ιδίως μετά το 2015 έπαψε να ενοικιάζεται μακροπρόθεσμα και οδηγήθηκε σε βραχυχρόνια μίσθωση. Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει και έμμεσα (από τον πολύ μεγάλο αριθμό καταχωρήσεων στο airbnb και τα στοιχεία για την άνοδο των ενοικίων έως 30-35% το 2018), αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις και άμεσα, καθώς η έρευνα εντόπισε είτε ολόκληρα κτίρια που μετατράπηκαν σε εγκαταστάσεις φιλοξενίας είτε την απόκτηση διαμερισμάτων από επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται στον χώρο αυτό. Επίσης στα καταστατικά πολλών από τις εταιρείες που αγόρασαν ακίνητα στα Εξάρχεια προκύπτει ότι ο σκοπός τους είναι η διαχείριση ακινήτων και, ξεκάθαρα, η βραχυχρόνια μίσθωσή τους».

Μπορείτε να δείτε ολόκληρη την έρευνα παρακάτω:

Μεταλλαγές στην ιδιοκτησία ακινήτων στα Εξάρχεια

The post Η λογική της ανάθεσης στρώνει τον δρόμο διαχρονικά στην καταστολή first appeared on Aυτολεξεί.

Σήμερα το πρωί εμφανίστηκαν στον λόφο Στρέφη μηχανικοί για την ανάπλαση του λόφου, συνοδευόμενοι από ισχυρές δυνάμεις της αστυνομίας. Οι μηχανικοί ήταν από την ΤΟΜΗ – θυγατρική του ΑΚΤΩΡ– και το έργο το επιβλέπει νέος μηχανικός, ο/η προηγούμενος μάλλον παραιτήθηκε. Η παντελής ασχετοσύνη των μηχανικών απ’ το λόφο Στρέφη φάνηκε από το γεγονός πως πρώτη φορά πατούσαν το πόδι τους στο λόφο Στρέφη και δεν μπορούσαν καν να προσανατολιστούν. Όποτε κοίταζαν τα σχέδια της μελέτης και τα σύγκριναν με το λόφο απογοητευόντουσαν και οι ίδιοι από την προχειρότητα της μελέτης της κτηματομεσιτικής PRODEA.

Μας ανέφεραν ότι τα έργα δεν μπορούν να ξεκινήσουν τόσο γρήγορα, μόλις σήμερα θα υπογραφόταν η σύμβαση με την PRODEA. Όποτε προσπαθούσαν να ρίξουν από πάνω τους τις ευθύνες, μας πρότειναν να συζητήσουμε με το Δήμο. Εμείς απ’ την πλευρά μας τους δείχναμε την αστυνομία: αυτή είναι η διαχείριση του Δήμου Αθηναίων.

Τις ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις (ΟΠΚΕ, ΜΑΤ, ΔΕΛΤΑ, ΔΙΑΣ, ασφαλίτες) συντόνιζε ο ίδιος επικεφαλής που συντόνιζε επίσης την εισβολή στο μπαρ «Πέντε Δρόμοι», την εισβολή στο «Καφενείο» στην πλατεία και την απαγόρευση της φεμινιστικής πορείας που είχε διοργανωθεί με αφορμή ενάντια σε μια απόπειρα βιασμού, και η οποία είχε δεχτεί απρόκλητη άγρια επίθεση με ξυλοδαρμό γυναικών και άλλων διαδηλωτών. Ο επικεφαλής, που συντόνιζε και τη σημερινή αστυνομική επιχείρηση, ως άλλος πόντιος πιλάτος, έριχνε τις ευθύνες στον δήμαρχο Μπακογιάννη, και για το σημερινό και για την επίθεση στην φεμινιστική πορεία! Άξιοι οι μισθοί όλων!

Κάτοικοι που αγνοήσαμε το καθεστώς αστυνομοκρατίας, βρεθήκαμε άμεσα στο λόφο Στρέφη ώστε να τους εξηγήσουμε για ακόμη μια φορά τους λόγους που αντιδρούμε στο σχέδιο της ανάπλασης.

Γιατί μας λένε πως θέλουν να κάνουν αντιπλημμυρικά έργα στο λόφο, ενώ εμείς τους λέμε πως αυτά είναι έργα Εθνικής Οδού με κόψιμο δέντρων και τοποθέτηση γεωπλεγμάτων.

Γιατί μας λένε πως ο λόφος θα είναι για όλους τους κατοίκους, ενώ εμείς οι κάτοικοι ξέρουμε πως με μπάρες εισόδου, φυλάκια, κάμερες, σεκιούριτι και μπάτσους θα είναι μόνο για τους τουρίστες και για όσους θα το βουλώνουν στη γειτονιά.

Γιατί μας λένε πως τα Βυζαντινό πρέπει να επαναλειτουργήσει, αλλά ξέρουμε πως ο λόφος του Στρέφη δε χρειάζεται κυριλέ εστιατόριο που θα καταλάβει με τα τραπεζάκια του το δημόσιο χώρο ο ιδιώτης που θα του παραχωρηθεί.

Γιατί μας λένε πως θέλουν να «να επιστρέψουν τα Εξάρχεια στου κατοίκους», ενώ ξέρουμε πως το σχέδιο τους είναι να τα χαρίσουν στους εργολάβους και τις ιδιωτικές εταιρείες, χωρίς να μας ρωτήσουν.

Γι’ αυτό έρχονται με τις μπουλντόζες μες στον Αύγουστο σαν του κλέφτες!!

Αυτήν τη φορά η αστυνομική συνοδεία έκανε την παρέμβασή μας πιο δύσκολη αλλά όχι αδύνατη και σίγουρα περισσότερο σημαντική. Αφότου παραμείναμε στο λόφο για περίπου μία ώρα, αποχωρήσαμε συντεταγμένα προς την πλατεία όπου ακολούθησε συνέλευση ενημέρωσης και συντονισμού για επόμενες κινητοποιήσεις.

Ο ΛΟΦΟΣ ΤΟΥ ΣΤΡΕΦΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΘΑ ΜΕΙΝΕΙ
ΤΣΙΦΛΙΚΙ ΚΑΝΕΝΟΣ ΔΕΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ

ΒΛ. ΕΠΙΣΗΣ

Τι αγαπώ στον λόφο αυτόν;

The post Για την αστυνομική επιχείρηση στον Λόφο Στρέφη first appeared on Aυτολεξεί.

«Τι αγαπώ στον λόφο αυτόν;» Η φράση που είδα γραμμένη σε ένα πλακάτ και με έκανε να σκεφτώ γιατί πραγματικά βρεθήκαμε στου Στρέφη ένα μεσημέρι περικυκλώνοντάς τον συμβολικά.

Τι αγαπάμε σε αυτόν τον λόφο;

Αγαπάμε πράγματα που άλλα είναι κοινά άλλα όχι, δεν έχει σημασία. Είναι τα κοτσύφια κι οι καλογιάννοι που κελαηδάνε, είναι ο γκιώνης, είναι το μπάσκετ, τα δέντρα, το θεατράκι, η κορυφή, τα φιλιά, τα τραγούδια, το παιχνίδι, οι συζητήσεις, οι βόλτες, είναι η ζωή μας. Είναι όλα αυτά που αγαπάμε στον λόφο του Στρέφη. Είναι που ανταμώσαμε όλη η γειτονιά σε μια σπουδαία πολιτική πράξη, για να σώσουμε τον λόφο από τα νύχια της κ-ε-νοτομίας. Ανταμώσαμε σε μιαν ανθρώπινη δημιουργία.

