Την Τρίτη 21 Απριλίου -σημαδιακή ημέρα- ήρθαμε στον Aegean Voice FM στη Νάξο για να εκφράσουμε την αλληλεγγύη μας στον αγώνα της αυτοοργανωμένης κοινότητας των Προσφυγικών που κορυφώνεται με την πολυήμερη απεργία πείνας του Αριστοτέλη Χαντζή που έχει φτάσει στην 76η μέρα πλέον.

Η κοινότητα των Προσφυγικών εδώ και 16 χρόνια, αφού ξεκαθάρισε τις συμμορίες των εμπόρων ναρκωτικών και τους σωματέμπορούς που λυμαίνονταν το οικιστικό συγκρότημα στη λεωφόρο Αλεξάνδρας, δίπλα στην Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αθηνών και στο Εφετείο, μέσα στο κέντρο της Αθήνας, κατάφερε να δημιουργήσει έναν χώρο ζωής και ελευθερίας. Τα Προσφυγικά, τιμώντας το όνομά τους, υπήρξαν ανοιχτά και φιλόξενα για όλους και όλες εκείνες, ανεξαρτήτως εθνικότητας, που είχαν ανάγκη να καλύψουν την βασική ανάγκη της στέγασης. Τετρακόσιοι άνθρωποι από 27 διαφορετικές εθνότητες κατοικούν στο συγκρότημα. Αλλά τα Προσφυγικά προχώρησαν σε κάτι περισσότερο: Διαμόρφωσαν μια κοινότητα, έκαναν πράξη την κοινωνική αλληλεγγύη, θύμισαν ότι η κοινωνία μπορεί να λειτουργική χωρίς κρατικές διαμεσολαβήσεις και χωρίς τους νόμους της αγοράς.

Τα Προσφυγικά υφίστανται την επίθεση του κράτους επειδή δεν συμμορφώνονται με το σύγχρονο απάνθρωπο σύστημα του ασφυκτικού κρατικού ελέγχου και της αγοραιοποίησης των πάντων που έχει οδηγήσει την κοινωνία σε μια ηθική, πολιτική και πολιτισμική παρακμή οδηγώντας μεγάλα κομμάτια του πληθυσμού στην διαρκή αγωνία της επιβίωσης και στον απόλυτο αποκλεισμό. 

Ο Αρίστος, που σήμερα υποθηκεύει την υγεία του και τη ζωή του με την μακροχρόνια απεργία πείνας, ήρθε στη Νάξο σε ηλικία 19 χρονών και η πρώτη του οργάνωση σε συλλογικότητα ήταν στην Αυτόνομη Πρωτοβουλία Νάξου. Είχαμε την τύχη -ορισμένοι από εμάς- να συμπορευτούμε και να σφυρηλατήσουμε μια γνήσια συντροφική σχέση σε κρίσιμες και δύσκολες στιγμές, όπως εκείνη τη σύγκρουση που ξέσπασε στη Νάξο σχετικά με την κατασκευή του εκτρωματικού μεγάλου λιμανιού που θα αλλοίωνε αμετάκλητα τη φυσιογνωμία του τόπου για τα συμφέροντα του μαζικού βιομηχανικού τουρισμού. Σταθήκαμε δίπλα δίπλα και αντιμετωπίσαμε τα εμφυλιοπολεμικά πάθη που ξεσηκώθηκαν στο νησί ανάμεσα στους θιασώτες της τάχα μου ανάπτυξης και εκείνους που αγαπάνε τον τόπο – δηλαδή ανάμεσα σ’ αυτούς που προκρίνουν το χρήμα πάνω απ’ όλα, και εκείνους που έχουν και άλλες αξίες. Ο σύντροφος Αρίστος συμμετείχε στη συνέχεια και στην Ανοιχτή Συνέλευση Νάξου που διαμορφώθηκε στη διάρκεια των χρόνων της φτωχοποίησης της ελληνικής κοινωνίας μέχρι το 2011 όπου συνέχισε την αγωνιστική του πορεία στην Αθήνα.

Μπροστά στη συνεπή και σθεναρή στάση της αυτοοργανωμένης κοινότητας των Προσφυγικών απέναντι στον απειλούμενο αφανισμό τους, καθώς και μπρος στην αποφασιστική, ανυποχώρητη απεργία πείνας του αγωνιστή Αριστοτέλη Χαντζή, στεκόμαστε δίπλα δίπλα και τώρα και δεν μπορούμε παρά να εκφράσουμε τη θερμή αλληλεγγύη μας και τον αμέριστο σεβασμό μας.

Η σημερινή παρέμβασή μας στον τοπικό ραδιοσταθμό είναι μια ελάχιστη συνεισφορά κάποιων αλληλέγγυων κατοίκων της Νάξου στον δίκαιο αγώνα των Προσφυγικών με την πρόθεση να ενημερώσουμε όσο γίνεται ευρύτερα την τοπική κοινωνία για ένα από τα  μεγαλύτερα αυτοοργανωμένα εγχειρήματα στην Ευρώπη. Για να μπορούμε να φανταστούμε ότι υπάρχουν κι άλλοι τρόποι οργάνωσης της καθημερινότητας έξω από το ανυπόφορο μαγγανοπήγαδο ή την γκλαμουράτη ενότητα που μας πλασάρουν για ζωή.

Τα Προσφυγικά έχουν ήδη νικήσει. Τώρα μένει να υποχωρήσουν αυτοί που επιδιώκουν την καταστολή τους!

———————————–

Στον Aegean Voice 107,5 και στην εκπομπή «Στο βάθος κήπος» φιλοξενήσαμε σήμερα αλληλέγγυους που υπερασπίζονται τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας και στηρίζουν τον απεργό πείνας Αριστοτέλη Χαντζή. Στην εκπομπή μιλούν μέλη της επιτροπής αλληλεγγύης από τη Νάξο, ενώ παρεμβαίνει και ο ίδιος ο Αριστοτέλης Χαντζής, περιγράφοντας την κατάσταση και τα αιτήματά του.

Ακούστε το ηχητικό απόσπασμα:

The post Η Νάξος για τα Προσφυγικά! (ηχητικό από τον τοπικό ραδιοσταθμό Aegean Voice FM) first appeared on Aυτολεξεί.

Από τη μια πλευρά βρίσκεται ο κόσμος του πλάνου της Περιφέρειας Αττικής, δηλαδή της διοίκησης Χαρδαλιά, του κεφαλαίου και του κράτους. Πρόκειται για ένα σχέδιο εξευγενισμού, εκκενώσεων, εμπορευματοποίησης της γης και της ιστορικής μνήμης, ενταγμένο στη συνολική στρατηγική αναδιάρθρωσης της πόλης προς όφελος της τουριστικής και επενδυτικής κερδοφορίας. Είναι ένα σχέδιο που δεν αφορά μόνο τα Προσφυγικά, αλλά αποτελεί μια ακόμη απόδειξη για το πώς μετασχηματίζονται συνολικά οι γειτονιές, όταν επελαύνει το κράτος και το κεφάλαιο: εκτοπισμός των κατοίκων, πειθάρχηση των κοινωνικών αντιστάσεων και καταστολή όσων παράγουν και υπερασπίζονται τη ζωή έξω από τους όρους της αγοράς.

