Εκτροπή της λογικής στον Θεσσαλικό κάμπο

Τη μετατροπή μέρους του Θεσσαλικού κάμπου σε “κοιλάδα data centers” σχεδιάζουν σύμφωνα με δημοσιεύματα η κρατική ΔΕΠΑ με εταιρεία ισραηλινών συμφερόντων η οποία θα έχει και το management. To σχέδιο περιλαμβάνει και μεγάλη μονάδα ηλεκτροπαραγωγής με φυσικό αέριο.

Το σχέδιο έρχεται σε μια χρονική στιγμή που Κυβέρνηση και Περιφέρεια Θεσσαλίας ανακοινώνουν ότι θα επανεκκινήσει η εκτροπή του Αχελώου ένα από τα μεγαλύτερα και πιο πολυτάραχα τεχνικά έργα στην ιστορία της σύγχρονης Ελλάδας. Ένα έργο που σχεδιάστηκε τη δεκαετία του 1980 και έκτοτε έχει ακυρωθεί 6 φορές στο ΣτΕ, ενώ εκδικάζεται η 7 η κατά σειρά προσφυγή. Το κοινωνικό και οικολογικό κόστος του έργου οδήγησε σε καταδίκη από το Ευρωπαϊκό δικαστήριο, ενώ παράλληλα η Κομισιόν έκλεισε οριστικά την πιθανότητα χρηματοδότησης.

Ωστόσο, παρ’ όλες τις ακυρώσεις και τις καταδίκες, το σχέδιο επανέρχεται με το πρόσχημα της λειψυδρίας και της ανάγκης άρδευσης του Θεσσαλικού κάμπου.

Είναι φανερό ότι η λειψυδρία χρησιμοποιείται για μια ακόμη φορά προκειμένου να καλυφθούν επιδιώξεις κερδοφορίας. Πάνω από 500 εκατομμύρια έχουν ήδη καρπωθεί εργολαβικές εταιρείες για κατασκευή τμημάτων του φαραωνικού έργου της εκτροπής, ενώ η ολοκλήρωσή του θα απαιτήσει πολλαπλάσιο κόστος. Και αυτό, χωρίς να γνωρίζουμε τις πραγματικές ανάγκες για άρδευση αφού όπως έχει επισημανθεί επανειλημμένα:

– δεν έχουν προηγηθεί μέτρα και έργα εξοικονόμησης,
– υπάρχουν μεγάλες απώλειες στα αρδευτικά δίκτυα,
– δεν έχουν εξαντληθεί οι δυνατότητες που δίνουν τοπικά έργα ταμίευσης (μικρά φράγματα, λιμνοδεξαμενές, εμπλουτισμός υπόγειων υδροφορέων) κ.λπ.
– συνεχίζεται η άρδευση υδροβόρων καλλιεργειών σε μεγάλη κλίμακα.

Η προσχηματική επίκληση της λειψυδρίας γίνεται ακόμη πιο φανερή με την εξαγγελία του νέου σχεδίου. Τα Data Centers είναι εξαιρετικά ενεργοβόρες και υδροβόρες υποδομές που η κατανάλωσή τους εκτοξεύεται λόγω της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Τα τελευταία χρόνια υπάρχει ένας καταιγισμός δημιουργίας και αιτήσεων για μεγάλης κλίμακας data centers σε πολλά σημεία της Ελλάδας, που έχει στοχοποιηθεί ως «ιδανικό οικόπεδο» από τους παγκόσμιους κολοσσούς με την αμέριστη υποστήριξη του ελληνικού κράτους. Οι ασύλληπτες ποσότητες ενέργειας και νερού που απαιτούν για να λειτουργήσουν, αποτελούν ένα επιπλέον κίνητρο για φαραωνικά δημόσια έργα με ανυπολόγιστες συνέπειες όπως η εκτροπή των ποταμών της Ευρυτανίας για την υδροδότηση της Αττικής που υποδέχεται και το 35% των datacenters, ή η εκτροπή του Αχελώου. Το υδροηλεκτρικό έργο που είναι μέρος της εκτροπής του Αχελώου μπορεί να εξυπηρετήσει πολυεθνικές όπως η Microsoft, η Google, η Amazon που έχουν δεσμευτεί νομικά ότι οι servers τους θα λειτουργούν με καθαρή ενέργεια.

Μαζί με τις πάσης φύσεως ενεργειακές εγκαταστάσεις, αγωγούς και εξορύξεις, η Ελλάδα εξελίσσεται σε κόμβο κέντρων δεδομένων (datacenters) για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο. Σε βάρος των υδατικών πόρων, της ελληνικής φύσης, των βουνών, της αγροτικής γης αλλά και της απασχόλησης αφού όλες αυτές οι εγκαταστάσεις είναι αυτοματοποιημένες.

Όπως έχουμε πολλές φορές επισημάνει, η λειψυδρία δεν είναι φυσικό φαινόμενο. Σχετίζεται με την ξηρασία αλλά ταυτόχρονα σχετίζεται και με τη διαχείριση του διαθέσιμου νερού.

Τα ποτάμια είναι πολύτιμα και περίπλοκα οικοσυστήματα με πολλαπλές λειτουργίες στον υδρολογικό κύκλο αλλά και στις ανθρώπινες δραστηριότητες. Η Ελλάδα μετατρέπεται σε πεδίο δράσης εθνικών και υπερεθνικών ομίλων και ταυτόχρονα υποθηκεύει το μέλλον της, στερώντας από τους ανθρώπους την πρόσβαση στα πιο βασικά αγαθά που είναι αναγκαία για τη διαβίωση και την ευημερία.

Σε μια εποχή όπου η περιβαλλοντική και κλιματική κρίση δημιουργούν αβίωτες συνθήκες στην Ανατολική Μεσόγειο, η χώρα παραδίδεται απροστάτευτη στην κερδοφορία των ομίλων και την αγριότητα των αγορών.

The post Εκτροπή της λογικής στον Θεσσαλικό κάμπο με εκτροπή Αχελώου και “Κοιλάδα data centers”! first appeared on Aυτολεξεί.

Το ρέμα του Ποδονίφτη, που αποτελεί ένα από τα σπουδαιότερα εναπομείναντα ρέματα του Νομού Αττικής, πηγάζει από τις νοτιοδυτικές περιοχές του Πεντελικού όρους και αφού διασχίσει τον πολεοδομικό ιστό αρκετών δήμων του λεκανοπεδίου, εκβάλλει στον Κηφισό ποταμό.

Το ρέμα, στο σημαντικά μεγαλύτερο μέρος της διαδρομής του έχει καλυφθεί και είναι υπόγειο μετατρεπόμενο ουσιαστικά σε οχετό ή είναι ανοιχτό μεν αλλά διευθετημένο, που σημαίνει τσιμενταρισμένο, έτσι ώστε να ακυρώνεται η φυσική του κοίτη και να βλάπτεται σχεδόν ολοκληρωτικά η περιβαλλοντική και οικολογική του διάσταση.

Παρ’ όλα αυτά, έχουν διατηρηθεί κάποια τμήματα της διαδρομής του σε φυσική κατάσταση, το σημαντικότερο εκ των οποίων είναι μεταξύ του Δήμου Αθηναίων και του Δήμου Νέας Φιλαδέλφειας-Νέας Χαλκηδόνας, μήκους περίπου 800 μ. Η μεγάλη περιβαλλοντική αξία του ρέματος αποτυπώνεται και στις αποφάσεις του ίδιου του κράτους που με υπουργική απόφαση το 1993 το χαρακτήρισε ως ‘ιδιαίτερου περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος’ και στο Νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας το 2011 το κατέταξε στους υγροτόπους Β΄ προτεραιότητας.