Είναι αυτά που, εσύ Κώστα Μπακογιάννη, δεν ξέρεις και δεν αγαπάς. Γιατί δεν αγαπάς αυτή την πόλη. Αγαπάς τα «έργα» για την πόλη. Αγαπάς τα έργα που θα δημιουργήσουν κάποιο οικονομικό κύκλο, με κάποιο πιθανό κέρδος, ωσάν να είναι αυτό το πρωταρχικό νόημα της ανθρώπινης δραστηριότητας. Παίρνεις την ευθύνη του έργου αλλά δεν δίνεις λόγο γι΄ αυτό παρά μόνο στις εκλογές –εκεί δηλαδή όπου η γενίκευση εξαφανίζει το συγκεκριμένο. Αγαπάς την πολιτική σαν επάγγελμα, το οικογενειακό σου επάγγελμα. Ο επαγγελματισμός σου, λοιπόν, ως προς αυτό είναι αδιαμφισβήτητος.

Η αγάπη για την πόλη όμως είναι κάτι άλλο. Είναι να έχω δρόμο να διαβώ, για να δημιουργήσω, να έχω ποδηλατόδρομο να ποδηλατώ, για να δημιουργήσω, να έχω δρόμο να περπατώ ασκόπως και να περιπλανιέμαι δημιουργικά, μα όχι να περπατώ χωρίς αυτή την προοπτική και να αφήνω τον οβολό μου στις οικονομικές ανάγκες μόνο. Αγάπη για την πόλη είναι να αγαπάς τους ανθρώπους της, να αγαπάς αυτό που κάνουν οι άνθρωποι και όχι να τους βλέπεις σαν εμπόρευμα που θα τροφοδοτήσει την ανάπτυξη.

Όπως έδειξε ο αποτυχημένος «περίπατος», και όπως φαίνεται στην περίπτωση του Στρέφη, το σκεπτικό της ανάπλασης έχει να κάνει με την κατασκευή υποδομής «στέρεης» και «οριοθετημένης» όπου ο επισκέπτης θα νιώθει άνετα όταν περπατάει.

Αναμφισβήτητα χρειάζεται ο χώρος που κινούμαστε να είναι περπατήσιμος. Όμως όταν μετατρέπουμε αυτή τη στοιχειώδη ανάγκη σε γνώμονα σχεδιασμού μιας μητρόπολης όπως η Αθήνα, τοποθετούμε αυτομάτως τον εαυτό μας εκτός θέματος. Ο σχεδιασμός αυτός χρειάζεται για να εξυπηρετεί καλύτερα την ανθρώπινη κίνηση. Η ανθρώπινη κίνηση στην πόλη μας αποτελείται από τους διαφορετικούς προορισμούς εκατομμυρίων ανθρώπων. Προορισμοί οι οποίοι διέρχονται από ελεύθερα περάσματα όπως τα πάρκα, η αγορά, οι πλατείες, ο ιδιωτικός δημόσιος χώρος, περάσματα που γίνονται κόμβοι επικοινωνίας. Γίνονται τόποι δημιουργίας όπου ο σύγχρονος Αθηναίος μαζί με τους επισκέπτες δημιουργεί τον τρόπο, τη συμπεριφορά, τον πολιτισμό του.

Έτσι υπάρχει η πόλη μας, αυτή η χαοτική πόλη. Με σχεδιασμούς που επιχειρούν μια εύτακτη τοποθέτηση των κατασκευών δεν είναι δυνατόν να ξεφύγει κανείς από το χάος της Αθήνας. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι απλές παρεμβάσεις που θα δώσουν χώρο στις ανθρώπινες δημιουργίες. Μια «ανάπλαση», μια παρέμβαση στο αστικό τοπίο πρέπει να έχει αντικείμενο αυτές τις δημιουργίες αλλιώς ποιο το νόημα; Ακόμη και η οικονομία, στο ανορθολογικό περιβάλλον που δρομολογείται, μοιραία βρίσκεται συνεχώς σε κρίση. Οι αρχιτεκτονικές-πολεοδομικές προτάσεις που αγνοούν την ψυχή της πόλης γίνονται μόνο για να παράξουν εργολαβικό κέρδος και να χειραγωγήσουν και εμπορευματοποιήσουν τον δημόσιο χώρο.

Δεν αγαπάς την Αθήνα, Κώστα Μπακογιάννη.

Σκοπός σου είναι να «καλλωπίσεις» τους χώρους, να τους συμμορφώσεις με βάση την αισθητική που ομογενοποιεί τα πάντα. Την αισθητική που επιβάλει το παγκόσμιο super market της κατασκευής και μετατρέπει την αστική ποικιλία σε αστικό-νεοκαπιταλιστικό ρεαλισμό, όμοιον σε πολλά με τον αστικό-σοσιαλιστικό ρεαλισμό. Σκοπός σου είναι να «αποστειρώσεις» την πόλη από εκείνες τις ανθρώπινες δραστηριότητες που κατά τη γνώμη σου δεν αποδίδουν αρκετά κέρδη. Αυτό εννοείς με την ανάπλαση: να αποστειρώσεις την πόλη για να μπορεί να την επισκέπτεται ο τουρίστας ωσάν να επισκέπτεται ένα γιγάντιο Mall.

Όμως ο αέρας αυτής της ανάπλασης μεταφέρει σκόνη από την αστική έρημο του Dubai με κίνδυνο να σκεπάσει κάθε ζωντανή πλευρά της πόλης. Σχεδιασμοί και παρεμβάσεις όπως στο Ελληνικό, στον Ελαιώνα, στη Φιλαδέλφεια, στην Ακαδημία Πλάτωνος, στο κέντρο της Αθήνας, στου Στρέφη και μια σειρά άλλες προσομοιάζουν με τέτοιου είδους αστικό περιβάλλον. Αστικά μπαλκόνια, στεγνοί από επικοινωνία τόποι, αστική έρημος.

Εμείς οι πολίτες οφείλουμε να κρατήσουμε ζωντανή την πόλη μας για εμάς τους ίδιους και για τους επόμενους. Η πόλη είναι οι ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΕΣ και κάθε σχεδιασμός οφείλει να τις παίρνει υπόψη του.

Οι Εξαρχιώτες γνωρίζουμε καλά την κατάντια του Στρέφη. Η υποβάθμιση και η εγκατάλειψη βρίσκεται για πολλά χρόνια μπροστά στα μάτια μας. Αν υπάρχουν ευθύνες για αυτή την κατάσταση, σίγουρα βαραίνουν λιγότερο τους κατοίκους της γειτονιάς μας αφού δεν έχουν καμιά εξουσία –τουτέστιν κανέναν πόρο για να συμμορφώσουν το λόφο. Καμιά όμως εταιρία και κανένα αρχιτεκτονικό γραφείο και καμιά δημοτική αρχή δεν μπορεί να σχεδιάζει αγνοώντας την ψυχή της πόλης.

Εσύ, Κώστα Μπακογιάννη, επειδή έχεις την εξουσία και τους πόρους, οφείλεις να μας παραδώσεις τον λόφο του Στρέφη όπως τον θέλουμε εμείς, οι ίδιοι οι πολίτες, πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να ακούσεις ΤΙ ΑΓΑΠΑΜΕ ΣΕ ΑΥΤΟΝ ΤΟΝ ΛΟΦΟ.

Εμείς οι πολίτες οφείλουμε να σκεφτούμε ότι, για να είμαστε πολίτες, η πόλη πρέπει να ανήκει σε εμάς. Πρέπει εμείς να έχουμε την εξουσία. Εμείς να αποφασίζουμε, όχι μόνο για το πώς θα φτιάξουμε τον λόφο του Στρέφη ή το Ελληνικό ή την Ακαδημία Πλάτωνος, αλλά να δίνουμε σε εμάς τους νόμους μας και τους θεσμούς μας, ξέροντας ότι εμείς τους δημιουργούμε και τότε θα είμαστε εμείς υπεύθυνοι για τη στήριξή τους από εμάς τους ίδιους.