Από την άλλη πλευρά βρίσκεται ο κόσμος της πρότασης της Κοινότητας των Προσφυγικών, που αποτελεί ένα υπαρκτό και ζωντανό παράδειγμα κοινωνικής αυτοοργάνωσης. Εδώ και 16 χρόνια, η Κοινότητα διατηρεί και συντηρεί τα κτήρια απέναντι στην εγκατάλειψη, στεγάζει εκατοντάδες ανθρώπους από τα κάτω, εργάτες/τριες, άνεργους/ες, μετανάστες/τριες, πρόσφυγες, λειτουργεί 22 αυτοοργανωμένες δομές κοινωνικής ωφέλειας και αυτάρκειας, ενώ παράλληλα διατηρεί και υπερασπίζεται την ιστορική μνήμη των Προσφυγικών, των Δεκεμβριανών και των ταξικών, κοινωνικών και αντιφασιστικών αγώνων. Συγκροτεί ένα έδαφος συλλογικής ζωής, αλληλεγγύης και αντίστασης. Κυρίως, όμως, παράγει ήδη μια διαφορετική κοινωνική πραγματικότητα, όπου η ζωή οργανώνεται έξω από τους όρους της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, μέσα από την κάλυψη των συλλογικών κοινωνικών αναγκών και όχι μέσα από την αγορά.

ΤΟ ΔΙΠΟΛΟ ΕΙΝΑΙ ΞΕΚΑΘΑΡΟ

Στην υπόθεση της ανάπλασης των Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας υπάρχει ένα σαφές πολιτικό δίπολο. Δεν υπάρχει ενδιάμεση θέση, ούτε ουδέτερες τεχνικές-εναλλακτικές λύσεις και προτάσεις: Ή με τις εκκενώσεις, τη διαχείριση του εδάφους από το κράτος και τους μηχανισμούς του, την είσοδο ιδιωτικών συμφερόντων, την τουριστικοποίηση και την αύξηση των ενοικίων της ευρύτερης περιοχής, τη μετατροπή της μνήμης σε μουσειακό προϊόν και την αναπαραγωγή των ίδιων όρων που γεννούν την αδικία και την εκμετάλλευση. Ή με την κοινωνική αυτοοργάνωση, την παραμονή των κατοίκων, τη χρήση των χώρων από την ίδια την κοινωνία, τη διατήρηση της ιστορικής και αντιφασιστικής μνήμης, την ελεύθερη και μη εμπορευματική πρόσβαση και την παραγωγή ενός κοινωνικού δικαίου από τα κάτω, που δίνει πραγματικές απαντήσεις και διέπει τις σχέσεις και την οργάνωση της ζωής. Πρόκειται λοιπόν για μια ξεκάθαρη σύγκρουση. Και η επιλογή της ουδετερότητας σε αυτή τη σύγκρουση αποτελεί συγκεκριμένη πολιτική θέση: υπέρ του πλάνου καταστολής και εκκένωσης της πρότασης Χαρδαλιά.

ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΙΣ “ΕΝΔΙΑΜΕΣΕΣ” ΛΥΣΕΙΣ

Όσοι σήμερα καταθέτουν εναλλακτικές προτάσεις, τη στιγμή που τρέχει ένας τεράστιος αγώνας ενάντια στο παραπάνω σχέδιο ανάπλασης από την Περιφέρεια Αττικής, οφείλουν να απαντήσουν σε πολλά ερωτήματα:

– Γιατί στα Προσφυγικά, τη στιγμή που εκατοντάδες οικήματα και χώροι συλλογικής μνήμης αφήνονται να παρακμάζουν στο κέντρο της Αθήνας;

– Γιατί σε μια γειτονιά που η κοινωνική αυτοοργάνωση έχει καταφέρει όλα όσα το κράτος και το κεφάλαιο συστηματικά καταστρέφουν (υγεία, παιδεία, στέγη, τροφή, πολιτισμό, συμμετοχή στα κοινά) με τις πολιτικές τους εδώ και δεκαετίες;

– Γιατί όχι σε οποιαδήποτε άλλη γειτονιά, τη στιγμή που το μεγαλύτερο μέρος της περιφέρειας της Αθήνας αντιμετωπίζει πολύ σοβαρότερα προβλήματα αυτοδιοικητικής παρέμβασης, φροντίδας και στέγασης;

– Γιατί τώρα, αφότου η παράταξη Χαρδαλιά έχει φέρει τη συγκεκριμένη σύμβαση ως τετελεσμένο, με όρους επείγοντος και χωρίς καμιά δυνατότητα κοινής διαβούλευσης;

– Γιατί όχι πριν από την υπογραφή της σύμβασης; Όταν η Σύμβαση έχει ήδη ψηφιστεί από όλα τα μέρη της Περιφέρειας Αττικής ανεξαιρέτως και μάλιστα ομόφωνα από όλους τους συμβούλους που συμμετέχουν στην οικονομική επιτροπή της περιφέρειας, τέτοιες προτάσεις δεν κινούνται σε ουδέτερο έδαφος. Κινούνται πάνω σε μια ήδη διαμορφωμένη πραγματικότητα εκκένωσης.

Το ερώτημα λοιπόν είναι σαφές. Είναι πραγματικές εναλλακτικές ή κεκαλυμμένη στήριξη του ίδιου σχεδίου; Γιατί κάθε πρόταση που δε συγκρούεται μετωπικά με τη Σύμβαση, που προβλέπει την καταστροφή του μεγαλύτερου κοινωνικού εγχειρήματος κοινωνικής κατοικίας στην Ελλάδα και δε ζητά την ακύρωσή της, στην πράξη τη νομιμοποιεί.

ΟΛΟΙ ΨΗΦΙΣΑΝ. ΤΩΡΑ ΤΙ ΘΑ ΚΑΝΟΥΝ;

Όλες οι πολιτικές δυνάμεις της Περιφέρειας έχουν ήδη ψηφίσει τη Σύμβαση. Τώρα που γνωρίζουν το περιεχόμενό της και τις συνέπειές της, τώρα που είναι ενήμεροι για την Κοινότητα των 400 ανθρώπων που διαβιούν και έχουν συγκροτήσει ένα ζωντανό κοινωνικό παράδειγμα μέσα στα Προσφυγικά, θα μπουν μπροστά για την ακύρωσή της; Θα στηρίξουν τα αιτήματα της Κοινότητας; Θα συγκρουστούν με το σχέδιο Χαρδαλιά; Ή θα συνεχίσουν να το στηρίζουν άμεσα ή έμμεσα, μέσω βελτιώσεων και αντιπροτάσεων;

Η ΑΠΕΡΓΙΑ ΠΕΙΝΑΣ ΜΕΧΡΙ ΘΑΝΑΤΟΥ ΑΠΟ 5 ΦΛΕΒΑΡΗ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΧΑΝΤΖΗ ΚΑΙ Η ΕΝΟΧΗ ΣΙΩΠΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΜΕΡΩΝ 

Η απεργία πείνας του Αριστοτέλη Χαντζή, κατοίκου και μέλους της Κοινότητας των Προσφυγικών, αναδεικνύει με τον πιο οξύ τρόπο αυτή τη σύγκρουση. Με βασικά αιτήματα την ακύρωση της Σύμβασης από την Περιφέρεια Αττικής, καμία εκκένωση της γειτονιάς των Προσφυγικών, την παραμονή όλων των κατοίκων στα σπίτια που διαμένουν και τη συντήρηση και αποκατάσταση των κτηρίων από τους ίδιους τους κατοίκους, με δική τους εργασία και χρηματοδότηση, μέσω της Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρίας, δίνεται ένα ξεκάθαρο μήνυμα ανυποχώρητου αγώνα μέχρι τέλους. Κάθε μέρος που επιλέγει την αποσιώπηση αυτής της πραγματικότητας, κάνει μια συγκεκριμένη πολιτική επιλογή, φέρει βαρύτατη ευθύνη για τη ζωή του απεργού πείνας και θα σηκώσει το ανάλογο κόστος.