Στα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας επιχειρήθηκε από το κράτος και την τότε διοίκηση της Περιφέρειας με επικεφαλής τη Δούρου, η τσιμεντοποίηση και του τελευταίου σημαντικού τμήματος φυσικής κοίτης του ρέματος με πρόσχημα την αντιπλημμυρική προστασία της περιοχής.

Η αντίδραση όμως περιβαλλοντικών και κοινωνικών κινημάτων μεταξύ των οποίων και της δικής μας συλλογικότητας, των κατοίκων των παραρεμάτιων περιοχών, αλλά και του Δήμου της Ν. Φιλαδέλφειας-Νέας Χαλκηδόνας, συνετέλεσαν ώστε με την 2165/2019 απόφασή του το ΣΤΕ να ακυρώσει τα προβλεπόμενα έργα, ως προκαλούντα δυσανάλογη και υπέρμετρη περιβαλλοντική ζημιά σε βάρος της φυσικής κοίτης και κατάστασης του ρέματος.

Αλλά για την κυβέρνηση Μητσοτάκη, μπροστά στα εργολαβικά κέρδη, τι σημασία έχει το περιβαλλοντικό, αισθητικό και κοινωνικό κόστος. Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών επανέρχεται με νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για το ρέμα με τον προκλητικό και ανάλγητο τίτλο “επικαιροποίηση των υφισταμένων μελετών και συμπλήρωση με πρόσθετες μελέτες αντιπλημμυρικής προστασίας” σαν να μην είχε απορριφθεί η προηγούμενη από το ανώτατο δικαστήριο ως παράνομη και αντιπεριβαλλοντική.

Από τη νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων προκύπτουν τα ακόλουθα:

1. Δεν παρατίθονται στοιχεία και δεν τεκμηριώνεται από πουθενά στη μελέτη η αναγκαιότητα διευθέτησης των επίμαχων 800 περίπου μέτρων του ρέματος, πόσο μάλλον όταν δεν υπάρχουν πλημμυρικά επεισόδια την τελευταία τριακονταετία αφού τα όμβρια ύδατα από σχεδόν το 1/5 περίπου της υδρολογικής λεκάνης του ρέματος έχουν εκτραπεί σε άλλα ρέματα.

2. Με την επιστημονικά αλλά και πραχτικά παρωχημένη διεθνώς μέθοδο του εγκυβωτισμού, σκυροδετείται πολύ μεγάλο μέρος του ρέματος ή το ενδύουν με ένα ζουρλομανδία από συρματοκυβώτια (σαραζανέτια), χωρίς να έχουν διερευνηθεί στο ελάχιστο εναλλακτικές λύσεις με φυσικά μέσα.

3. Γίνεται πλημμελής αναφορά στη πλούσια χλωρίδα (αυτοφυείς τουλίπες, ορχιδέες, ορνιθόγαλα, άρτηκες κλπ), και ορνιθοπανίδα του ρέματος (αγριόπαπιες, λευκο ή σταχτο τσικνιάδες, μαυρομάτες, ερωδιοί κλπ), δεν γίνεται καμία αναφορά στην ιχθυοπανίδα (ποταμοκέφαλοι, μπριάνια, κουνουπόψαρα, χέλια) και είναι παντελώς γελοίος ο ισχυρισμός ότι τα έργα διευθέτησης του ρέματος και η τσιμεντοποίηση “δεν θα ασκήσουν πίεση αρνητική στη χλωρίδα και πανίδα”.

4. Καταστρατηγείται με εκκωφαντικό τρόπο η από τον Ν. 4258/14 αλλά και από τη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας υποχρέωση του κράτους να προηγείται η οριοθέτηση του ρέματος πριν από τη διευθέτησή του. Στον Ποδονίφτη δεν έχει οριοθετηθεί η φυσική κοίτη και η πλημμυρική του ζώνη, δεν έχει αποκατασταθεί η λειτουργία του από τις αυθαίρετες καταπατήσεις, αυθαίρετες επεκτάσεις όμορων ιδιοκτησιών, αυθαίρετες χρήσεις εντός του και το συνεχώς κλιμακούμενο στένεμα.

5. Είναι παντελώς ψευδείς οι αναφορές που γίνονται στη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων ότι τα έργα διευθέτησης και η τσιμεντοποίηση της κοίτης και των πρανών του ρέματος δεν θα συντελέσουν στην αύξηση της θερμοκρασίας και στην χειροτέρευση του μικροκλίματος της περιοχής και ότι δεν θα επηρεαστούν τα βιοκλιματικά χαρακτηριστικά της. Και η κοροϊδία κορυφώνεται με τον ισχυρισμό της ότι ο εγκυβωτισμός του ρέματος είτε με σκυροδέτηση ή με συρματοκυβώτια “δεν θα προκαλέσει προβλήματα στα μορφολογικά και τοπιολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής”.

Νομίζουμε ότι χρειάζεται εκ νέου να υπενθυμίσουμε σε κράτος, κεντρικές και περιφερειακές εξουσίες ότι:

Θα αναχαιτίσουμε κάθε απόπειρα καταστροφής του υγρού οικοσυστήματος και του ευαίσθητου, σπάνιου και άγριου τοπίου του Ποδονίφτη. Για εμάς ο Ποδονίφτης είναι αναπαλλοτρίωτος φυσικός πλούτος που συμβάλλει στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και στη βιοποικιλότητα.

Θα παλέψουμε με όλες μας τις δυνάμεις όχι μόνο για τη διατήρηση της φυσικής κοίτης των 800 μέτρων του ρέματος αλλά και για τη σταδιακή επαναφορά του συνόλου της διαδρομής του Ποδονίφτη σε κατάσταση ελεύθερης και ακώλητης ροής με την επαναφυσικοποίησή του.

—————————————-

Με εδραιωμένη την πεποίθηση ότι τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά κινήματα μπορούν να είναι ισχυρότερα και ανθεκτικότερα από σκαστές εργολαβίες και κερδοσκοπικά κεφάλαια που τροχοδρομεί η κυβέρνηση της δεξιάς στον χώρο του περιβάλλοντος, καταστρέφοντας την ποιότητα της ζωής μας, καλέσαμε στον ΣΥΛΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ μέσα στο ρέμα:

Την περασμένη Κυριακή 17 Μάη το μεσημέρι διοργανώθηκε ο συλλογικός περίπατος της ομάδας του ‘’Ποδονίφτη, ρε(ύ)μα κριτικής των καιρών και δράσης’’, στο ρέμα του Ποδονίφτη μεταξύ του της Νέας Φιλαδέλφειας και του δήμου Αθηναίων. Η ομάδα μας έδωσε τη δυνατότητα σε δεκάδες πολίτες να γνωρίσουν το ρέμα, μπαίνοντας μέσα στην άγρια φύση του, δίπλα στον αστικό ιστό. Να απολαύσουν ένα ανεκτίμητο και εν πολλοίς άγνωστο φυσιογνωμικό στοιχείο της περιοχής, ένα υγρό τόπο με την τόσο πλούσια χλωρίδα και πανίδα όπως πολύ εμπεριστατωμένα την ανέπτυξε ο βιολόγος Μαρτίνος Γκαίτλιχ, αλλά και όπως είχαν την τύχη να τη διαπιστώσουν με τα ίδια τους τα μάτια ολοζώντανα οι συμμετέχουσες/όντες.