Τότε θα είμαστε πραγματικά ΠΟΛΙΤΕΣ.

Στον δρόμο προς αυτή την εποχή θα παλεύουμε για το καλύτερο, για μια πόλη όσο το δυνατόν δική μας. Την περασμένη Κυριακή στου Στρέφη δείξαμε ότι μπορούμε να το κάνουμε.

The post Τι αγαπώ στον λόφο αυτόν; first appeared on Aυτολεξεί.

Οι ίδιοι που μόλυναν ολόκληρη την Ευρώπη και το ένα τρίτο του πλανήτη, οι εξουσιαστές Ανατολής και Δύσης, έχουν το θράσος να απαγορεύουν και να καταστέλλουν τις αντιπυρηνικές εκδηλώσεις.

Στην Ελλάδα η καταστολή των αντιπυρηνικών εκδηλώσεων μετατράπηκε -όχι τυχαία- σε πογκρόμ ενάντια στους αναρχικούς και τα Εξάρχεια. Οι αναρχικοί έπρεπε να φιμωθούν γιατί ήσαν οι μόνοι που μπορούσαν να αρθρώσουν ένα συνολικό και ουσιαστικό λόγο σχετικά με το ατύχημα στο Τσερνομπίλ. Οι αναρχικοί έπρεπε να φιμωθούν γιατί είναι οι μόνοι που έχουν ταχθεί εναντίον της οικονομικής ανάπτυξης επειδή ακριβώς τάσσονται υπέρ της ανάπτυξης του ανθρώπου.

Ήδη 100 χρόνια πριν το Τσερνομπίλ, στο Σικάγο, το Μάιο του 1885, ο Αύγουστος Σπάιζ -ένας απ’ τους 5 αναρχικούς που απαγχονίστηκαν για τα γεγονότα της Πρωτομαγιάς- είχε κλείσει την εισήγησή του στο Κεντρικό Εργατικό Συνδικάτο με τα εξής λόγια: «Η πολεμική μας κραυγή είναι: ΘΑΝΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΧΘΡΟΥΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΓΕΝΟΥΣ». Είχε αντιληφθεί ότι το εκμεταλλευτικό σύστημα κάποια στιγμή θα έτεινε να αφανίσει ολόκληρη την ανθρωπότητα.

Η κυριαρχία του ανθρώπου πάνω στη Φύση και η κυριαρχία ανθρώπου πάνω σε άνθρωπο έφεραν τη Γη στο χείλος του αφανισμού. Το δίλημμα που έθετε η Ρόζα Λούξεμπουργκ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ Ή ΒΑΡΒΑΡΟΤΗΤΑ, το δίλημμα ΑΝΑΡΧΙΑ Ή ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ, μετατρέπονται πλέον σ’ ένα μοναδικό σύγχρονο δίλημμα που επιτακτικά ζητά απάντηση: ΕΞΕΓΕΡΣΗ Ή ΑΦΑΝΙΣΜΟΣ.

Τάξη βασιλεύει στο Τσερνομπίλ, τάξη βασιλεύει στα Εξάρχεια

Πλέον όμως η τάξη είναι αναγκασμένη να μοιράζεται το βασίλειό της με τη ραδιενέργεια. Το εφιαλτικότερο στην περίπτωση Τσερνομπίλ δεν είναι αυτή καθεαυτή η ραδιενέργεια (ίση με 2.000 βόμβες σαν αυτή της Χιροσίμα) αλλά η εξοικείωση του πληθυσμού μ’ αυτήν. Την επόμενη φορά όλοι θα γνωρίζουν τα μικροκιουρί, τα μιλιρέμ, τα μπεκερέλ και το χρόνο ημιζωής του καισίου-137. Την επόμενη φορά όλοι θα ξέρουν ότι πρέπει να μην πίνουν γάλα και να μην τρώνε λαχανικά, κρέας, τυρί, βούτυρο… Η τάξη δεν θα διασαλευθεί. Οι επιστήμονες θα προστρέξουν όπως έκαναν και τώρα για να εγκληματήσουν καθησυχάζοντας το κοινό. Θα μιλήσουν -όπως μίλησαν- τη γλώσσα του ψέματος, τη γλώσσα των αριθμών και των ποσοστών. Θα μιλήσουν ως επιστήμονες κι όχι ως άνθρωποι.

Θα μιλήσουν -όπως έκαναν- για το επιμέρους για να αποκρύψουν το όλο. Θα αναλύσουν το βιολογικό κύκλο της ραδιενέργειας, τη φύση της ακτινοβολίας, τη ραδιενέργεια στις πισίνες, την κοσμική ακτινοβολία ακριβώς για να κρύψουν ότι ίσως την επόμενη φορά να είναι πολύ αργά. Ωστόσο η τάξη δεν θα διασαλευθεί.

Η προοπτική της εξουσίας γίνεται φανερή: Οι μάχες θα δίνονται στα σούπερ μάρκετ για μια κούτα γάλα εβαπορέ, στα ατομικά καταφύγια για μια θέση στη φρίκη.

«Όμως εκεί που ελλοχεύει ο κίνδυνος εκεί επίσης αναφύεται η σώζουσα ισχύς…» (Χαίλντερλιν). Η αντιστροφή της προοπτικής έχει άλλα σχέδια: Οι μάχες να δοθούν στους δρόμους, τις πλατείες, τα εργοστάσια με έπαθλο τις κομμένες κεφαλές των ηγετών.

Μόνον η εξέγερση μας μπορεί να σώσει την ανθρωπότητα από τον πυρηνικό όλεθρο. Γίνε ενεργός για να μη γίνεις ραδιενεργός!

…Και από τα Εξάρχεια στο Τσερνομπίλ

Αυτό που για το κράτος αποτελούσε ενόχληση, η ευρύτητα της διάδοσης των αντιεξουσιαστικών ιδεών κυρίως σε στρώματα της νεολαίας, μετά το Τσερνομπίλ μπορούσε να μετατραπεί σε πραγματικό κίνδυνο. Η πιθανότητα να εισβάλει ο αναρχικός λόγος στην ημερήσια διάταξη, να διαδοθεί σε πλατιά κοινωνικά στρώματα και ν’ αποκτήσει βαθιές κοινωνικές ρίζες έγινε ορατή. Ήδη, η Α’ Πανελλαδική Συνάντηση Αναρχικών και Αντιεξουσιαστών, στην Πάτρα, κατέδειξε τις ρίζες που αποκτούν οι αναρχικές ιδέες μέσα στην ελληνική κοινωνία, την ταξική συγκρότηση και τη δυναμική της αναρχίας στη σημερινή Ελλάδα. Ούτε αυτό πέρασε απαρατήρητο από τους κρατικούς λακέδες.

Αυτά, σε συνδυασμό με τις βασικές αντιφάσεις της ελληνικής κοινωνίας που οξύνονται εκρηκτικά, έδωσαν το πράσινο φως για την πρωτοφανή κρατική κτηνωδία. Χωρίς προσχήματα απαγορεύονται οι αντιπυρηνικές συγκεντρώσεις των αναρχικών στα Προπύλαια, στις 9 Μαΐου, στις 23 Μαΐου και η πορεία με τις μηχανές στις 12 Μαΐου. Συλλήψεις και ξυλοδαρμοί εκατοντάδων ατόμων από τα γουρούνια της ΕΛΑΣ. Ωμή παραβίαση των στοιχειωδών ατομικών δικαιωμάτων: το δικαίωμα του συναθροίζεσθαι στην πράξη καταργείται, το πανεπιστημιακό άσυλο έχει κι αυτό καταργηθεί ξεπουλημένο από τους φοιτητές και τις παρατάξεις τους, οι αναρχικές ιδέες τίθενται σε απαγόρευση. Εκατοντάδες προληπτικές συλλήψεις, κακοποιήσεις στους δρόμους, βασανιστήρια μέσα στην Ασφάλεια (υπάρχουν αγγελίες στη Διεθνή Αμνηστία).