ΠΡΟΣ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΠΡΟΣΥΠΟΓΡΑΨΕΙ ΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ – ΠΕΡΑΝ ΤΟΥ Ν.ΧΑΡΔΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι.ΚΑΡΑΔΗΜΑ, Η ΟΠΟΙΑ ΕΚΦΡΑΖΕΙ ΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΜΕΤΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ

Δεν αρκούν λοιπόν γενικές τοποθετήσεις για κοινωνική κατοικία ή δημόσια διαχείριση. Το ερώτημα είναι συγκεκριμένο και άμεσο. Θα απαιτήσετε την ακύρωση της σύμβασης; Θα στηρίξετε την παραμονή της Κοινότητας; Θα αναγνωρίσετε τις υπάρχουσες δομές ως κοινωνικό κεκτημένο; Κάθε αποφυγή σαφούς απάντησης τάσσεται υπέρ της σύμβασης Χαρδαλιά.

ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΗΔΗ ΠΑΡΕΙ ΘΕΣΗ 

Το λεγόμενο Εθνικό Μέτωπο, οι θέσεις του οποίου εκφράζονται μέσω της Ι. Καραδήμα, η οποία και ζήτησε την επίσπευση της συζήτησης για τα Προσφυγικά εντός της Περιφέρειας, δεν κρύβεται. Με δηλωμένη πολιτική στρατηγική, στοχοποιεί μετανάστες, πρόσφυγες, αντιφασίστες, αναρχικούς, κομμουνιστές και οποιονδήποτε “αντιφρονούντα” και λειτουργεί ως αιχμή της καταστολής. Η Ι. Καραδήμα προωθεί το σχέδιο Χαρδαλιά, λειτουργώντας ως προμετωπίδα του. Είναι γεγονός ότι τα Προσφυγικά μαζί με άλλες αντιφασιστικές, αντικαπιταλιστικές και αντιιμπεριαλιστικές δυνάμεις της αριστεράς και της αντιεξουσίας, πρωτοστατούν στην καμπάνια κλεισίματος των γραφείων του Εθνικού Μετώπου, που βρίσκονται στους Αμπελόκηπους. Το Εθνικό Μέτωπο αποτελεί ένα δίκτυο φασιστικών και νεοναζιστικών ομάδων, όπως η Προπάτρια, που φιλοδοξεί να αντικαταστήσει τη Χρυσή Αυγή μετά την κατάρρευσή της.

Με βάση τα παραπάνω, είναι ακόμη πιο ξεκάθαρο το γιατί ένα νεοναζιστικό – φασιστικό μόρφωμα, όπως το Εθνικό Μέτωπο, πρωτοστατεί στην καταστολή και εκκένωση των Προσφυγικών και της Κοινότητάς τους. Από την άλλη, δυνάμεις όπως η Λαϊκή Συσπείρωση, που δεν επιλέγουν την ένοχη σιωπή, επιλέγουν μια άλλη μορφή αποστασιοποίησης. Οι δηλώσεις της περιφερειακής συμβούλου Κ. Γεράκη, ενέχουν καταρχάς κάποια θετικά σημεία για τον αγώνα των 400 και πλέον κατοίκων των Προσφυγικών (ανάμεσά τους ντόπιοι, μετανάστες, πολιτικοί πρόσφυγες και ευάλωτες ομάδες), αφού αναδεικνύουν την ιστορική αξία της προσφυγιάς και της αντιφασιστικής μνήμης απέναντι στους σχεδιασμούς εξευγενισμού από την πλευρά της περιφέρειας και προκρίνουν συγκεκριμένες κοινωνικές χρήσεις (στέγαση της εργατικής τάξης, στήριξη ασθενών, γυναικών, διατήρηση της ιστορικής μνήμης, χώροι πρασίνου δωρεάν κλπ).

Αξίζει να σημειωθεί ότι όλες οι προτάσεις της Κ.Γεράκη – και ακόμη περισσότερες – υλοποιούνται ήδη εδώ και 16 χρόνια, μέσω της πρωτοβουλίας της κοινωνικής αυτοοργάνωσης των κατοίκων των Προσφυγικών. Αν μια τέτοια πρόταση συνέβαινε στην περίοδο του 2000, όταν το ελληνικό κράτος επιχείρησε να κατεδαφίσει τα Προσφυγικά και στη θέση τους να χτιστεί υπόγειο πάρκινγκ και εμπορικό κέντρο, δε θα είχαμε λόγο να διαφωνήσουμε. Τι σημαίνει, όμως, η πρόταση αυτή στο σήμερα, όταν οι προτάσεις αυτές ήδη υλοποιούνται από την ίδια την κοινωνία και μάλιστα χωρίς την παρέμβαση κράτους και ιδιωτικού κεφαλαίου;

Πίσω από τις θέσεις της Λαϊκής Συσπείρωσης κρύβεται μια μεγάλη αντίφαση. Δηλώνει πως διαφωνεί με τη σύμβαση, εντούτοις όμως συμφωνεί, αφού την έχει προσυπογράψει και μάλιστα ζητά την επίσπευση της υλοποίησής της. Είναι ξεκάθαρο ότι οι θέσεις της Λαϊκής Συσπείρωσης με τις θέσεις του Χαρδαλιά και του Εθνικού Μετώπου, δεν ταυτίζονται και βρίσκονται σε αντίθετη κατεύθυνση. Την ίδια στιγμή, όμως, μην παίρνοντας σαφή θέση πάνω στα επίκαιρα ερωτήματα επί του υπαρκτού πεδίου, η Λαϊκή Συσπείρωση μεταθέτει τη σύγκρουση από το κεφάλαιο και το κράτος, στην ίδια την κοινωνία, στους από τα κάτω και στις κοινωνικές πρωτοβουλίες τους. Αντί να αντιπαρατεθούν με το σχέδιο εκκένωσης, προτείνουν κρατική διαχείριση εκεί που ήδη υπάρχει η κοινωνική διαχείριση. Αντί να σταθούν στο πλευρό της Κοινότητας, ασκούν αντιπολίτευση σε αυτήν. Έτσι, γίνεται αντιληπτό πως μια τέτοια θέση είναι πιθανόν να αποτελέσει ένα επιπλέον όχημα, μέσα από το οποίο θα εφαρμοστεί η πρόταση Χαρδαλιά.

ΕΝΑ ΚΑΛΕΣΜΑ ΜΕ ΚΑΘΑΡΟΥΣ ΟΡΟΥΣ

Κάθε πολιτική δύναμη της Περιφέρειας οφείλει:

• Να πάρει θέση χωρίς υπεκφυγές
• Να τοποθετηθεί πάνω στα συγκεκριμένα αιτήματα, όπως εκφράζονται και μέσω της απεργίας πείνας
• Να επιλέξει πλευρά: με την κοινωνία από τα κάτω ή με το κράτος και το κεφάλαιο – με την αυτοοργάνωση και την αυτοδιαχείριση ή με τον κρατικό και καπιταλιστικό έλεγχο – με τους κατοίκους ή με τις εκκενώσεις;

Τα Προσφυγικά δεν είναι ένας χώρος προς αξιοποίηση, εξευγενισμό, «ανάπλαση» και εκμετάλλευση. Δεν είναι ένας έδαφος πρόσφορο για πολιτικά παιχνίδια προς ικανοποίηση αφενός των ακροδεξιών ακροατηρίων μέσω του δόγματος “νόμος και τάξη” και αφετέρου των φιλελεύθερων ακροατηρίων μέσω της διέγερσης των κοινωνικών αντανακλαστικών τους περί δήθεν κοινωνικής κατοικίας και άκουσον άκουσον ξενώνων φιλοξενίας των συνοδών των ασθενών του υποστελεχωμένου και με ακραίες ελλείψεις νοσοκομείου “Ο Άγιος Σάββας” (όπως άλλωστε όλα τα νοσοκομεία της χώρας υπό την πλήρη εφαρμογή της στρατηγικής του καθεστώτος Μητσοτάκη). Είναι ένα πεδίο που συγκρούονται δύο διαφορετικοί τρόποι οργάνωσης της ζωής και σε αυτή τη σύγκρουση δεν υπάρχουν γκρίζες ζώνες.