Ταυτόχρονα η ομάδα μας, κατά τη διάρκεια του συλλογικού περιπάτου μέσα στη ρεμάτια ζώνη, αλλά και από την παραρεμάτια περιοχή κατέδειξε επί του πεδίου πώς ακυρώνεται ολοκληρωτικά η φυσική κοίτη του ρέματος και πως βλάπτεται η συνολική περιβαλλοντική και οικολογική του διάσταση από τα προβλεπόμενα νέα δήθεν αντιπλημμυρικά έργα. Έγινε ορατό σε όλα τα ατομα που παραβρέθηκαν στην δράση του Ποδονίφτη πως το τσιμεντάρισμα του ρέματος σε τμήματα της διαδρομής που διανύσαμε και ο εγκυβωτισμός του με συρματοκυβώτια στα υπόλοιπα τμήματα θα καταστρέψει ένα πολύτιμο οικοσύστημα, θα προκαλέσει ανήκεστη βλάβη στα μορφολογικά και τοπιολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής και θα επηρεάσει αρνητικά τα βιοκλιματικά της δεδομένα.

Στο τέλος του συλλογικού περιπάτου ακολούθησε συζήτηση στην οποία συμμετείχαν πολλοί πολίτες. Έγιναν συγκεκριμένες αναφορές στις αντιφάσεις και κραυγαλέες αστοχίες της ΜΠΕ που αφορούν τα προς εκτέλεση έργα, στα συνειδητά ψεύδη ότι τα έργα τσιμεντοποίησης και εγκυβωτισμού του ρέματος δεν θα έχουν επιπτώσεις στον τομέα του φυσικού περιβάλλοντος και διατρανώθηκε από όλες και όλους ότι η αναχαίτηση της απόπειρας της κυβέρνησης και της Περιφέρειας για την καταστροφή αυτού του υγρού οικοσυστήματος και του σπάνιου άγριου τοπίου του ρέματος είναι εφικτή.

Στην πρωτοβουλία αυτή της ομάδας ‘Ποδονίφτης’, εκτός από τα μέλη και τους φίλους της, συμμετείχαν κάτοικοι από τη γύρω περιοχή, μέλη της Πρωτοβουλίας κατοίκων ΝΦΝΧ για την προστασία των ρεμάτων και του περιβάλλοντος και μέλη της συλλογικότητας ΡΟΗ, συλλογος πολιτών υπέρ των ρεματων.

ΠΟΔΟΝΙΦΤΗΣ – Ρε(ύ)μα κριτικής των καιρών και δράσης

Η σελίδα της πρωτοβουλίας: ΕΔΩ

The post Ρε(ύ)μα κριτικής των καιρών και δράσης: Σε κίνδυνο πάλι το ρέμα του Ποδονίφτη first appeared on Aυτολεξεί.

Το Δίκτυο Πολιτών για τη διάσωση του ρέματος της Πικροδάφνης, διοργανώνει την Κυριακή 2 Νοεμβρίου, στις 11 το πρωί, στο 6ο Δημοτικό Σχολείο (Λ. Αγ. Δημητρίου 186), ενημερωτική συζήτηση με θέμα: “Η αναβάθμιση του ρέματός μας κάτω από μία σύγχρονη οπτική”

Θα παρουσιαστούν καινοτομικές μέθοδοι αντιμετώπισης των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν τα ρέματα (πλημμυρισμοί, υπερχειλίσεις, καταπτώσεις, ρύπανση κλπ), με παραδείγματα από το ποτάμι της Πικροδάφνης. Λύσεις που διασώζουν το ποτάμι ως οικοσύστημα και φυσικό σώμα, ενώ ταυτόχρονα συντονίζονται με τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες και σύγχρονες πρακτικές που εφαρμόζονται ανά τον κόσμο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

ΚΥΡΙΑΚΗ 2 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 και ώρα 11πμ.
Στο 6ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ (Λ. Αγ. Δημητρίου 186),
με θέμα: «Η ΠΙΚΡΟΔΑΦΝΗ ΜΑΣ ΕΝΩΝΕΙ. Η ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΡΕΜΑΤΟΣ ΜΑΣ ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΟΠΤΙΚΗ»

Το πρόγραμμα της εκδήλωσης περιλαμβάνει εισηγήσεις και παρουσιάσεις από ειδικούς επιστήμονες – που έχουν εκπονήσει, διαχρονικά, προγράμματα παρακολούθησης και μελέτες για το ρέμα της Πικροδάφνης- τοποθετήσεις και ερωτήσεις φορέων και πολιτών και στο τέλος γενική συζήτηση.

11.00 -11.20: ΔΙΚΤΥΟ ΠΟΛΙΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΣΩΣΗ ΤΟΥ Ρ. ΠΙΚΡΟΔΑΦΝΗΣ
• Χαιρετισμός και Εισήγηση
• Παρουσίαση: «Οικολογική αναβάθμιση – Σύγχρονες τεχνικές για το ρ. Πικροδάφνης». « Η περίπτωση των έργων της Λιδωρικίου στον Αγ. Δημήτριο»
11.20 -11.35: ΛΟΥΠΑΣΑΚΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ (Καθηγητής ΕΜΠ),
¨Βιοτεχνική προσέγγιση στη διαχείριση αστικών ρεμάτων: το παράδειγμα της Πικροδάφνης¨
11.35-11.50: ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΗΛΙΑΣ (Ερευνητής ΕΛΚΕΘΕ – Τομέας Εσωτερικών υδάτων και βιοποικιλότητας)
¨Αποκατάσταση ρ. Πικροδάφνης. Προοπτικές¨
11.50 -12.10: ΤΣΟΥΝΗ ΑΛΕΞΙΑ (Πολιτικός Μηχ. – Ερευνήτρια Αστεροσκοπείου Αθηνών)
¨Πρόγραμμα αντιμετώπισης πλημμυρικού κινδύνου ρεμάτων Αττικής, Ρέμα Πικροδάφνης¨
Θα ακολουθήσουν ερωτήσεις – τοποθετήσεις από τους παρευρισκόμενους και συζήτηση επί όλων των θεμάτων που θα τεθούν.

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΕΠΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ

Το ρέμα της Πικροδάφνης αποτελεί ένα φυσικό δώρο για τους κατοίκους των νοτίων προαστίων. Είναι το μοναδικό ρέμα που διατηρεί τη φυσικότητά του σε μεγάλο βαθμό ενώ ταυτόχρονα αποτελεί μια εκτεταμένη γραμμική λωρίδα πρασίνου, από πυκνή, παραρεμμάτια βλάστηση, από τον Υμηττό ως τον Φαληρικό όρμο.

Είναι πόλος έλξης για πολλά είδη πουλιών και ζώων διαμορφώνοντας ένα σημαντικό οικοσύστημα – ενδιαίτημα, το μοναδικό καταφύγιο άγριας ζωής στη νότια Αθήνα. Αποτελεί επίσης αεραγωγό, ανανεώνοντας τον αέρα της πόλης από τη θάλασσα ως το βουνό, φιλτράροντας την ατμοσφαιρική ρύπανση και βελτιώνοντας το μικροκλίμα.

Οι ανθρώπινες δραστηριότητες κυρίως με τη ρύπανση και τις καταπατήσεις του ζωτικού του χώρου, έχουν επιφέρει την υποβάθμιση του ως υδατικό σώμα και ως οικοσύστημα. Ενώ το ποτάμι της Πικροδάφνης θα μπορούσε να αποτελέσει χώρο αναψυχής , περιπάτου και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, αυτή τη στιγμή απαξιώνεται και αντιμετωπίζεται ως ¨πρόβλημα¨ από πολλούς.