Στην πραγματικότητα υπάρχει άτυπη και σιωπηρή αναστολή άρθρων του Συντάγματος ενώ στα Εξάρχεια έχει κηρυχθεί, εξίσου άτυπα και σιωπηρά, ο στρατιωτικός νόμος: άνω των πέντε ατόμων συλλαμβάνονται προληπτικά.

Έτσι, αυτό που είχε διαφημιστεί ως πολεοδομική καταστολή (η αναδιάπλαση των Εξαρχείων) αποκτά και την αστυνομική της διάσταση.

Παράλληλα επιστρατεύονται οι οργανωτές του ψέματος. Η τηλεόραση στην εκπομπή «Εδώ και Σήμερα» μ’ ένα άθλιο ρεπορτάζ καμωμένο από ένα άθλιο δημοσιογραφικό υποκείμενο προσπαθεί με κολλάζ συνεντεύξεων να πείσει για την αναγκαιότητα της καταστολής. Εμφανίζει μικρά γυφτάκια που αφού τα προκαλεί μουτζώνουν και βρίζουν, όποιος απ’ τους ερωτώμενους εκφράζει διαφορετική άποψη για την κατάσταση της περιοχής καταγγέλεται από το δημοσιογράφο ως απολίτικος ή συμφεροντολόγος και έρχεται το αποκορύφωμα της προστυχιάς όταν εμφανίζει χαφιέδες και πρασινοφρουρούς με την πλάτη γυρισμένη στο φακό δήθεν σαν κατοίκους των Εξαρχείων που φοβούνται τους αναρχικούς.

Όμως δεν αρκούσε να φιμωθούν οι αναρχικοί σχετικά με το Τσερνομπίλ. Έπρεπε να προπαγανδιστεί και η κρατιστική εκδοχή του οικολογικού.

Την ίδια στιγμή που κατά δεκάδες ξυλοκοπούνται και σέρνονται στα κρατητήρια οι αντιπυρηνικοί διαδηλωτές, η τηλεόραση διαφήμιζε την εκδήλωση του ΠΑΚΟΕ και των δεξιών και τη συγκέντρωση-πορεία του ΑΚΕ [Αδέσμευτη(;) Κίνηση Ειρήνης], Οικολόγων και Αριστεριστών στα Προπύλαια, την Τρίτη 13 Μαΐου. Η συμμετοχή των αναρχικών και αντιεξουσιαστών σ’ αυτή -παρότι αυθόρμητη, χωρίς να υπάρξει κανένα κάλεσμα- υπήρξε εντυπωσιακή. Κατά περίεργο τρόπο η πορεία είχε προγραμματιστεί να… διασπαστεί. Το ΑΚΕ, προφανώς σε συνεννόηση με την αστυνομία, έδωσε… ραντεβού στους υπόλοιπους συνδιοργανωτές της πορείας στο Σύνταγμα. Το ΑΚΕ θα πήγαινε μέσω της οδού Κοραή ενώ οι υπόλοιποι θα περνούσαν από την Ομόνοια και θ’ ανέβαιναν τη Σταδίου. Όμως το δεύτερο κομμάτι της συγκέντρωσης δεν επρόκειτο να κάνει πορεία: Οι πολυάριθμες κλούβες στην οδό Σταδίου ήταν στραμμένες προς την Ομόνοια… Το οικολογικό έπρεπε να εμφανιστεί σαν ανώδυνη διαμαρτυρία των χαζοχαρούμενων με τα πορτοκαλιά μπλουζάκια «ΟΧΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ»… Το σχέδιο των κρατιστών, από τον Αρκουδέα ως την αριστερά, εν μέρει πέτυχε. Πέτυχε γιατί οι καμμένες μπατσομοτοσυκλέτες και οι τραυματισμένοι μπάτσοι είχαν σαν αποτέλεσμα 39 συλλήψεις και 13 προφυλακισμένους συντρόφους. Αλλά, ταυτόχρονα, απέτυχε γιατί δεν πέρασε η κρατιστική εκδοχή του οικολογικού. Οι φλεγόμενες μοτοσυκλέτες θα θυμίζουν για πολύ καιρό τα λόγια ενός απ’ τους πρώτους οικολόγους, του Μάρεϊ Μπούκτσιν:

«Η οικολογική δράση ή είναι επαναστατική δράση ή δεν είναι τίποτα. Η οικολογία ή θα αποκαλύπτει τις τοξικές κοινωνικές αιτίες και τις απάνθρωπες σχέσεις που δημιούργησαν έναν ολοκληρωτικά δηλητηριασμένο πλανήτη ή θα είναι ένα καλλυντικό του καπιταλισμού, μια θλιβερή επιστροφή στην παραδοσιακή πολιτική, στην ψηφοθηρία, στον ιδεολογικό σκοταδισμό».

ΠΟΛΙΤΕΣ, ΕΠΑΓΡΥΠΝΕΙΤΕ!

Οι μέρες που θα ‘ρθουν θα είναι ή μέρες φρίκης ή μέρες της αφυπνισμένης συνείδησης.

Δημοσίευση: Ιωάννα-Μαρία Μαραβελίδη

#Σαν_σήμερα

The post Από το Τσερνομπίλ στα Εξάρχεια… (Τα Άνθη του Κακού – άνοιξη 1987) first appeared on Aυτολεξεί.

Η ταινία μικρού μήκους “Stay inside” (Καθίστε μέσα) δημιουργήθηκε πριν από 13 χρόνια, καταδεικνύοντας τη δύναμη της υπάρχουσας τηλεόρασης (ιδιωτικής ή κρατικής) στη διαμόρφωση-επιβολή μιας γνώμης, μιας μονοδιάστατης αλήθειας πάνω στην κοινωνία.

Σε περιόδους κοινωνικής αναταραχής (το προσφυγικό ζήτημα στα νησιά), κρατικής τρομοϋστερίας (Εξάρχεια, καταλήψεις) ή μαζικού πανικού (κορονοϊός) το «Καθίστε μέσα» μάς προκαλεί να αμφισβητήσουμε την ίδια του την προσταγή.

Λίγα λόγια για την ταινία: Το “Stay inside” είναι ένα καυστικό post-apocalyptic φιλμ γυρισμένο στους δρόμους της Αθήνας για την κατασκευή του μύθου των Εξαρχείων από τα media. Πάντα επίκαιρο μέσα σε έναν ατέρμονο κύκλο κρατικής και μιντιακής εμμονής που επαναλαμβάνεται ως φάρσα. Ένας «εσωτερικός εχθρός» που ανάλογα με την εποχή και την πολιτική ατζέντα που επιβάλει η εκάστοτε κυβέρνηση, υλοποιείται από τον μηχανισμό προπαγάνδας των μέσων μαζικής ενημέρωσης με σκοπό να διαμορφώσει την «κοινή γνώμη».

Όταν το βασικό πρόβλημα, αυτό δηλαδή με το οποίο κοιμάται και ξυπνάει η καθεμία και ο καθένας από τα 10 εκατομμύρια που ζουν στον ελλαδικό χώρο, δεν είναι τα Εξάρχεια και οι κουκουλοφόροι, τη θέση του «εχθρού» στο γυαλί της τηλεόρασης και των υπολογιστών παίρνουν το πανεπιστημιακό άσυλο, οι μετανάστες, το μακεδονικό, ο κορονοϊός, οι καταιγίδες -ή και όλα αυτά μαζί. Ποτέ το ίδιο το σύστημα, οι δομές του, η διαφθορά του, η ιεραρχία του…

The post «Καθίστε μέσα» – μία ιστορία τρομοϋστερίας των μίντια first appeared on Aυτολεξεί.