Συνέλευση Κατειλημμένων Προσφυγικών (ΣΥ.ΚΑ.ΠΡΟ.)

ΚΑΛΕΣΜΑ ΣΕ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 20 ΑΠΡΙΛΗ, ΣΤΙΣ 14.30, ΣΤΟ ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΘΗΝΑΣ 63), ΕΝ ΟΨΕΙ ΤΗΣ ΕΠΟΜΕΝΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ.

ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΜΑΣ ΜΠΟΡΟΥΝ!

Εκδήλωση – συζήτηση: Τι υπερασπίζεται η Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών με την ίδια της τη ζωή;

Την Τρίτη 21 Απριλίου στις 19:00, στο Αμφιθέατρο της Τεχνόπολης στο Γκάζι, καλούμε σε ανοιχτή ενημερωτική εκδήλωση για τον αγώνα των κατοίκων και της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας με αιχμή την απεργία πείνας από 05/02 του Αριστοτέλη Χαντζή μέχρι θανάτου, με αιτήματα:

• ΑΜΕΣΗ ΑΚΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ.

• ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΣΤΑ ΣΠΙΤΙΑ, ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΟΠΟΥ ΔΙΑΜΕΝΟΥΝ ΚΑΙ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΔΕΘΕΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ – ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΜΑΖΙ ΤΟΥΣ.

• ΝΑ ΔΟΘΟΥΝ ΕΜΠΡΑΚΤΕΣ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ “ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΚΑΙ ΦΙΛΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ Λ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ Α.Μ.Κ.Ε.” ΜΕ ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ! – ΟΥΤΕ ΕΥΡΩ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ “ΑΝΑΠΛΑΣΗ” ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ!

Οι ομιλητές και οι ομιλήτριες της εκδήλωσης, που φέρουν διαφορετικές ιδιότητες, προέρχονται από ένα πολυποίκιλο φάσμα υποβάθρων, κοινωνικών αντιστάσεων και ειδικοτήτων, θα επιχειρήσουν να εκφράσουν διαλεκτικά και υπό ένα ολιστικό πρίσμα τα επίδικα, τα σημαίνοντα και τα σημαινόμενα ενός αγώνα που πραγματώνεται για το δίκαιο και την υπεράσπιση της ζωής.

Ο αγώνας που δίνεται αυτή τη στιγμή από την Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών και μέσω της απεργίας πείνας από 5/2/26 του Αριστοτέλη Χαντζή, δεν αφορά μονοδιάστατα την επιβίωση της ίδιας της κοινότητας και των ανθρώπων της, αλλά θέτει επί τον τύπον των ήλων καίρια ερωτήματα του σύγχρονου κόσμου μας: Τι πόλη θέλουμε; Τι κοινωνία θέλουμε; Πώς φανταζόμαστε την σχέση κράτους-θεσμών και κοινωνίας; Πώς ορίζονται σήμερα οι έννοιες κοινωνική αυτονομία, αυτοθέσμιση, αυτοδιοίκηση; Και το πιο κρίσιμο από όλα :Σε ένα τοπικό και διεθνές περιβάλλον, όπου τα κράτη, οι θεσμοί και οι άνθρωποι μετασχηματίζονται για να ανταπεξέλθουν σε ένα δυστοπικό περιβάλλον κρίσεων και παγκοσμιοποιημένου πολέμου, οι κοινωνίες μας πραγματικά μπορούν; Και αν ναι, πώς; Με ποια κοινωνικά φαντασιακά και ποια κοινωνικά παραδείγματα;

Ομιλητές – Ομιλήτριες:

Γιάννης Μάγγος, πατέρας του Βασίλειου
Άννυ Παπαρούσσου – Δικηγόρος
Τάσης Παπαϊωάννου, ομότιμος καθηγητής αρχιτεκτονικής στο ΕΜΠ
Πάνος Ρούτσι, πατέρας του Ντένις
Πολιτιστικός Σύλλογος “Παύλος Killah P Φύσσας”
Στέλιος Λογοθέτης, χημικός μηχανικός, πρώην Δήμαρχος Νίκαιας και Πειραιά
Κατερίνα Μάτσα, ψυχίατρος
Γιώργος Τσεκούρας, Δρόμοι για την Ελευθερία
Ηλίας Σκόπας, αγροτικό κίνημα
Συνέλευση Κατειλημμένων Προσφυγικών
Αριστοτέλης Χαντζής – Μέλος & Κάτοικος της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών και απεργός πείνας από 5/2/2026 μέχρι θανάτου
Την εκδήλωση συντονίζει ο Νίκος Δασκαλοθανάσης, Kαθηγητής ιστορίας της τέχνης, ΑΣΚΤ

Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας

Επιτροπή για την Ανάδειξη και την Υπεράσπιση της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών και της Συλλογικής τους Μνήμης

Μail: sykapro_squat@riseup.net | Blog: sykaprosquat.noblogs.org

Instagram: @sykapro | Twitter: @Prosfygika

The post Η «ανάπλαση» των Προσφυγικών: Η σύγκρουση δύο κόσμων & ένα καθαρό πολιτικό δίπολο first appeared on Aυτολεξεί.

Θεματική εβδομάδα: «Το στεγαστικό ζήτημα στη Θεσσαλονίκη: Πολιτική οικονομία, κοινωνικές συγκρούσεις και προοπτικές παρέμβασης»

Αντιμετωπίζοντας την κατοικία όχι μόνο ως κοινωνική ανάγκη αλλά και ως πεδίο οικονομικών σχέσεων, δημόσιων πολιτικών και κοινωνικών συγκρούσεων, το εργαστήριο επιδιώκει να δημιουργήσει έναν χώρο συνάντησης μεταξύ ερευνητών, κινηματικών πρωτοβουλιών και θεσμικών δρώντων της πόλης.

Το σεμινάριο θα έχει τη μορφή εντατικών εργαστηριακών συναντήσεων συνδυάζοντας σύντομες εισηγήσεις διάρκειας 15–20 λεπτών και ανοιχτές, διαδραστικές συζητήσεις (βλ. το πρόγραμμα παρακάτω), από τις οποίες θα κρατηθούν πρακτικά και σημειώσεις προς δημιουργία σχετικού εγχειριδίου.