Το θετικό είναι ότι έχουν πραγματοποιηθεί πολλές μελέτες και προγράμματα παρακολούθησης από πολλούς φορείς και ιδρύματα. Η γνώση για το ποτάμι της πόλης μας καθώς και οι σύγχρονες τεχνικές των έργων, είναι αρκετές για να μας δώσουν εναλλακτικές λύσεις και σωστές κατευθύνσεις προς την αναβάθμιση και διαχείρισή του.

Για τους λόγους αυτούς έχουμε προσκαλέσει ειδικούς επιστήμονες και εκπροσώπους της Διοίκησης και των πολιτών, ώστε να συζητήσουμε από κοινού το μέλλον του ποταμού μας, καθώς και της δικής μας ζωής δίπλα σε αυτό.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΦΟΡΕΩΝ, ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΩΝ

Στο πλαίσιο της ενημέρωσης και της συζήτησης θα θέλαμε να ακούσουμε και τις δικές σας απόψεις συγκεκριμένα σε ένα ή περισσότερα από τα εξής θέματα:
1- Αντιμετώπιση της ρύπανσης που προέρχεται από σκουπίδια και λύματα. Χαρακτηριστικά παραδείγματα τα αντλιοστάσια ΕΥΔΑΠ, οι παράνομες συνδέσεις αποχετεύσεων στους αγωγούς ομβρίων, η απευθείας απόθεση βοθρολυμάτων από πολλές παραρεμάτιες κατοικίες (που αποτελούν συνήθως καταπατήσεις).
2- Οικολογική αναβάθμιση του ρέματος ή
3- Διευθέτησή του με συρματοκιβώτια, πασαλότοιχους και τσιμεντοκατασκευές ,σύμφωνα με τις προτάσεις της Μελέτης Ανάπλασης της Περιφέρειας;
4- Χρήση μεθόδων φυσικής μηχανικής, οικομηχανικής (bioengineering), συλλεκτήρων πλημμυρικής ροής και πεδίων πλημμυρισμού ή των παραπάνω κλασικών μεθόδων διευθέτησης με τσιμέντα και συρματοκιβώτια;
5- Οριοθέτηση και καταπατήσεις της κοίτης και της όχθης. Τι σχεδιάζεται να γίνει με αυτές που νομιμοποιεί η οριογραμμή και τι γίνεται και με τις παραρεμάτιες εκτάσεις που απελευθερώνονται προς χρήση. Υπάρχει πλημμυρικός κίνδυνος γι’ αυτές;
6- Η Πικροδάφνη ως γραμμικό πάρκο. Σε ποιο νομικό καθεστώς προστασίας υπάγεται;

Δίκτυο πολιτών για τη διάσωση του ρ. Πικροδάφνης

Στοιχεία επικοινωνίας:
ΤΗΛ.: 6932528205
EMAIL: remapikrodafnis.sos@gmail.com

The post Ενημερωτική συζήτηση: Η ΠΙΚΡΟΔΑΦΝΗ ΜΑΣ ΕΝΩΝΕΙ – Η αναβάθμιση του ρέματος υπό μία σύγχρονη οπτική first appeared on Aυτολεξεί.

Η εκδήλωση είχε τον διττό σκοπό:

– την ευρεία ενημέρωση όλων για την επικινδυνότητα που αντιμετωπίζει η Αττική από τις πλημμύρες και τους τρόπους αντιμετώπισης αυτής,

– το άνοιγμα του διαλόγου για τη σημαντικότητα των αγώνων ενάντια στην οριοθέτηση των ρεμάτων και των ποταμών.

Μίλησαν οι:

〉 Ομάδα ΓΕΩΜΥΘΙΚΗ: Η Γεωμυθική είναι μία ομάδα έρευνας, μελέτης και εξερεύνησης. Ασχολείται εδώ και χρόνια με τα ρέματα της Αττικής με κύρια πεδία ενασχόλησης μεταξύ άλλων την εύρεση πρωτογενούς αρχειακού υλικού και πηγών, τη διοργάνωση υπέργειων και υπόγειων εξερευνήσεων, τη χωροθέτηση ανθρωπογενών κατασκευών (άγνωστων κυρίως και εξαφανισμένων), την τεκμηρίωση τοπογραφίας γεωγραφικών περιοχών και υδάτινων ρευμάτων σε διάφορες χρονικές περιόδους. Επίσης, διεξάγει αυτοψίες για την πορεία και τη σημερινή κατάσταση πολλών ποταμών στην Αττική και όχι μόνο. Στην εκδήλωση παρουσίασαν το έργο τους και μέρος των ευρημάτων τους που βοηθούν τους πολίτες στην καλύτερη κατανόηση του ζητήματος.

〉 Αλεξία Τσούνη: Η Αλεξία Τσούνη εργάζεται ως επιστημονική συνεργάτιδα στην Επιχειρησιακή Μονάδα BEYOND στο ΙΑΑΔΕΤ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Η ίδια ανήκει σε μία ομάδα επιστημόνων που τα τελευταία χρόνια δημιούργησαν ένα γεωπληροφοριακό σύστημα εκτίμησης κινδύνου πλημμυρών για την Περιφέρεια Αττικής, το οποίο δείχνει με ακρίβεια οικοδομικού τετραγώνου ποιες περιοχές θα πλημμυρίσουν σε διαφορετικά σενάρια, ποιες από τις υποδομές που θα πληγούν είναι περισσότερο ευάλωτες και πού θα μπορούσαν να κατευθυνθούν οι πολίτες για να είναι ασφαλείς, σε περίπτωση πλημμύρας. Στην εκδήλωση παρουσίασε τα αποτελέσματα του έργου “Εκτίμηση Κινδύνου Πλημμύρας στην Περιφέρεια Αττικής” στο πλαίσιο της σχετικής Προγραμματικής Σύμβασης (2021-2024), καθώς και την επείγουσα εκτίμηση κινδύνων πλημμύρας-διάβρωσης-κατολίσθησης στις λεκάνες απορροής που επλήγησαν περισσότερο από τις μεγάλες δασικές πυρκαγιές της Αττικής (2021).

〉 Δημήτρης Μουστάκης: Ο Δημήτρης Μουστάκης, μέλος της Αυτενέργειας και κοινωνικός οικολόγος, συνέδεσε την επιστημονική με την πολιτική και ανθρώπινη διάσταση του ζητήματος. Αφού προχώρησε σε μια ιστορική αναδρομή των ρεμάτων της Αττικής, ανέλυσε τους λόγους που η άμεση συμμετοχή των πολιτών, η γνωριμία με τον τόπο όπου ζούμε και η στροφή προς έναν άλλο τρόπο ζωής παίζουν καθοριστικό ρόλο στην επίλυση των περιβαλλοντικών κινδύνων.

Υλικό από την παρουσίαση της Γεωμυθικής: 

The post ΒΙΝΤΕΟ από την εκδήλωση: «Ο κίνδυνος των πλημμυρών στην Αττική & η ανάγκη υπεράσπισης των ρεμάτων» first appeared on Aυτολεξεί.

Το ευρωπαϊκό δίκτυο απομάκρυνσης φραγμάτων (Dam Removal Europe) αναφέρει χαρακτηριστικά ότι το 2022, σημειώθηκε νέο ρεκόρ με τουλάχιστον 325 φράγματα να κατεδαφίζονται σε ολόκληρη την Ευρώπη. Τουλάχιστον 239 φράγματα, υδατοφράχτες και άλλου είδους υδάτινα εμπόδια αφαιρέθηκαν σε 17 χώρες της Ευρώπης και το 2021, που ήταν η προηγούμενη χρονιά ρεκόρ για την αφαίρεση φραγμάτων σε όλη την ήπειρο.