Ο Μιχαήλ Πρωτοψάλτης (1958-2014) γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπόυδασε Σκηνοθεσία στη σχολή Σταυράκου, Ηλεκτρονικά στα ΚΑΤΕΕ Αθήνας και Φυσική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Από πολύ νωρίς αναμείχθηκε ενεργά στο αναρχικό κίνημα της μεταπολίτευσης. Υπήρξε εκδότης των περιοδικών «Ο Κόκκορας που Λαλεί στο Σκοτάδι» και «Άνθη του Κακού» και συνεκδότης της εφημερίδας «Αλληλεγγύη». Για τη δράση του είχε επανειλημμένα συλληφθεί, διωχθεί και φυλακιστεί, ενώ είχε υποστεί 13(!) κατ’ οίκον έρευνες από την Ασφάλεια. Στα μέσα της δεκαετίας του ’80 αναθεωρεί πολλά από τα θέσφατα του αναρχισμού και στα τέλη της ίδιας δεκαετίας πρωταγωνιστεί στην ίδρυση των «Οικολόγων-Εναλλακτικών». Εργάστηκε ως φυσικός ενώ παράλληλα διηύθυνε τις εκδόσεις «Βιβλιοπέλαγος».

Έχεις βιώσει όλη την ιστορία του αναρχικού κινήματος στη σύγχρονη Ελλάδα. Θα μπορούσες να ιχνογραφήσεις το ιστορικό ξεκίνημα αυτής της τάσης του επαναστατικού κινήματος;

Η εμφάνιση των πρώτων αναρχικών και αντιεξουσιαστών στα χρόνια της χούντας, στα τέλη του 1971, μοιάζει με παρθενογένεση και τούτο διότι η επικράτηση του μαρξισμού-λενινισμού στο ελληνικό κίνημα ήταν ολοκληρωτική. Αυτό ισχύει και για το μεσοπόλεμο και για το Β’ Παγκόσμιο πόλεμο και για τον Εμφύλιο, αλλά και μεταπολεμικά. Αναρχικοί με σημαντική δράση είχαν να εμφανιστούν στην Ελλάδα από την εποχή του αναρχοσυνδικαλιστή Κώστα Σπέρα, που πρωτοστάτησε στην απεργία των μεταλλωρύχων και στην κατάλυση των αρχών στη Σέριφο το 1916, και ο οποίος αργότερα μαζί με τον Σταύρο Κουχτσόγλου και τον Φανουράκη υποστήριξε στα δύο πρώτα συνέδρια της ΓΣΕΕ (1918 και 1920) την αυτονομία του εργατικού κινήματος όχι μόνο από τα αστικά κόμματα, αλλά και από τα σοσιαλιστικά και κομμουνιστικά.

Από τότε μέχρι το 1971-72 το νήμα της ιστορικής συνέχειας του αναρχισμού ουσιαστικά κόβεται. Υπάρχουν μερικές αναφορές από ιστορικούς σε κάποιους αναρχικούς, λίγα ντοκουμέντα, πέντε έξι διανοούμενοι φιλικά προσκείμενοι στις ελευθεριακές ιδέες που μεταφράζουν και εκδίδουν κείμενα κυρίως του Κροπότκιν (όπως ο Ιωάννης Ζερβός, ο Ηρακλής Αποστολίδης, που έχει φτιάξει και την καλύτερη ποιητική ανθολογία, την οποία συνεχίζει ο γιος του Ρένος ή ο Αντώνης Πρωτοπάτσης από τη Μυτιλήνη), αλλά όλα αυτά είναι ήσσονος σημασίας.

Αυτή η ασυνέχεια, που δεν υπάρχει σε άλλη δυτικοευρωπαϊκή χώρα, αποτελεί το μειονέκτημα αλλά και το πλεονέκτημα ταυτόχρονα του ελληνικού αναρχισμού. Στα χρόνια της χούντας, σε συνθήκες παρανομίας, χωρίς πληροφόρηση και ρίζες στην ελληνική κοινωνία, δίχως ιστορική πείρα, αλλά ούτε πείρα ζωής, αφού οι μεγαλύτεροι δεν ξεπερνούν τα 25 χρόνια, θα γίνει -όπως το τραγουδούσε ο Νικόλας Άσιμος- «το μεγάλο άλμα για τη λευτεριά», ή -όπως το έλεγε ο Βανεγκέμ- «η αντιστροφή της προοπτικής»: οι πρώτοι αναρχικοί προσπαθούν να μετατρέψουν το μειονέκτημα σε πλεονέκτημα, την αδυναμία σε δύναμη («είμαστε οι πιο δυνατοί και οι πιο αδύναμοι της περιοχής», έγραφε το 1976 στο περιοδικό Panderma ο Λεωνίδας Χρηστάκης). Βασίζονται στο ένστικτο και στο βολονταρισμό τους, αυτοσχεδιάζουν, είναι αυθόρμητοι και εμπιστεύονται τον επαναστατικό αυθορμητισμό των άλλων εργαζομένων με το πάθος της Ρόζας Λούξεμπουργκ.

Μην έχοντας να αντιμετωπίσουν αγκυλώσεις από κάποιο πρόσφατο παρελθόν, οι πρώτοι αναρχικοί στην Ελλάδα επηρεάζονται περισσότερο από τα νέα επαναστατικά ρεύματα που προκύπτουν στην παγκόσμια έκρηξη της δεκαετίας του ’60 παρά από τον παραδοσιακό αναρχοσυνδικαλισμό και αναρχοκομμουνισμό. Τα κινήματα της πιο ελεύθερης και ελευθεριακής δεκαετίας που γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα γίνονται τα σημεία αναφοράς: το αμερικανικό κίνημα, ο γαλλικός Μάης, το γερμανικό ’68 και, αργότερα, το ιταλικό κίνημα.

Τα θεωρητικά εφόδια, τα όπλα της κριτικής, δεν αντλούνται μόνο από τον Προυντόν, τον Μπακούνιν και τον Κροπότκιν, αλλά και από τους προδρόμους του ’68: τον Πάνεκουκ και τον εργατοσυμβουλιακό κομμουνισμό, από την Καταστασιακή Διεθνή, από την ομάδα «Σοσιαλισμός ή Βαρβαρότητα» και τον κορυφαίο θεωρητικό της Κορνήλιο Καστοριάδη. Ο Καστοριάδης που θα προσχωρήσει το 1942 σε μια τροτσκιστική ομάδα στην οποία γραμματέας είναι ο Σπύρος Πρίφτης, μια ιστορική μορφή του εργατικού και διεθνιστικού κινήματος πιο γνωστός με το Α. Στίνας, θα εντυπωσιαστεί από τον Στίνα θα αγωνιστεί μαζί του μέχρι να φύγει για τη Γαλλία. Το 1948 ο Καστοριάδης στη Γαλλία κι ένα χρόνο νωρίτερα ο Στίνας, ευρισκόμενοι πάντα σε στενή επαφή, θα εγκαταλείψουν τον τροτσκισμό. Στη δεκαετία του ’50 οι ρόλοι έχουν αντιστραφεί: δάσκαλος είναι ο Καστοριάδης και μαθητής ο Στίνας. Αυτή η μαγική αλληλεπίδραση Στίνα-Καστοριάδη θα συνεχιστεί μέχρι τον θάνατό του Στίνα στις 6 Νοεμβρίου του 1987. Στο στεφάνι που έστειλε στην κηδεία του Στίνα, ο Καστοριάδης έγραφε κάτι επιβεβαιωτικό αυτής της αλληλεπίδρασης: «στον οιωνεί πατέρα μου».