>> Φόρμα συμμετοχής και εγγραφής: https://forms.gle/QYoeMQDPXd8BcBuQA

Πέμπτη 26 Μαρτίου: Πολυχώρος Ύδρο (Ναυάρχου Κουντουριώτου 11)

Θεωρητικές προσεγγίσεις: Η πολιτική οικονομία της κατοικίας

12:00–13:00
Τι είναι πρόσοδος; Έννοιες και μηχανισμοί
Εισήγηση: Πάνος Χατζηπροκοπίου

13:00–14:00
Κράτος, πολιτικοί θεσμοί και κοινωνικά κινήματα στο πεδίο της κατοικίας
Εισήγηση: Αλέξανδρος Κιουπκιολής

14:00–14:30
Διάλειμμα

14:30–15:30
Δρώντες στην παραγωγή του χώρου και της κατοικίας
Εισήγηση: Νίκος Βράντσης

15:30–16:00
Συζήτηση και σύνθεση βασικών σημείων

Παρασκευή 27 Μαρτίου: Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΠΘ (Βασιλέως Ηρακλείου 12), Αίθουσα «Δημοσθένης Δώδος»

12:00–13:00
Το καθεστώς κατοικίας στην Ελλάδα: ιστορία και μετασχηματισμοί
Εισήγηση: Πλάτων Ισαΐας

13:00–14:00
Στεγαστικά κινήματα στην Ευρώπη: εμπόδια και προοπτικές
Εισήγηση: Εύα Μπεταβατζή

14:00–15:00
Διάλειμμα – Συζήτηση

15:00–16:00
Τι μπορεί και τι δεν μπορεί να κάνει η έρευνα για το στεγαστικό
Εισήγηση: Eniko Vincze

Σάββατο 28 Μαρτίου: Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΠΘ (Βασιλέως Ηρακλείου 12), Αίθουσα «Δημοσθένης Δώδος»

12:00–12:30
Οι εμπειρίες του Φορέα Κοινωνικής Μίσθωσης στη Θεσσαλονίκη
Εισήγηση: Δήμητρα Σιατίτσα

12:30–13:15
Απέναντι στην ιδιοκτησιακή κοινή λογική: Μια αντι-ηγεμονική στρατηγική για το στεγαστικό κίνημα
Εισήγηση: Θόδωρος Καρυώτης

13:15–14:00
Τι λειτούργησε, τι όχι: εμπειρίες του στεγαστικού κινήματος
Εισήγηση: Νίκος Βράντσης

14:00–14:30
Διάλειμμα

14:30–15:30
Εργαστήριο: Συντεταγμένες έρευνας, κινήματος και θεσμών
Συντονισμός: Νάγια Τσελέπη

15:30–16:00
Συμπεράσματα και επόμενα βήματα

The post 26-28/03, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Το Στεγαστικό Ζήτημα στη Θεσσαλονίκη: Πολιτική οικονομία, κοινωνικές συγκρούσεις & προοπτικές παρέμβασης» first appeared on Aυτολεξεί.

Η κατοικία είναι βασικό κοινωνικό αγαθό και υποδομή ζωής. Σε συνθήκες στεγαστικής κρίσης, εκτόξευσης των ενοικίων και εμπορευματοποίησης του αστικού χώρου, η υπεράσπισή της απαιτεί αυτοοργάνωση, συλλογικές μορφές διαχείρισης, αλληλεγγύη, συμπερίληψη, ανοιχτότητα και δημοκρατική διακυβέρνηση. Εδώ και 16 χρόνια, τα Προσφυγικά αποτελούν μια τέτοια ζωντανή εμπειρία κοινωνικής κατοικίας στην πράξη. Μια κοινότητα που αριθμεί πάνω από 400 κατοίκους, Έλληνες, πρόσφυγες και μετανάστες, ανάμεσά τους 50 παιδιά, ευπαθείς κοινωνικές ομάδες, άνθρωποι με σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας, καρκινοπαθείς, υπερήλικες.

To CoHab, ως ομάδα έρευνας-δράσης για την προώθηση της συνεταιριστικής και συλλογικής κατοικίας, στηρίζει κάθε προσπάθεια στέγασης που βασίζεται στη δημοκρατική διακυβέρνηση, την αλληλεγγύη, την αυτοοργάνωση τη συλλογική ή κοινοτική μορφή ιδιοκτησίας και τη απο-εμπορευματοποίηση της κατοικίας.

Τα αιτήματα της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών για συλλογική ιδιοκτησία και αποκατάσταση των κτιρίων δεν προκύπτουν από το πουθενά. Αντίθετα, εδράζονται σε διεθνείς εμπειρίες που αποδεικνύουν ότι η θεσμική αναγνώριση συλλογικών αυτοοργανωμένων μορφών στέγασης είναι εφικτή, λειτουργική και κοινωνικά ωφέλιμη. Οι καταλήψεις δεν αποτελούν απλώς μια αυθόρμητη αντίδραση στην έλλειψη στέγης. Αναδύονται σε περιόδους κρίσης των κυρίαρχων μοντέλων αστικής πολιτικής και θέτουν υπό αμφισβήτηση τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται η ιδιοκτησία, η ανακαίνιση και η διαχείριση του κτιριακού αποθέματος.

Η εμπειρία του Autorecupero στην Ιταλία, η υπόθεση της Casa Orsola στη Βαρκελώνη και οι Instandbesetzungen[1] στο Βερολίνο δείχνουν ότι πρακτικές που ξεκινούν από καταλήψεις, εγκαταλειμμένων -από τους ιδιοκτήτες και το κράτος- κτιρίων, μπορούν να μετασχηματιστούν σε θεσμικά κατοχυρωμένες μορφές κοινωνικής κατοικίας, με συμβάσεις παραχώρησης χρήσης, συλλογική διαχείριση και κοινωνικά κριτήρια πρόσβασης.

Instandbesetzungen, Βερολίνο

Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το μοντέλο «areal redevelopment» στο Δυτικό Βερολίνο βασίστηκε σε μαζικές κατεδαφίσεις παλαιού κτιριακού αποθέματος και ανοικοδόμηση με κρατική επιδότηση. Η πολιτική αυτή οδήγησε σε εκτοπισμούς χαμηλόμισθων κατοίκων και σε έντονη κοινωνική δυσαρέσκεια. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο αναδύθηκε το κίνημα των Instandbesetzungen, όπου ομάδες κατέλαβαν κενά και εγκαταλελειμμένα κτίρια, αναλαμβάνοντας οι ίδιες την επισκευή τους. Το 1981 ο αριθμός των κατειλημμένων κτιρίων έφτασε περίπου τα 165. Παρά τη σκληρή καταστολή και τις εκκενώσεις, περισσότερα από τα μισά κτίρια τελικά νομιμοποιήθηκαν με συμβάσεις μακροχρόνιας χρήσης ή ενοικίασης μέσα από τις οποίες οι ομάδες αναλάμβαναν εργασίες αποκατάστασης. Για τον σκοπό αυτό δημιουργήθηκε ένας θεσμικός μηχανισμός ρύθμισης των καταλήψεων σε αυτοοργανωμένες μορφές κατοίκησης[2], στο πλαίσιο μιας πολιτικής αστικής ανάπλασης που έδινε έμφαση στην διατήρηση της ιστορικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς παράλληλα με την παροχή προσιτής στέγης μέσω της άμεσης συμμετοχής των κοινοτήτων.

Αutoreccupero, Ιταλία

Το autorecupero στην Ιταλία αποτελεί ένα μοντέλο κοινωνικής και συνεταιριστικής κατοικίας που βασίζεται στην αυτο-αποκατάσταση εγκαταλελειμμένων ή δημόσιων κτιρίων από ομάδες κατοίκων, συχνά με αφετηρία πρακτικές κατάληψης. Στη δεκαετία του 1980 και 1990, σε πόλεις όπως η Ρώμη και το Μιλάνο, άδεια δημόσια κτίρια (πρώην σχολεία, στρατόπεδα, κοινωνικές κατοικίες) καταλήφθηκαν από στεγαστικές συλλογικότητες. Με το πέρασμα του χρόνου, ορισμένες από αυτές τις πρωτοβουλίες διαπραγματεύτηκαν με τις δημόσιες αρχές τη θεσμική αναγνώριση της χρήσης τους, υπό τον όρο ότι θα αναλάμβαναν οι ίδιες την ανακαίνιση και αποκατάσταση των κτιρίων. Το αποτέλεσμα ήταν η συγκρότηση στεγαστικών συνεταιρισμών, οι οποίοι υπέγραψαν συμβάσεις παραχώρησης χρήσης με τον δήμο (ή άλλους δημόσιους φορείς-ιδιοκτήτες), αναλαμβάνοντας την τεχνική αποκατάσταση με ίδια εργασία των μελών ή χαμηλού κόστους εργολαβίες, τη συλλογική διαχείριση του κτιρίου και την εξασφάλιση κοινωνικών κριτηρίων πρόσβασης. Στην Περιφέρεια Λάτσιο, το μοντέλο θεσμοθετήθηκε με τον Περιφερειακό Νόμο 55/11-12-1998 “Autorecupero del patrimonio immobiliare”[3], και παρά τις δυσκολίες λόγω της ασυνέπειας των δημόσιων φορέων στη Ρώμη έχουν επισκευαστεί με προσαρμοστική επανάχρηση 8 κτίρια που στεγάζουν πάνω από 100 νοικοκυριά.