Ο ολοένα αυξανόμενος αριθμός φραγμάτων που κατεδαφίζονται αποκαθιστά την ελεύθερη ροή των ποταμών μας τόσο για την υγεία και ευημερία μας, αλλά πρωτίστως για τη ζωή των επόμενων γενιών.

Η Ευρώπη έχει το πιο κατακερματισμένο ποτάμιο τοπίο στον κόσμο. Τα ποτάμια της έχουν κατακερματιστεί με από πάνω από 1 εκατομμύριο εμπόδια και φράγματα. Τα ποτάμια των Βαλκανίων, που είναι γνωστά ως η «γαλάζια καρδιά» της Ευρώπης, είναι από τα πιο παρθένα ή «σχεδόν φυσικά» στην Ευρώπη, αλλά σήμερα απειλούνται από 3.300 προγραμματισμένους υδροηλεκτρικούς σταθμούς. Ειδικότερα, τα ποτάμια μεταξύ Σλοβενίας και Αλβανίας, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, θεωρούνται το σημαντικότερο hotspot για την απειλούμενη βιοποικιλότητα του γλυκού νερού στην Ευρώπη. Εξήντα εννέα είδη ψαριών σε αυτά τα ποτάμια δεν ζουν πουθενά αλλού στον κόσμο. 

Φράγματα, υδατοφράχτες και άλλα εμπόδια στα ποτάμια εμποδίζουν τις οδούς μετανάστευσης των ψαριών, προκαλώντας συχνά απώλειες περιοχών αναπαραγωγής και μείωση του αριθμού ειδών όπως ο σολομός, ο οξύρρυγχος, η πέστροφα και το χέλι. Το γεγονός αυτό επηρεάζει την ευρύτερη βιοποικιλότητα των οικοσυστημάτων, συμπεριλαμβανομένων ειδών από αετούς έως ενυδρίδες. Τα ελεύθερα ποτάμια μεταφέρουν επίσης ιζήματα και θρεπτικά συστατικά, κάνοντας την αφαίρεση των φραγμάτων μια πραγματική ανάγκη.

Τα φράγματα επηρεάζουν αρνητικά την ποιότητα του νερού και τη στάθμη των υπόγειων υδάτων, προκαλούν αποσάθρωση καναλιών και ακτών και εξαφανίσεις παραλιών, προκαλούν εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και οδηγούν σε μείωση, ακόμη και εξαφάνιση πληθυσμών μεταναστευτικών ψαριών, με μείωση που φτάνει το 93% των αποδημητικών ψαριών στην Ευρώπη τα τελευταία 50 χρόνια. Τα φράγματα φέρνουν μαζί τους την κατασκευή δρόμων πρόσβασης, σηράγγων, γεφυρών και γραμμών μεταφοράς, με μια εισροή άλλων ανθρώπινων δραστηριοτήτων που απαιτούν την καταστροφή των δασών γύρω από τα ποτάμια και που απειλούν τα ζώα που ζουν εκεί. Ταυτόχρονα, σήμερα υπάρχουν εκατοντάδες χιλιάδες εγκαταλελειμμένα υδάτινα εμπόδια, κάτι που αποτελεί και πρόβλημα ασφάλειας.

Η ιδέα της άρσης των φραγμών στα ποτάμια ξεκίνησε στην Ευρώπη κατά τη δεκαετία του ’80. Αυτό που ήταν ένα μακρινό όνειρο από μια χούφτα περιβαλλοντολόγους αρχίζει να γίνεται μία πραγματικότητα, με την ταυτόχρονη πίεση των οικολογικών κινημάτων παγκοσμίως: η αποκατάσταση των ποταμών, ένα οφειλόμενο χρέος για τη γενιά μας, λαμβάνει χώρα σε αρκετά μέρη της Ευρώπης. Τα βασικά οικοσυστήματα που κάποτε ήταν κατακερματισμένα μετατρέπονται σε ακμάζοντα καταφύγια για τη φύση, επιστρέφοντας στην αρχική τους μορφή πριν από τις ανθρώπινες παρεμβάσεις, καθώς οι μεταναστεύσεις ψαριών αρχίζουν να επιστρέφουν. Σε αυτόν τον σύνδεσμο μπορούμε να παρακολουθήσουμε το σχετικό ντοκιμαντέρ: “#Dambusters: The Start of the Riverlution”.

Ελεύθερος ο ρους των ποταμών, ελεύθερος ο ρους της ζωής μας!

Πηγές:
https://www.ertnews.gr/eidiseis/epistimi/evzoia/perivallon/perissotera-apo-200-fragmata-potamion-katargithikan-stin-eyropi-to-2021/

https://www.theguardian.com/environment/2023/nov/17/its-one-of-europes-last-pristine-rivers-can-scientists-save-it-from-50-dams-aoe

https://www.waterbear.com/

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1364032119306422

https://www.rewild.org/news/the-special-species-under-threat-in-the-balkans

ΔΕΙΤΕ ΣΧΕΤΙΚΑ:

Βίντεο εκδήλωσης: «Τα άγρια ποτάμια των Βαλκανίων σε κίνδυνο Αχελώος-Μεσοχώρα: 35 ΧΡΟΝΙΑ ΑΓΩΝΑΣ»

ΒΙΝΤΕΟ από την εκδήλωση: «Ο κίνδυνος των πλημμυρών στην Αττική & η ανάγκη υπεράσπισης των ρεμάτων»

The post Εκατοντάδες φράγματα ποταμών καταργούνται στην Ευρώπη τα τελευταία χρόνια first appeared on Aυτολεξεί.

Ποιες θα ήταν οι συνέπειες αν τα τελευταία καιρικά φαινόμενα που έπληξαν τη Θεσσαλία επικρατούσαν στην Αττική; Για τις συνέπειες, λοιπόν, η απάντηση είναι ότι μάλλον θα είχαμε τα ίδια και χειρότερα προβλήματα… Ο άνθρωπος και το αλόγιστο «κέρδος» η αιτία.

Με κάθε δυνατή βροχή κομβικές αρτηρίες του λεκανοπεδίου μετατρέπονται σε ποτάμια. Πέραν της έλλειψης υποδομών, ένας βασικός λόγος είναι ότι κάποτε οι δρόμοι αυτοί ήταν, πράγματι, ποτάμια. Ένα παλιότερο άρθρο του Δημήτρη Λάππα στην “Καθημερινή” μάς ξεναγεί σε μια Αθήνα που σήμερα κυλά υπόγεια, αλλά έρχεται στο φως με την πρώτη νεροποντή. [σ.σ. ο σύνδεσμος δεν είναι ενεργός]

ΜΠΑΖΩΘΗΚΑΝ 800 ΧΙΛΙΟΜΕΤΡΑ ΡΕΜΑΤΩΝ

«Η καταιγίδα ήταν τόσο έντονη, που φούσκωσε το ποτάμι. Η γέφυρα παρασύρθηκε, με αποτέλεσμα η Αθήνα να κοπεί στα δύο». Η είδηση διαδόθηκε από στόμα σε στόμα σπέρνοντας τον φόβο στους κατοίκους της πόλης. Πότε και πού συνέβη αυτό; Tο 1852, στην Αθήνα. Ποιο ήταν το ποτάμι που φούσκωσε; Η σημερινή οδός Σταδίου. […]

Τα ποτάμια εξακολουθούν να ρέουν κάτω από τους δρόμους της Αθήνας. Σε πολλά κτίρια κατά μήκος του δρόμου αντλούνται και σήμερα νερά, με υδραυλικά συστήματα, ενώ γεωτρήσεις του ΙΓΜΕ (Ινστιτούτο Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών) απέδειξαν ότι οι περισσότεροι δρόμοι της Αθήνας κρύβουν ένα μπαζωμένο ρέμα ή ένα υπόγειο ποτάμι.