Ο Στίνας ήταν αναμφίβολα ο μοναδικός επαναστάτης από τις αρχές του 20^ου αιώνα που μπόρεσε να πετάξει την πανοπλία του μαρξισμού-λενινισμού, να συνδεθεί με το πνεύμα του γαλλικού Μάη και ταυτόχρονα να συνδέσει τους Έλληνες αντιεξουσιαστές με τις καλύτερες παραδόσεις του παλιού εργατικού και διεθνιστικού κινήματος.

Ήταν το πρόσωπο-κλειδί στα πρώτα βήματα του μεταπολεμικού αναρχισμού. Είχα την τύχη να τον γνωρίσω λίγα χρόνια πριν πεθάνει, όταν μαζί με άλλους συντρόφους τού πήραμε μια συνέντευξη. Σε όλη τη διάρκεια της συνέντευξης ένιωθα μεγάλη συγκίνηση γιατί με τον τρόπο που μιλούσε μας έκανε να αισθανθούμε κοινωνοί της πραγματικής ιστορίας του επαναστατικού κινήματος και υπεύθυνοι για τη συνέχισή της.

Εμπνευσμένοι από τη μαγική αλληλεπίδραση Στίνα-Καστοριάδη διαμορφώνονται στα χρόνια της χούντας οι πρώτες παρέες και ομάδες, οι πρώτοι πυρήνες διάδοσης των αντιεξουσιαστικών ιδεών και οι αντίστοιχοι εκδοτικοί οίκοι. Έτσι δημιουργείται στη Θεσσαλονίκη η εκδοτική ομάδα «Πράξη» και στην Αθήνα η εκδοτική και πολιτική ομάδα της «Διεθνούς Βιβλιοθήκης», που θα σφραγίσει τη γέννηση και την ανάπτυξη του αναρχικού κινήματος. Η «Διεθνής Βιβλιοθήκη» ξεκίνησε το 1971 με εμψυχωτή το Χρήστο Κωνσταντινίδη και βασικούς μεταφραστές τον Στίνα, τον Νίκο Μπαλή, τον Θέμη Μιχαήλ.

Εκτός από τη συμβολή τους στην εξέλιξη των ιδεών, στην υπέρβαση δηλαδή της Αριστεράς όπως λες, οι αναρχικοί πώς συμμετέχουν στα πολιτικά γεγονότα της εποχής;

Είναι χούντα και φυσικά τόσο οι προαναφερόμενοι εκδοτικοί οίκοι όσο και άλλοι μικρότεροι υφίστανται πολλαπλές και πολυποίκιλες μορφές αστυνομικών και δικαστικών διώξεων, συλλήψεις, έρευνες, κατασχέσεις βιβλίων και χειρογράφων. Όσοι συμμετέχουν στην αντίσταση και συλλαμβάνονται καταδικάζονται σε πολυετείς ποινές όπως ο δικηγόρος Βασίλης Καραπλής και η Κάτια Καμπιώτου.

Αξιοσημείωτη είναι η περίπτωση της οργάνωσης «Λαϊκή Πάλη» στη Θεσσαλονίκη, μιας ανεξάρτητης ένοπλης οργάνωσης που αποτελείται από προδικτατορικά μέλη της μαοϊκής Αναγέννησης αλλά και από τροτσκιστές όπως ο Στέργιος Κατσαρός και ο Αντώνης Λιάκος. Στη δίκη τους τον Ιανουάριο του 1970 τα μέλη της υποδέχονται τις βαριές καταδίκες (τέσσερα άτομα σε ισόβια) με γέλια, αλλά και τις γροθιές υψωμένες. Ανάμεσά τους ο μεν Τάσος Δαρβέρης (ισόβια κάθειρξη) χωρίς να είναι ακόμα τότε αντιεξουσιαστής, είναι ωστόσο εξοικειωμένος με τις ελευθεριακές ιδέες (στη φυλακή μάλιστα μεταφράζει το «Προσκύνημα στην Καταλονία» και μετά τη γενική αμνηστία του ’73 προσφέρει τη μετάφραση στη «Διεθνή Βιβλιοθήκη»), ο δε Λευτέρης Καπώνης (φυλάκιση) -από τους πιο πετυχημένους σήμερα σεναριογράφους της τηλεόρασης- που πριν από τη σύλληψή του κρύβεται μαζί με τον Στίνα και έχει επηρεαστεί απ’ αυτόν, εμφορείται σαφώς από αντιεξουσιαστικές ιδέες έχοντας εγκαταλείψει τον τροτσκισμό.

Ωστόσο εκεί που η δράση των αναρχικών θα γίνει δημόσια και αισθητή ήταν η κατάληψη της Νομικής τον Φεβρουάριο του ’73 και η κατάληψη του Πολυτεχνείου τον Νοέμβριο του ίδιου έτους. Και στις δύο ο Χρήστος Κωνσταντινίδης υπήρξε καταλυτικός. Στη Νομική παρεμβαίνει για να διαρκέσει η κατάληψη και τη νύχτα και να αναρτηθεί το πλακάτ «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ» στην ταράτσα της σχολής ενώ στο Πολυτεχνείο -στα Νοεμβριανά όπως του άρεσε να αποκαλεί την εξέγερση για να μην περιορίζεται στο χώρο του Πολυτεχνείου και στη φοιτητική της διάσταση- μαζί με άλλους συντρόφους συγκαλεί την περίφημη Εργατική Συνέλευση και γεμίζουν το Πολυτεχνείο με τα γνωστά ανατρεπτικά συνθήματα «ΚΑΤΩ ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ», «ΚΑΤΩ ΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ», «ΚΑΤΩ Η ΕΞΟΥΣΙΑ», «ΚΑΤΩ Ο ΣΤΡΑΤΟΣ», «ΕΞΕΓΕΡΣΗ», «ΜΑΗΣ ’68» κ.λπ.

Εσύ τι θυμάσαι από τα χρόνια της δικτατορίας;

Θυμάμαι τα πάντα γιατί πίνω πολύ. Η άποψη πως το αλκοόλ βλάπτει τη μνήμη είναι μια άθλια προπαγάνδα της εξουσίας… (γέλια)

Δεκαπεντάχρονος μαθητής τότε, και μάλιστα της σχολής Μωραΐτη, παρακολούθησα την κατάληψη της Νομικής τον Φεβρουάριο του ’73 διότι το σχολικό έκανε στάση στη Σόλωνος κι έτσι όλη η πολιτικοποιημένη «μαρίδα» του πούλμαν, μπουχτισμένη από τα μαθήματα, από την καταπίεση σχολείου και οικογένειας, από τη σεξουαλική στέρηση που εκείνες τις εποχές δεν άγγιζε μόνο μαθητές και φοιτητές, αλλά ολόκληρη την κοινωνία, κατεβαίναμε αρκετές στάσεις πριν τα σπίτια μας και εκτονωνόμασταν με το να μας κυνηγούν και να μας διώχνουν οι μπάτσοι γύρω από τη Νομική.