Casa Orsola, Catalonia

Η περίπτωση της Casa Orsola στην Βαρκελώνη αποτελεί ένα σημαντικό παράδειγμα συλλογικής υπεράσπισης και πολιτικής ανυπακοής απέναντι σε διαδικασίες εκτοπισμού σε συνθήκες έντονης στεγαστικής πίεσης. Πρόκειται για μια πολυκατοικία στην περιοχή της Eixample, η οποία είχε αγοραστεί από ιδιωτική εταιρεία με στόχο τη μετατροπή των διαμερισμάτων σε βραχυχρόνιες μισθώσεις υψηλού κόστους επιλέγοντας να μην ανανεώσει τα μισθωτήρια στους ενοικιαστές που την κατοικούσαν μέχρι τότε. Οι ενοικιάστριες, με τη στήριξη του Συνδικάτου των Ενοικιαστών της Καταλονίας και ευρύτερων κοινωνικών δικτύων, οργανώθηκαν συλλογικά ενάντια στις εξώσεις, αναδεικνύοντας το ζήτημα όχι ως μεμονωμένη σύγκρουση ιδιοκτήτη-ενοικιαστή αλλά ως πρόβλημα κοινωνικής πολιτικής και προστασίας του δικαιώματος στην κατοικία.

Η έκβαση της υπόθεσης δεν περιορίστηκε στην αναστολή των εξώσεων. Μετά από έντονη κοινωνική και πολιτική πίεση, το κτίριο αγοράστηκε από τον Δήμο Βαρκελώνης σε συνεργασία με το ίδρυμα Hàbitat3, έναν μη κερδοσκοπικό φορέα κοινωνικής κατοικίας που ασχολείται με την παροχή κατοικίας σε ευάλωτα νοικοκυριά, με χρηματοδότηση από το Καταλανικό Ινστιτούτο Χρηματοδοτήσεων. Η παρέμβαση βασίστηκε στο θεσμικό εργαλείο του δικαιώματος προτίμησης και προαγοράς (tanteig i retracte), που επιτρέπει στη δημόσια διοίκηση να αποκτά ακίνητα σε περιοχές στεγαστικής έντασης όταν τίθενται προς πώληση. Η συγκεκριμένη ενεργοποίηση έδειξε ότι η αποτροπή εξώσεων μπορεί να συνδεθεί με τη διεύρυνση του κοινωνικού αποθέματος κατοικίας και με την ανάληψη δημόσιας ευθύνης για την προστασία του δικαιώματος στη στέγη. Παρότι οι ένοικοι δεν έγιναν οι ίδιοι συλλογικοί ιδιοκτήτες του κτιρίου, η περίπτωση της Casa Orsola λειτουργεί ως προηγούμενο, για το πως οργανωμένες κοινότητες μπορούν να διεκδικήσουν την παραμονή τους και την ενίσχυση της κοινωνικής λειτουργίας της κατοικίας, εκτός κερδοσκοπικών λογικών.

Σε αυτή τη συγκυρία, ο αγώνας των Προσφυγικών δεν αφορά μόνο ένα κτιριακό συγκρότημα. Αφορά το δικαίωμα των κοινοτήτων στη ζωή και στην πόλη, το δικαίωμα να παραμένουν, να αυτο-οργανώνονται και να διεκδικούν μορφές κατοικίας πέρα από τις λογικές της αγοράς.

Συλλογή Υπογραφών & Καμπάνια οικονομικής ενίσχυσης

Αντί επιλόγου: “Κοινωνική” κατοικία;

Η καταχρηστική αναφορά της «κοινωνικής κατοικίας» στο δημόσιο λόγο δε γίνεται για πρώτη φορά. Μέσα από πολιτικές όπως το πρόσφατο νομοσχέδιο για την λεγόμενη «κοινωνική αντιπαροχή», και υπό το πρόσχημα της αντιμετώπισης της στεγαστικής κρίσης, βλέπουμε προτάσεις που ανοίγουν το δρόμο για την παραχώρηση δημόσιας γης και κτιριακού αποθέματος σε μεγάλα ιδιωτικά συμφέροντα, μέσω συμπράξεων που μετατρέπουν τη στέγη σε νέο πεδίο επενδυτικής αξιοποίησης.

Αντί να ενισχύονται οι ήδη υπαρκτές, από τα κάτω προσπάθειες για συνεταιριστική και κοινοτική κατοικία, οι οποίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση μιας πραγματικά κοινωνικής στεγαστικής πολιτικής, το θεσμικό πλαίσιο φαίνεται να τις παρακάμπτει. Η «κοινωνική κατοικία» κινδυνεύει να λειτουργήσει ως επίφαση που νομιμοποιεί περαιτέρω ιδιωτικοποίηση της δημόσιας γης και εμπορευματοποίηση της κατοικίας. Δεν πρέπει να το αφήσουμε να περάσει!

Πληροφορίες για το πρόγραμμα δράσεων στα προσφυγικά: στο instagram & την ιστοσελίδα της Κοινότητας

[1] rehab squatting: καταλήψεις με στόχο την επισκευή/αποκατάσταση
[2] Stattbau: Sanierungsträger / ενδιάμεσος φορέας υλοποίησης και διαπραγμάτευσης
[3] Αυτο-αποκατάσταση του κτιριακού αποθέματος

The post Για το δικαίωμα στην κατοικία και την κοινοτική αυτοοργάνωση στις γειτονιές first appeared on Aυτολεξεί.

Τα προσφυγικά μαζί με την Επιτροπή για την ανάδειξη και την υπεράσπιση της Κοινότητας και της συλλογικής της μνήμης, καθώς επίσης μαζί με τους αλληλέγγυους με την Κοινότητα δικηγόρους της Εναλλακτικής Παρέμβασης Δικηγόρων Αθήνας Κώστα Παπαδάκη και Παναγιώτη Αντωνίου πραγματοποίησαν συνέντευξη τύπου στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών με θέμα την επικείμενη εκκένωση των Προσφυγικών, το πλάνο υπεράσπισης της Κοινότητας και τη στήριξη στον απεργό πείνας Αριστοτέλη Χαντζή. Στη συνέντευξη παρεμβαίνουν η δικηγόρος Άννυ Παπαρρούσου, οι ομότιμοι καθηγητές της Σχολής αρχιτεκτόνων ΕΜΠ Τάσης Παπαϊωάννου και Σταύρος Σταυρίδης και η αρχιτεκτόνισσα, από την “Ενωτική πρωτοβουλία κατά των πλειστηριασμών”, Τόνια Κατερίνη. Βιντεοσκόπηση συνέντευξης: omniatv.com.

Το καλοκαίρι του 2025, υπογράφηκε προγραμματική Σύμβαση μεταξύ της Περιφέρειας Αττικής, ως κύριου φορέα του έργου, του Υπουργείου Πολιτισμού και της Δ.ΥΠ.Α., που προβλέπει την υποτιθέμενη “ανάπλαση-αποκατάσταση” των τεσσάρων πρώτων μπλοκ πολυκατοικιών των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας.