Ο Ιλισός, ο Ηριδανός, ο Κυκλόβορος, το Λυκόρεμα, ο Βουρλοπόταμος, ο Βοϊδοπνίχτης, ο Αλασσώνας είναι μερικά από αυτά.

Σύμφωνα με μελέτη του ΕΜΠ, τα ανοιχτά ρέματα το 1945, είχαν μήκος 1.280 χιλιόμετρα και σήμερα, μόλις, 434 χιλιόμετρα. Μειώθηκαν, δηλαδή, σε ποσοστό 66,4%. Όπως, δε, προκύπτει από μελέτη του ΙΓΜΕ, πριν από μερικά χρόνια, το 80% των νερών της βροχής το απορροφούσε το έδαφος και μόλις το 20% έπεφτε στη θάλασσα, σήμερα το ποσοστό αυτό έχει αλλάξει δραματικά.

Καθίσταται, λοιπόν, σαφές, ότι τα πλημμυρικά φαινόμενα που συχνά πυκνά σημειώνονται στο λεκανοπέδιο, δεν αποτελούν «κεραυνό εν αιθρία», αλλά είναι αποτέλεσμα των επιλογών μας και της στρεβλής ανάπτυξης που ακολουθήσαμε.

Και οι αριθμοί είναι ενδεικτικοί: μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι δομημένες επιφάνειες στην Αθήνα κάλυπταν το 25% του λεκανοπεδίου. Μετά το 1975, το 75% καλύφθηκε από δομημένες επιφάνειες και δρόμους δίκτυα, ενώ οι ελεύθεροι χώροι αποτελούν, μόλις, στο 4%».

ΤΑ ΡΕΜΑΤΑ ΧΘΕΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ

Στα τέλη του 19ου αιώνα, διέσχιζαν το λεκανοπέδιο, 700 χείμαρροι, ποτάμια και ρυάκια. Το 1999, ο αριθμός τους ήταν μικρότερος των 70 (κάτω, δηλαδή και από το 10%) και σήμερα, δεν υπερβαίνουν τα 50. Που χάθηκαν;

Μπαζώθηκαν και καταπατήθηκαν. Μόνο στο λεκανοπέδιο της Αττικής έχουν μπαζωθεί και τσιμεντοποιηθεί περίπου 550 χιλιόμετρα ρέματα και χείμαρροι. Κι αυτό, προκειμένου να πραγματοποιηθούν τα οικιστικά όνειρα των κατοίκων της Αθήνας, με τις γνωστές συνέπειες που και σήμερα (για πολλοστή φορά) βιώσαμε. Ο Ιλισός, ήταν το μεγαλύτερο ποτάμι που διέσχιζε την Αθήνα. Ξεκινούσε από τον Υμηττό, για να καταλήξει στην θάλασσα. Παλιά ήταν ανοικτό.

Σήμερα, κυλάει εξ ολοκλήρου υπογείως, κάτω από τη Μιχαλακοπούλου, περνάει από την Βασ. Σοφίας (μπροστά από το Παναθηναϊκό Στάδιο), συνεχίζει στην Καλλιρρόης, για να καταλήξει μετά την Καλλιθέα στην θάλασσα.

Οι Αθηναίοι θεωρούσαν τον Ιλισό, ιερό και στις όχθες του διατηρούσαν βωμούς πολλών θεών, όπου τελούνταν τα Μικρά Μυστήρια, τα οποία σχετίζονταν τόσο με τα Ελευσίνια, όσο και με Διονυσιακές τελετουργίες. Από το ιερό, αυτό, ποτάμι το μόνο που απομένει σήμερα εμφανές είναι η στεγνή και χορταριασμένη κοίτη του, δίπλα στην οποία είναι χτισμένη η Αγία Φωτεινή του Ιλισού.

Στον Ιλισό χυνόταν ο Ηριδανός που ξεκινούσε από τον Λυκαβηττό και κατέβαινε από το Κολωνάκι. Κατά τη διάρκεια των εργασιών του Μετρό στην πλατεία Συντάγματος, ανακαλύφθηκε η αρχαία κοίτη του. Ο ποταμός συνεχίζει στις οδούς Μητροπόλεως και Ερμού, στην Αρχαία Αγορά και καταλήγει στον Κεραμεικό.

Την κοίτη του Ηριδανού συνάντησε το Μετρό και στο Μοναστηράκι, γεγονός που ανησύχησε ιδιαίτερα τους υπεύθυνους, καθώς το ποτάμι φούσκωσε κάποιες φορές επικίνδυνα κατά τη διάρκεια των εργασιών. Ακόμα και σήμερα, ο υπόγειος ποταμός κατεβάζει 20-30 κυβικά νερού την ώρα, ενώ τις βροχερές μέρες το νερό υπερδιπλασιάζεται και από τα νερά του πλημμυρίζει η Ποικίλη Στοά και η Αρχαία Αγορά.

Από το Λυκαβηττό ξεκινούσε και ο Βοϊδοπνίχτης που χωριζόταν, με ένα μέρος του να περνάει από την οδό Δημοκρίτου και την οδό Ακαδημίας προς το Αρσάκειο. Από τα Τουρκοβούνια ξεκινούσε ο Κυκλόβορος, ένας από τους μεγαλύτερους χειμάρρους της Αθήνας, που έφθανε στο Πεδίον του Άρεως και διαμέσου της οδού Μάρνη κατέληγε στην πλατεία Βάθης.

Το Παγκράτι και τον Βύρωνα διέσχιζαν ο Αλασσώνας και το ρέμα «Πήδημα της Γριάς» αντίστοιχα. Στο Φάληρο χύνονταν ο Βουρλοπόταμος (ή Ξηροτάγαρος) και το ρέμα της Πικροδάφνης. Το ρέμα του Ποδονίφτη κυλάει κάθετα τους δήμους Χαλανδρίου, Ψυχικού, Φιλοθέης και Ν. Ιωνίας, διασχίζει υπόγεια τη Λεωφόρο Κηφισίας καταλήγοντας στον Κηφισό.

Οι πανεπιστημιακές μελέτες συγκρίνουν την σημερινή τσιμεντούπολη με τις παλαιότερες διαμορφώσεις της, όπου γεωργικές εκτάσεις, χωράφια και ποτάμια διέσχιζαν τη γη. Η εικόνα των πανάρχαιων ποταμών που πότιζαν την Αθήνα και απορροφούσαν τα νερά της βροχής έχει περάσει ανεπιστρεπτί.

Έτσι, κάθε φορά που βρέχει λίγο παραπάνω, λόγω των επιχωματώσεων και των αλλοπρόσαλλων οικιστικών σχεδίων, τα υπόγεια ποτάμια «φουσκώνουν» και πλημμυρίζουν ολόκληρες περιοχές υπενθυμίζοντάς μας την μακραίωνη ύπαρξή τους και χλευάζοντας τις όποιες (εκ μέρους μας) προσπάθειες εξαφάνισής τους.