Λίγες μέρες πριν το Πολυτεχνείο, στις 4 Νοεμβρίου, παίρνω το βάπτισμα του πυρός στη διαδήλωση μετά το μνημόσυνο του γέρου Παπανδρέου, ένα κυνηγητό από το Α’ Νεκροταφείο μέχρι την Ομόνοια με ξύλο και αρκετές συλλήψεις. Την επομένη η ανακοίνωση της Γενικής Γραμματείας Τύπου και Πληροφοριών της χούντας χαρακτηρίζει τα γεγονότα σαν «αναρχικές εκδηλώσεις». Φυσικά τότε δεν έχω ιδέα ακόμη από αναρχία. Στον αναρχισμό θα… μυηθώ λίγους μήνες μετά, στις αρχές του ’74, κι έχει πολύ πλάκα πως μύστης ήταν ο τέως εαμίτης και χουντικός πλέον Θεοφύλακτος Παπακωνσταντίνου του οποίου το εγχειρίδιο διδασκόμασταν στην Αγωγή Πολίτου της ‘Δ Γυμνασίου. Εκεί, στο κεφάλαιο το σχετικό με τα πολιτεύματα, θα πρωτοδιαβάσω ότι «η αναρχία είναι το πολίτευμα που κάνει ο καθένας ό,τι θέλει, αλλά είναι ουτοπία» και επειδή ήμουν απείθαρχος, θα ενθουσιαστώ.

Όμως το σχολικό λεωφορείο έκανε στάση και στη διασταύρωση Τοσίτσα (που δεν ήταν τότε πεζόδρομος) και Πατησίων. Έτσι την Τετάρτη το μεσημέρι στις 14 Νοέμβρη, κατεβαίνοντας στην Τοσίτσα αντί στη στάση του σπιτιού μου και παρακολουθώντας τα πηγαδάκια στην πύλη του κατηλειμμένου Πολυτεχνείου, την επικοινωνία με τον κόσμο στα τρόλεϊ και τα λεωφορεία, αλλά και τον δυναμισμό όσων ήταν μέσα στην κατάληψη, κατάλαβα πως συμβαίνει κάτι πιο σημαντικό από τη Νομική, που από την ταράτσα δεν μπορούσε να έχει άμεση επικοινωνία με τον κόσμο στους δρόμους. Το ίδιο επαναλήφθηκε την Πέμπτη και την Παρασκευή το μεσημέρι και όταν γυρνούσα σπίτι το απόγευμα μαγνητοφωνούσα τον σταθμό του Πολυτεχνείου. Την Παρασκευή, αργά το απόγευμα, ξαναγύρισα μαζί με τον πατέρα μου στο Πολυτεχνείο και αντίκρυσα μια Πατησίων πλημμυρισμένη από κόσμο που φώναζε συνθήματα κατά της χούντας, που ανέβαιναν στον μαύρο χειμωνιάτικο ουρανό, δημιουργώντας μια ρωγμή στη σκοτεινιά της χούντας, αλλά και στη σκοτεινιά της δικής μου μίζερης μαθητικής ζωής.

Αυτή η συλλογική ψυχική ανάταση των ανθρώπων όταν είναι οι ίδιοι δημιουργοί της ιστορίας τους, μου δημιούργησε μια πρωτόγνωρη αίσθηση που με σημάδεψε ανεξίτηλα, μια μέθεξη στην εξέγερση, στη γιορτή χωρίς αρχή και τέλος, που λέει κι ο Μπακούνιν. Αυτή η ανάταση -που ήταν άλλωστε η μόνη σημαία της εξέγερσης και γι’ αυτό η πιο επικίνδυνη για το καθεστώς αφού ξεπερνούσε τις ιδεολογίες (τις ψευδείς συνειδήσεις σύμφωνα με τα νεανικά έργα του Μαρξ)- ανάγκασε τη χούντα, που πήγαινε με τον Μαρκεζίνη προς μια «φιλελευθεροποίηση», να κατεβάσει τα τανκς στους δρόμους, ανάγκασε το ΚΚΕ να μιλήσει στην «Πανσπουδαστική», φύλλο 8, Γενάρης-Φλεβάρης 1974, για «προσχεδιασμένη εισβολή στον χώρο του Πολυτεχνείου την Τετάρτη, 14 του Νοέμβρη, 350 περίπου οργανωμένων πρακτόρων της ΚΥΠ, σύμφωνα με το προβοκατόρικο σχέδιο των Ρουφογάλη-Καραγιαννόπουλου (…) με σκοπό να προβάλλουν με κάθε μέσο τραμπουκισμού και προβοκάτσιας γελοία και αναρχικά συνθήματα», ανάγκασε τον Μπάμπη Δρακόπουλο του ΚΚΕ εσ. να δηλώσει πως «σκοτεινές δυνάμεις εργάζονται για να φράξουν τον δρόμο προς την κατεύθυνση της δημοκρατικής ομαλότητας (του Μαρκεζίνη άραγε;) και οργανώνουν προκλήσεις», τους κεντροδεξιούς και κεντροαριστερούς αντιστοίχως πολιτικούς Κανελλόπουλο και Μαύρο να βγάζουν μπουρμπουλήθρες από το στόμα τους μπροστά στο μεγαλείο της εξέγερσης του Νοέμβρη.

Ταυτόχρονα είχα πλήρη συνείδηση πως είχα βρεθεί στο κέντρο του κόσμου, πως το σημαντικότερο γεγονός εκείνη τη μέρα σ’ ολόκληρο τον πλανήτη συνέβαινε εκεί που στεκόμουν, στην Πατησίων, στο Πολυτεχνείο. Γύρω στις 9.30, όταν έπεσαν τα πρώτα δακρυγόνα και οι πρώτοι πυροβολισμοί από ελεύθερους σκοπευτές, ο πατέρας μου μ’ έσυρε κυριολεκτικά στο σπίτι, γιατί μην έχοντας καμία συναίσθηση του κινδύνου είχα στηλώσει τα πόδια και δεν πήγαινα πουθενά. Τόσο που μας σταμάτησαν δυο τρεις διαδηλωτές και τον ρώτησαν «πού το πας το παιδί, ρε;» και μόνο όταν επιβεβαίωσαν πως πράγματι είναι ο πατέρας μου, μας άφησαν να φύγουμε. Στο σπίτι συνέχισα τη μαγνητοφώνηση του σταθμού του Πολυτεχνείου μέχρι που σίγησε.

Και σήμερα ακόμα, ακούγοντας αυτή την κασέτα με τον Δημήτρη Παπαχρήστο να προσπαθεί να σταματήσει τις ερπύστριες μ’ ένα μικρόφωνο, ανατριχιάζω. Εκεί ο Παπαχρήστος έφτιαξε ένα από τα αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας γιατί πήγε την τέχνη του λόγου στα όριά της. Αποπειράθηκε να μετατρέψει τον λόγο σε εργαλείο απελευθέρωσης από τους αδήριτους νευτώνειους φυσικούς νόμους στους οποίους υπάκουε η κίνηση των τανκς, με τον λόγο και τον Λόγο να σταματήσει τα τανκς. Με το «Αδέλφια μας στρατιώτες» να υπερβεί τη στρατιωτική ιεραρχία και ν’ αλλάξει τον συσχετισμό των δυνάμεων, την ίδια τη ροή των γεγονότων, εντέλει ν’ αλλάξει την ίδια την πραγματικότητα. Στα τελευταία λεπτά εκπομπής του σταθμού απήγγειλε τον εθνικό ύμνο όπως, ίσως, ποτέ κανείς άλλος δεν θα τον απαγγείλει: σαν το έσχατο όπλο απέναντι στο ατσάλι των τεθωρακισμένων. Εκείνη τη στιγμή ο εθνικός ύμνος από σύμβολο της εθνικοφροσύνης και της καθημερινής καταπίεσης της εξουσίας (η χούντα είχε επιβάλει να απαγγέλλεται κάθε πρωί στα σχολεία) ξανάγινε το υπέροχο ποίημα του Διονυσίου Σολωμού, ξανάγινε κυριολεκτικά «Ύμνος εις την Ελευθερίαν».