Με βάση το χρονοδιάγραμμα της Σύμβασης, η Κοινότητα εκτιμά την άμεση έξωση και εκδίωξη των 400 και πλέον κατοίκων από τις πολυκατοικίες των Προσφυγικών της Λεωφόρου Αλεξάνδρας εντός των επόμενων μηνών.

Η Κοινότητα δηλώνει ότι δεν θα παραχωρήσει σπιθαμή γης στο καθεστώς και στις εταιρείες του και έχει πάρει την απόφαση να υπερασπιστεί μέχρι τέλους την κοινωνική της πρόταση, τους ανθρώπους της, τις δομές της και την ιστορική της μνήμη, και στο πλαίσιο αυτό το μέλος της Αριστοτέλης Χαντζής έχει ξεκινήσει απεργία πείνας μέχρι θανάτου από τις 5 Φεβρουαρίου.

Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών & Επιτροπή για την ανάδειξη και την υπεράσπιση της Κοινότητας των Κατειλημμένων Προσφυγικών και της συλλογικής τους μνήμης

Οι αυτόνομες αστικές κοινότητες είναι ανάσα οξυγόνου και πολιτικής ενδυνάμωσης στην πόλη, γι’ αυτό καλούμε όλες και όλους τους κατοίκους να τις υπερασπιστούν!

Ακολουθεί η ανακοίνωση και τα αιτήματα του απεργού πείνας:

ΑΠΕΡΓΙΑ ΠΕΙΝΑΣ ΜΕΧΡΙ ΘΑΝΑΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΗ ΤΗΣ ΖΩΗΣ – Μήνυμα προς την κοινωνία, την οικογένειά μου, τις φίλες και τους φίλους μου:

Ονομάζομαι Αριστοτέλης Χαντζής, ως μέλος και κάτοικος της Κοινότητας των Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας, προχωράω σε απεργία πείνας μέχρι θανάτου αναγνωρίζοντας σε αυτήν την ενέργεια ένα μέσο αγώνα για την ανάδειξη ενός συλλογικού αγώνα που στόχο έχει τη διατήρηση των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας ως κοινωνικές κατοικίες και ως δομή αλληλεγγύης για τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, ως μια οργανωμένη κοινότητα αγώνα.

Η επίθεση που δεχόμαστε είναι μέρος της συνολικής επίθεσης του κράτους και του καπιταλισμού στον κόσμο της κοινότητας, της αυτοοργάνωσης, της αλληλεγγύης και των κοινωνικών αντιστάσεων.

Η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών γεννήθηκε την περίοδο του 2010, μια περίοδο που η ελλαδική κοινωνία βρισκόταν συνεχώς στο δρόμο, σε συνελεύσεις στις πλατείες και σε δομές αλληλεγγύης προσπαθώντας να βρει μια λύση ζωής απέναντι στην μπότα του καθεστώτος των μνημονίων. Η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών είναι κομμάτι και συνέχεια αυτού του κινήματος, και ως τέτοια συνεχίζει να συμμετέχει στους κοινωνικούς και ταξικούς αγώνες.

Το κράτος, όσες κυβερνήσεις πέρασαν, μεθόδευσε την εγκατάλειψη και την υποβάθμιση των Προσφυγικών, ως πάγια τακτική πριν την επέλαση του εξευγενισμού. Μέσα σε αυτά τα χρόνια χρησιμοποίησε κάθε ανήθικο μέσο για τον σκοπό της κερδοσκοπίας ιδιωτών, εργολάβων, εταιριών και την ενίσχυση του πολιτικού πελατολογίου περιφερειαρχών, δημοτικών αρχόντων και της κυβέρνησης. Αν δεν υπήρχε η κοινότητα να φροντίζει τα κτήρια των Προσφυγικών όλα αυτά τα χρόνια, θα είχαν γκρεμιστεί προ πολλού.

Η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών αποτελεί κοινωνική πρόταση απέναντι στον κόσμο της μοναξιάς, της εξατομίκευσης, της ανασφάλειας, της αστεγίας, της ελλιπούς ως και μηδαμινής ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης που μας σπρώχνουν τα κράτη και ο καπιταλισμός. Έχουμε χτίσει 22 δομές αλληλεγγύης για την παιδεία, την υγεία, την τροφή, την κουλτούρα, την τέχνη, την τεχνική υποστήριξη των κατοικιών, την ενδυνάμωση και την συλλογικοποίηση των γυναικών και των θηλυκοτήτων, τον εκδημοκρατισμό της οικογένειας, την συμμετοχικότητα του ατόμου στις κοινές υποθέσεις. Χτίζουμε σχέσεις εμπιστοσύνης, ασφάλειας, φιλίας, αλληλεγγύης με τους συνανθρώπους μας. Αυτές οι σχέσεις και οι δομές δεν περιορίζονται σε κάποια μέλη αλλά είναι η κοινωνική μας πρόταση για όλη την κοινωνία. Λειτουργούμε αμεσοδημοκρατικά μέσω των εβδομαδιαίων γενικών συνελεύσεων και των ολομελειακών συνεδρίων.

Στόχος μας είναι η επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων. Στόχος μας είναι η δημιουργία του κόσμου της κοινότητας και των δομών αλληλεγγύης που στηρίζουν τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.

Μέσω της απεργίας πείνας, σας προσκαλώ να δείτε από κοντά αυτήν την κοινότητα, τις δομές αλληλεγγύης και τους κατοίκους της, να γνωριστείτε μαζί μας, να διευρύνουμε τον κόσμο της κοινότητας, να ενώσουμε τις φωνές, την αγωνία μας για τη ζωή και τους αγώνες μας!

Σχετικά με την απεργία πείνας μέχρι θανάτου:

Ως Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών πήραμε την απόφαση να υπερασπιστούμε μέχρι τέλους την κοινωνική μας πρόταση, τους ανθρώπους, τις δομές και την ιστορική μνήμη των Προσφυγικών. Είναι ξεκάθαρη επιλογή μας και ευθύνη μας να δώσουμε ακόμα και τη ζωή μας για τη συνέχεια της ζωής. Διότι γνωρίζουμε ότι αν τα Προσφυγικά εκκενωθούν, μεγάλη μερίδα από εμάς θα βρεθεί στο δρόμο. Οι ηλικιωμένοι και οι ασθενείς θα πεθάνουν στο δρόμο και τα παιδιά θα χάσουν τη στέγη και σχολεία τους με ανυπολόγιστες συνέπειες για την σωματική ή την ψυχική τους υγεία και την πορεία της ζωής τους. Πάνω σε αυτή τη συλλογική απόφαση υπεράσπισης αποφάσισα εθελοντικά να προχωρήσω σε απεργία πείνας μέχρι θανάτου με ύψιστο σεβασμό προς τη ζωή.

Η μέθοδος που έχω επιλέξει επιτρέπει στον απεργό να έχει μια μακρά απεργία πείνας, ώστε να μπορέσει να υπάρχει το κατάλληλο χρονικό διάστημα για να επικοινωνηθούν τα αιτήματα προς την κοινωνία. Φυσικά γνωρίζω ότι μπορεί να έχω επιπλοκές στην υγεία μου από τις πρώτες μέρες και καθ’ όλη τη διάρκεια της απεργίας, όχι τόσο από την ασιτία αλλά από ανακοπή καρδιάς. Επίσης γνωρίζω ότι ακόμα και σε μια νικηφόρα έκβαση, η χρόνια ασιτία μπορεί να μου προκαλέσει ανεπανόρθωτες βλάβες κυρίως στο νευρικό μου σύστημα, ακόμα και την περίοδο της αποκατάστασης.