——————————–

Χάρτες κειμένου: Χάρτες ρεμάτων και δομημένων περιοχών Λεκανοπεδίου Αθήνας (1893, 1951, 1988) | ΕΜΠ – Διεπιστημονικό Ερευνητικό Πρόγραμμα * ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΡΕΜΑΤΑ * Μάιος 1993.

Το τεύχος του ερευνητικού προγράμματος, έκδοση Δεκέμβριος 2000, ΔΙΑΘΕΣΙΜΟ ΕΔΩ (πατούμε refresh, αν δεν εμφανίζεται το αρχείο παρακάτω):

The post Αθήνα: Οι δρόμοι που ήταν ποτάμια & ρέματα – Από τα 700 σήμερα έχουν μείνει 50 (Χάρτες) first appeared on Aυτολεξεί.

Σε δημόσια διαβούλευση βρίσκεται αυτή την περίοδο μια ακόμη μελέτη της ΔΕΗ για τη λειτουργία του φαραωνικού φράγματος ύψους στον άνω ρου του Αχελώου (Ασπροπόταμος) στη Μεσοχώρα Τρικάλων.

Πρόκειται για μια κατασκευή η οποία σχεδιάστηκε ως έργο κεφαλής για να προχωρήσει η πολυπόθητη εκτροπή των νερών του Αχελώου προς τη Θεσσαλία, με πρόσχημα την αντιμετώπιση των υδατικών της προβλημάτων, χωρίς να υπολογίζονται οι υδροβόρες καλλιέργειες της χημικής γεωργίας, η κατασπατάληση νερού, η απουσία μικρότερων φραγμάτων πάνω από τη θεσσαλική πεδιάδα (τα οποία τώρα συζητώνται), οι επιπτώσεις στο οικοσύστημα του ποταμού.

Είναι ένα έργο που κρατά σε ομηρία επί 35 χρόνια ένα ολόκληρο χωριό και σήμερα βαπτίζεται «ενεργειακό», αφήνοντας παράλληλα ανοιχτή την πόρτα της εκτροπής την οποία επιθυμούν τα εργολαβικά λόμπι και τα λόμπι της ενέργειας που εκμεταλλεύονται τα νερά του Αχελώου για να ενισχύσουν τη θέση τους και τα κέρδη τους στο λεγόμενο χρηματιστήριο της ενέργειας. Η υποβληθείσα μελέτη στηρίζεται σε στοιχεία ανακριβή, ελλιπή και κατά κανόνα ανεπίκαιρα, σε πολλά σημεία αντιγράφει παλιότερες ΜΠΕ, υποτιμώντας τις μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στο ανθρωπογενές και φυσικό περιβάλλον (οικισμός Μεσοχώρας και γειτονικοί, μνημεία, χλωρίδα, πανίδα, ορνιθοπανίδα, ιχθυοπανίδα, δασικά οικοσυστήματα, οικοτόπους, περιοχές NATURA, σημαντικές περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ).

Ενώ η εκτροπή έχει ακυρωθεί τόσες φορές από το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ), είναι χαρακτηριστικό το παρακάτω σημείο από τη σελίδα 500 της μελέτης:

«Με τη λειτουργία του φράγματος της Μεσοχώρας καμία επίπτωση δεν αναμένεται κατάντη των Κρεμαστών, καθόσον οι εκροές ρυθμίζονται ήδη από τη λειτουργία του εκεί φράγματος. Δεδομένου δε ότι η εκτροπή του Αχελώου προς τη Θεσσαλία θα γίνει από τον ταμιευτήρα του φράγματος της Συκιάς, ουδεμία εμπλοκή έχει το φράγμα της Μεσοχώρας στις επιπτώσεις του έργου αυτού. Συνεπώς, η λειτουργία του φράγματος της Μεσοχώρας δεν θα έχει επίπτωση στην Αιτωλοακαρνανία και στις εκβολές του Αχελώου, είτε με παρεμβολή, είτε χωρίς παρεμβολή Εκτροπής του ποταμού Αχελώου προς τη Θεσσαλία».

Η κοινωνία της Αιτωλοακαρνανίας γνωρίζει από πρώτο χέρι τις επιπτώσεις από τη λειτουργία τεσσάρων (!) μεγάλων φραγμάτων κατά μήκος του ποταμού. Γνωρίζει την αλλαγή του μικροκλίματος και τις επιπτώσεις στις εκβολές του ποταμού, τα ψάρια, τα πουλιά, τις καλλιέργειες.

Τυχόν λειτουργία του φράγματος στη Μεσοχώρα – όταν μάλιστα ο σχεδιασμός προβλέπει ένα ακόμη φράγμα στην κοιλάδα του Αχελώου στον Μεσόπυργο Άρτας ύψους 90 μέτρων το οποίο προωθεί η ΤΕΡΝΑ– θα σημάνει τη χαριστική βολή στο σπάνιο και ανέγγιχτο οικοσύστημα του άρω ρου, τον ξεριζωμό ανθρώπων, θυσία στον βωμό της «ανάπτυξης» όποιο χρώμα και αν έχει.

Ο Αχελώος, όπως όλα τα ποτάμια, δεν είναι κυβικά νερού – είναι μνήμες, πολιτισμός, είναι οι άνθρωποι και τα οικοσυστήματα που γεννιούνται και δημιουργούν στο πλάι του.

Για τη μελέτη καλείται –από τον νόμο– να γνωμοδοτήσει μέχρι τις 3 Νοεμβρίου 2021 το Περιφερειακό Συμβούλιο Δυτικής Ελλάδας, η πρωτοβάθμια αυτοδιοίκηση, οι τοπικοί φορείς.

Καλούμε όλους να λάβουν ξεκάθαρη θέση, μακριά από μικροκομματικούς σχεδιασμούς ή τη στοίχιση γύρω από κεντρικές πολιτικές αποφάσεις που υποδεικνύουν τα εργολαβικά-ενεργειακά λόμπι. Η διατήρηση των φραγμάτων σε Μεσοχώρα και Συκιά που αποτελούν έργα κεφαλής της εκτροπής, σημαίνει παντοτινή απειλή της εκτροπής, αφού θα είναι κάτι που θα μπορεί να γίνει με μια οποιουδήποτε πολιτική απόφαση.

Καλούμε τους πολίτες να τοποθετηθούν και να δράσουν άμεσα ώστε να αποτραπεί η περαιτέρω μετατροπή του θεού-ποταμού σε άθροισμα τεχνητών λιμνών, στηρίζοντας και το αίτημα για κατεδάφιση του φράγματος στη Μεσοχώρα, έναν δρόμο που ακολουθούν πλέον τα κινήματα πολιτών στην Ευρώπη και τα Βαλκάνια, στηρίζοντας έμπρακτα τον ελεύθερο ρου των ποταμών, τον ελεύθερο ρου της ζωής.

The post Η μελέτη για το φράγμα Μεσοχώρας μιλά και για εκτροπή του Αχελώου first appeared on Aυτολεξεί.

Την τελευταία μέρα του οδοιπορικού κατά μήκος του Αχελώου (5-8/8/2021) και στο πλαίσιο της εκδήλωσης – συζήτησης στην πλατεία της Μεσοχώρας, το Δίκτυο «Μεσοχώρα – Αχελώος SOS», έβαλε στο τραπέζι της δημόσιας συζήτησης την ιδέα να συγκροτηθεί πλατιά πρωτοβουλία για την κατεδάφιση του φράγματος στη Μεσοχώρα, σε συνεργασία με αντίστοιχα αντιφραγματικά κινήματα των Βαλκανίων και της Ευρώπης, ως μέσο

• οριστικής απαλλαγής της Μεσοχώρας από την πολύχρονη ομηρία και
• αποτροπής κάθε άλλης προσπάθειας κατασκευής νέων φραγμάτων στον Αχελώο και τα άλλα μεγάλα ποτάμια της χώρας

Καλούμε όσους/ες συμμερίζονται την ιδέα και το σκεπτικό της πρότασης να συνυπογράψουν το σχετικό κείμενο και να ενημερώσουν στη removemesochoradam@gmail.com.