Μια βδομάδα μετά το Πολυτεχνείο, στις 25 του Νοέμβρη, γίνεται η χούντα του Ιωαννίδη…

Μετά το Πολυτεχνείο τίποτα δεν είναι όπως πριν. Η εξέγερση είναι σαν το παλιό καλό κρασί, μια γουλιά αν πιεις δεν ξεχνάς τη γεύση του ποτέ. Στο σχολείο φτιάχνουμε με άλλους τρεις συμμαθητές μου μια ομαδούλα, τη λέμε Δημοκρατική Αντιδικτατορική Αντίσταση και δεν έχει αρχηγό! Ο ένας φτιάχνει τρικάκια σε μια τυπογραφική κάσα-παιχνίδι και μας τα φέρνει το πρωί στο σχολείο και τα μοιράζουμε, ο άλλος σπάει τις φωτεινές πινακίδες της 21^ης Απριλίου στο Ψυχικό, εγώ έχω βρει μια πατέντα και γράφω συνθήματα γρήγορα και χωρίς μπουγέλο, γυρνώντας με το ποδήλατο στα δημόσια κτήρια της γειτονιάς μου (σχολεία, ΟΤΕ κ.λπ.). Όχι προχωρημένα συνθήματα, «ΚΑΤΩ Η ΧΟΥΝΤΑ» και «ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ». Την επομένη οι εργάτες ασβεστώνουν τα συνθήματα ξαναπερνώντας τα από πάνω ώστε να διαβάζονται και μόνο μετά από δυο τρεις μέρες ασβεστώνουν όλο τον τοίχο και σβήνονται.

Η πατέντα;

Πολύ απλή. Έβαζα την μπογιά σε μεγάλα πλαστικά μπουκάλια από οξυζενέ που είχαν στόμιο κι έγραφα γρήγορα και χωρίς να λερώνομαι. Ούτε ήξερα την ύπαρξη των σπρέι τότε. Το μόνο μειονέκτημα ήταν πως έπρεπε να περνάω δυο τρεις φορές το κάθε γράμμα γιατί η γραμμή που άφηνε ήταν αδύνατη.

Στις 23 Ιουλίου του ’74 η χούντα καταρρέει. Τι σημαίνει αυτό για τους αναρχικούς;

Η επάνοδος στη δημοκρατική ομαλότητα δεν φέρνει στους αναρχικούς ρίγη… προοδευτικής συγκινήσεως. Γνωρίζουν καλά πως η δημοκρατία ή είναι άμεση ή δεν υπάρχει, πως η αντιπροσωπευτική δημοκρατία (η φιλελεύθερη ολιγαρχία για να ακριβολογούμε) και η δικτατορία είναι οι δύο αξεχώριστες όψεις ενός και του αυτού νομίσματος: της ενιαίας κυριαρχίας κράτους και κεφαλαίου.

Ωστόσο τα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια η κοινωνία βιώνει απίστευτους βαθμούς ελευθερίας, αδιανόητους σήμερα, κυρίως επειδή υπάρχει μια υπεραισιοδοξία, πίστη στον άνθρωπο και στη συλλογικότητα, επιθυμία κοινωνικών αλλαγών σε πλατιά στρώματα του πληθυσμού και μια βαθιά πεποίθηση πως η επανάσταση είναι πιθανή -για τους μαρξιστές που πιστεύουν στον ιστορικό ντετερμινισμό είναι και βέβαιη. Αυτή η μεταπολιτευτική άνοιξη, όπου η ελληνική κοινωνία μέσα σε μια μέρα, στις 23 Ιουλίου, ξεπερνάει εύκολα πολλές δεκαετίες ζόφου και γίνεται δεκτική σε οράματα και καινούργιες ιδέες, δεν θα αφήσει και τους ολιγάριθμους τότε αναρχικούς ανεπηρέαστους. Άλλωστε η δεκαετία του ’60 ήταν πολύ πρόσφατη.

Τα πρώτα βήματα του μεταπολιτευτικού αναρχισμού, παρότι γίνονται ενστικτωδώς και με αυτοσχεδιασμούς, κατορθώνουν να πιάσουν τον σφυγμό της εποχής και να βρεθούν κοντά στους προβληματισμούς της νεολαίας, διευρύνοντάς τους. Χαρακτηρίζονται από ευρηματικότητα, απίθανο χιούμορ, ανατρεπτικότητα και είναι σε οξεία αντίθεση με τον καθωσπρεπισμό της Αριστεράς και τον μικρομεγαλισμό του αριστερισμού.

Η καταπίεση από την οικογένεια, το σχολείο, τον στρατό, τα αφεντικά, η σεξουαλική απελευθέρωση, η ψυχιατρική καταπίεση και η αντιψυχιατρική, η κατανάλωση, η ιδιοκτησία και η κλοπή, η αλλοτρίωση -συνολικά δηλαδή η κριτική της καθημερινής ζωής- αλλά και το ένοπλο είναι  τα ζητήματα που απασχολούν τους αναρχικούς της περιόδου 1974-1976 και κάνουν την αναρχία να ξεχωρίζει ολοφάνερα από κάθε άλλη πολιτική τάση. Ταυτόχρονα το ροκ και οι πρώτες συναυλίες, κάποια πρώτα χάπενιγκ, ο χιπισμός, ο ντανταϊσμός και ο σουρεαλισμός, οι μπιτνίκοι, πυροδοτούν συζητήσεις στα πρώτα στέκια και βρίσκονται σε στενή αλληλεπίδραση με τον αναρχισμό και τους αναρχικούς.

Στήνονται τα πρώτα βιβλιοπωλεία, όπως το Octopus Press στην οδό Κωλέττη στα Εξάρχεια από τον συγγραφέα Τέο Ρόμβο (στο βιβλίο του «Τρία φεγγάρια στην πλατεία» θα περιγράψει με εξαιρετικό τρόπο εκείνα τα χρόνια) και το Ρήγμα στην Κοκκινιά από τον Κυριάκο Βασιλειάδη. Άλλα στέκια της εποχής είναι το καφενεδάκι της Δεξαμενής, το δισκοπωλείο Pop Eleven στη Σκουφά, η ντισκοτέκ Χρυσό Κλειδί στην Πλάκα κι αργότερα το Μάρκετ, ένα από τα πρώτα παμπ, πίσω από τον άγιο Διονύσιο. Ο αριθμός των αντιεξουσιαστικών βιβλίων που εκδίδονται αυξάνει, οι προκηρύξεις πληθαίνουν, κυκλοφορούν οι πρώτες αφίσες και οι πρώτες μπροσούρες, τα πρώτα αντιεξουσιαστικά κόμικ από τον Ηλία Πολίτη. Κι όλα αυτά μαζί συγκροτούν μια αντικουλτούρα, μια αμφισβήτηση και στον πολιτιστικό τομέα.

Το Octopus Press, οι πρώτες εφημερίδες και περιοδικά όπως «Η Επίθεση», το «Πεζοδρόμιο», το «Πολικό Αστέρι», το «Όταν ο Τελευταίος Καπιταλιστής Στραγγαλιστεί με τα Έντερα του Τελευταίου Γραφειοκράτη, η Ανθρωπότητα θα Ευτυχήσει», οι πρώτες διαδηλώσεις που συμμετέχουν αναρχικοί και τα χάπενιγκ μού δημιουργούν την ίδια ψυχική ανάταση, την ίδια αίσθηση γιορτής με την εξέγερση του Νοέμβρη.

Δακτυλογράφηση: Ιωάννα-Μαρία Μαραβελίδη

The post Μιχάλης Πρωτοψάλτης (συνέντευξη 2002): το Πολυτεχνείο & οι αναρχικοί του ’70 first appeared on Aυτολεξεί.