Το αν και με ποιο τρόπο θα συγκροτηθεί μια τέτοια πρωτοβουλία εναπόκειται στη συλλογική βούληση όσων συνυπογράψουν το κείμενο, που θα κληθούν να αποφασίσουν συλλογικά και με ισότιμο τρόπο, στο προσεχές διάστημα. Για το λόγο αυτό, είναι αναγκαίο να δίνονται ακριβή στοιχεία επικοινωνίας (κατά προτίμηση mail).

Ακολουθεί το κείμενο της «έκκλησης»:

ΕΚΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΕΔΑΦΙΣΗ ΤΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΟΧΩΡΑ

Το φράγμα της ΔΕΗ στη Μεσοχώρα σηματοδοτεί την πλήρη μετατροπή του Αχελώου, από ποταμό σε άθροισμα τεχνητών λιμνών, ανοίγει το δρόμο στην εκτροπή του προς το Θεσσαλικό κάμπο και κρατά σε ομηρία, για πάνω από 35 χρόνια, τους κατοίκους της Μεσοχώρας, με την απειλή του κατακλυσμού. Είναι χαρακτηριστικό δείγμα της προσπάθειας να τιθασευτούν τα τελευταία άγρια ποτάμια των Βαλκανίων, που επονομάζονται «η μπλε καρδιά της Ευρώπης». Συμβολίζει την απληστία ενός συστήματος, που μπροστά στην επιδίωξη του κέρδους, της εμπορευματοποίησης και της επιβολής ελέγχου στο νερό, «βιάζει» και λεηλατεί τη φύση, καταστρέφει πανάρχαια φυσικά οικοσυστήματα και υποβαθμίζει την ποιότητα ζωής των τοπικών κοινωνιών.

Ο πολύχρονος αγώνας των Μεσοχωριτών, που έχουν στο πλευρό τους ένα πανελλαδικό κίνημα στήριξης, έχει καταφέρει κάτι μοναδικό: έχει εμποδίσει τη λειτουργία ενός μεγάλου έργου, που η κατασκευή του έχει ολοκληρωθεί, εδώ και 20 χρόνια. Η εμπειρία αυτού του αγώνα έχει δείξει ότι η απεμπλοκή από τη διαρκή ομηρία και την περιοδική αναζωπύρωση του προβλήματος -στη Μεσοχώρα και σε κάθε άλλο απείραχτο σημείο του Αχελώου- περνά μέσα από την οριστική απαλλαγή από το βασικό αντικείμενο των επιδιώξεων κράτους και εταιρειών. Το ώριμο αίτημα για γκρέμισμα του φράγματος στη Μεσοχώρα και για αποτροπή κάθε νέου φράγματος, από ώριμο κινηματικό σύνθημα, πρέπει να γίνει σαφής πολιτικός στόχος και να καταβληθεί συστηματική προσπάθεια για να διασφαλιστούν οι όροι για την υλοποίησή του, συμπεριλαμβανομένων των αναγκαίων κινηματικών συμμαχιών.

Η κατεδάφιση ενός φράγματος -με τα χαρακτηριστικά αυτού της Μεσοχώρας- αποτελεί ένα σύνθετο τεχνικό και οικονομικό αντικείμενο, θα είναι πρωτόγνωρη για τα διεθνή δεδομένα και η υλοποίησή της θα δώσει τεράστια ώθηση στο ευρύτερο αντιφραγματικό κίνημα.

Οι Μεσοχωρίτες και οι αλληλέγγυοι, που βρεθήκαμε στη Μεσοχώρα, τον Αύγουστο του 2001, απευθύνουμε δημόσια έκκληση για την ανάληψη μιας πλατιάς πρωτοβουλίας, στη βάση του παραπάνω στόχου και σε συντονισμό με τα αντίστοιχα κινήματα στα Βαλκάνια και στην Ευρώπη, που αγωνίζονται για την απαλλαγή των ποταμών από τα φράγματα και για τη διασφάλιση του ελεύθερου ρου τους. Καλούμε τα κινήματα των πολιτών, τις περιβαλλοντικές οργανώσεις και τις «ζωντανές» δυνάμεις του τεχνικού και ακαδημαϊκού χώρου να συνυπογράψουν την παρούσα έκκληση, που φιλοδοξούμε να οδηγήσει σε μια ανοιχτή συνάντηση συγκρότησης πρωτοβουλίας για την κατεδάφιση του φράγματος της Μεσοχώρας.

Μεσοχώρα, Αύγουστος 2021

The post Έκκληση για τη συγκρότηση πρωτοβουλίας για την κατεδάφιση του φράγματος στη Μεσοχώρα first appeared on Aυτολεξεί.

Το Δίκτυο «Μεσοχώρα-Αχελώος SOS» διοργανώνει διαδικτυακή δημόσια συζήτηση, στην οποία θα τεθούν επί τάπητος:

•οι επιπτώσεις στα οικοσυστήματα,
•η κοινωνική αντίσταση στον έλεγχο του νερού και της ενέργειας, από τους αυθαίρετους κρατικούς ή εταιρικούς σχεδιασμούς, καθώς και
•ο αγώνας των κατοίκων της Μεσοχώρας, σε συνδυασμό με τις διεθνείς και, ιδιαίτερα, τις βαλκανικές πρωτοβουλίες για τη διάσωση των ποταμών και την πρόταση για κατεδάφιση του φράγματος, πρόταση που ήδη υλοποιείται στην Ευρώπη σε χώρες όπως η Γαλλία και η Ολλανδία.

ΤΕΤΑΡΤΗ 14 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2021, ΣΤΙΣ 7 ΤΟ ΑΠΟΓΕΥΜΑ

ΜΙΛΟΥΝ:
– Ulrich Eichelmann, πανευρωπαϊκό δίκτυο River Watch
– Θεοχάρης Ζάγκας, Καθηγητής Τμήματος Δασολογίας & Φυσικού Περιβάλλοντος Α.Π.Θ.
– Γιάννης Παπαδημητρίου, Μέλος Δικτύου oικολογικών οργανώσεων Ιωαννίνων
– Χρήστος Βλάχος, κάτοικος Μεσοχώρας

Η συζήτηση μεταδόθηκε από το κανάλι του Δικτύου Μεσοχώρα-Αχελώος SOS στο youtube. ΔΕΙΤΕ ΤΗΝ ΣΤΟΝ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΣΥΝΔΕΣΜΟ:

The post Βίντεο εκδήλωσης: «Τα άγρια ποτάμια των Βαλκανίων σε κίνδυνο Αχελώος-Μεσοχώρα: 35 ΧΡΟΝΙΑ ΑΓΩΝΑΣ» first appeared on Aυτολεξεί.

Γέρασε το φράγμα της Μεσοχώρας, κοντεύει τα σαράντα. Και στα σαράντα, ένα πράγμα μπορούμε και πρέπει να κάνουμε: ένα καλό μνημόσυνο!

40 χρόνια ομηρίας της Μεσοχώρας και του Αχελώου

The post Στη Μεσοχώρα βρίσκεται το μεγαλύτερο αυθαίρετο και παράνομο κτίσμα της χώρας first appeared on Aυτολεξεί.