Η δίαιτα μου περιλαμβάνει:
Νερό, Τσάι, 10-25 gr Ζάχαρη ημερησίως, 1-1,5 κουταλάκι Αλάτι ημερησίως, Βιταμίνες Β1, Β6, Β12, Μαγνήσιο και Κάλιο.

Τα αιτήματα αυτής της απεργίας πείνας είναι:

1. ΑΜΕΣΗ ΑΚΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ.

2. ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΣΤΑ ΣΠΙΤΙΑ, ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΠΟΥ ΔΙΑΜΕΝΟΥΝ ΚΑΙ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΔΕΘΕΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ – ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΜΑΖΙ ΤΟΥΣ.

3. ΝΑ ΔΟΘΟΥΝ ΕΜΠΡΑΚΤΕΣ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ “ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΚΑΙ ΦΙΛΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ Λ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ Α.Μ.Κ.Ε.” ΜΕ ΤΗ ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ! – ΟΥΤΕ ΕΥΡΩ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ “ΑΝΑΠΛΑΣΗ” ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ!

Αριστοτέλης Χαντζής
Μέλος και κάτοικος της Κοινότητας των Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας
5/2/2026

The post ΒΙΝΤΕΟ: Συνέντευξη Τύπου για την υπεράσπιση των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας – Αλληλεγγύη στον απεργό πείνας first appeared on Aυτολεξεί.

Σε μια συγκυρία που το στεγαστικό πρόβλημα αρχίζει να γίνεται υπαρξιακό για την ΕΕ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τα αλλάζει όλα προκειμένου να μην αλλάξει τίποτα. Το «Ευρωπαϊκό Σχέδιο Προσιτής Κατοικίας» («European Affordable Housing Plan») που παρουσιάστηκε με τυμπανοκρουσίες πριν λίγες μέρες είναι όντως γεμάτο μεγαλόστομες διακηρύξεις για τη σπουδαιότητα της στέγης, αλλά ταυτόχρονα ενισχύει τις ίδιες κερδοσκοπικές και χρηματιστικές λογικές που γέννησαν την επιταχυνόμενη πανευρωπαϊκή στεγαστική κρίση.

Η διάγνωση της Κομισιόν είναι η αναμενόμενη: η κρίση οφείλεται σε έλλειμα προσφοράς· η Ευρώπη χρειάζεται πάνω από 2 εκατομμύρια σπίτια τον χρόνο, με ετήσιο κόστος 150 δις. Προτείνει μεταρρυθμίσεις σε τέσσερις άξονες: αύξηση της προσφοράς κατοικίας μέσα από νέες κατασκευές, ανακαινίσεις και μείωση της γραφειοκρατίας· προσέλκυση επενδύσεων· δημόσια παρέμβαση με κρατικές ενισχύσεις και πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις· και, τέλος, στήριξη των «ευάλωτων», των νέων, των φοιτητών, των αστέγων.

Το σχέδιο έχει κάποια νέα και θετικά στοιχεία, αφού η Κομισιόν ομολογεί ότι η κατοικία δεν είναι ένα προϊόν όπως οποιοδήποτε άλλο αλλά κοινωνικό δικαίωμα, και για πρώτη φορά αναγνωρίζει ότι η ΕΕ συνολικά πρέπει να έχει ρόλο στη διασφάλιση του δικαιώματος αυτού. Επιπλέον, το κείμενο παραδέχεται για πρώτη φόρα δημόσια – και σε ανώτατο επίπεδο – την καταστροφική επίδραση του AirBnB, αναφέρει τις «ζώνες οικιστικής πίεσης», και κάνει επίκληση σε μη κερδοσκοπικούς και συνεταιριστικούς φορείς στην παραγωγή και διάθεση κατοικίας. Ωστόσο, η στρατηγική παραμένει «προσέλκυση επενδύσεων – οικοδόμηση» αφού μόνο έτσι – υποστηρίζει η Κομισιόν – θα πέσουν οι τιμές. Το κράτος λοιπόν πρέπει και πάλι να περιοριστεί στον νεοφιλελεύθερο ρόλο της διευκόλυνσης της αγοράς: επίσπευση των αδειών, λιγότερα κοινωνικά και περιβαλλοντικά όρια στις επενδύσεις και την οικοδόμηση, δημόσιο χρήμα στους ιδιώτες, «ανταγωνιστικότητα» και «παραγωγικότητα» στον κατασκευαστικό κλάδο, λες και το πρόβλημα είναι ότι η μηχανή δεν τρέχει αρκετά γρήγορα. Καμία αναφορά δεν γίνεται στην ανάγκη απομάκρυνσης από ένα μοντέλο παραγωγής και διάθεσης που αντιμετωπίζει την κατοικία ως επενδυτικό προϊόν και βάζει την κερδοφορία πάνω από τις κοινωνικές ανάγκες.

Εδώ εντοπίζεται το πιο επικίνδυνο σημείο του σχεδίου: προσεγγίζει την «προσιτή κατοικία» ως νέο επενδυτικό πεδίο, και ανοίγει διάπλατα την πόρτα σε κατασκευαστικά συμφέροντα και χρηματοπιστωτικούς παίκτες μέσα από πλατφόρμες, δάνεια, εγγυήσεις και επιδοτήσεις, χωρίς να ορίζει τι σημαίνει «προσιτότητα», ούτε ποιος θα έχει την κατοχή και τον έλεγχο του αποθέματος που θα παραχθεί, και ούτε πώς θα εξασφαλιστεί ότι αυτά τα σπίτια θα παραμείνουν μακροπρόθεσμα «προσιτά» και δεν θα περάσουν σε λίγα χρόνια στην ελεύθερη αγορά. Η συνταγή είναι γνωστή και δοκιμασμένη: δημόσιο χρήμα σε ιδιώτες για την τόνωση της αγοράς, χωρίς καμία εγγύηση οφέλους για την κοινωνία.

Το μοντέλο αυτό δεν θα λύσει τη στεγαστική κρίση· αντίθετα, είναι αυτό που τη δημιούργησε. Την τελευταία εικοσαετία, μεγάλα επενδυτικά κεφάλαια και άλλοι παίκτες της κτηματαγοράς αγοράζουν μεγάλα κομμάτια των πόλεων, τα μετατρέπουν σε επενδυτικά προϊόντα, ανεβάζουν τις αξίες της γης, εξάγουν υπερκέρδη από ενοίκια και τουριστική εκμετάλλευση, και μετά εξαφανίζονται με τα λάφυρα, αφήνοντας πίσω τους πόλεις απρόσιτες και αφιλόξενες για τους μόνιμους κατοίκους. Βεβαίως, η Κομισιόν στο σχέδιό της παραδέχεται ότι υπάρχουν κερδοσκοπικές πρακτικές στην κτηματαγορά που οξύνουν την στεγαστική κρίση, αλλά νίπτει τας χείρας της, αναθέτοντας γενικόλογα στα κράτη-μέλη να τις αντιμετωπίσουν μέσω της φορολογίας.

Με λίγα λόγια, μέσα από το «Σχέδιο Προσιτής Κατοικίας» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το μοντέλο χρηματιστικοποιημένης παραγωγής κατοικίας όχι μόνο ενισχύεται, αλλά και επικυρώνεται ως κεντρική Ευρωπαϊκή πολιτική. Η δημόσια παρέμβαση γίνεται ακόμα πιο υπολειμματική, δηλαδή στοχεύει στην στήριξη των «ευάλωτων», λες και η στεγαστική κρίση δεν έχει ακόμα ακουμπήσει την κοινωνική πλειοψηφία. Καμία αναφορά δεν γίνεται σε προστασία των κατοίκων από τις εξώσεις και την άνοδο των ενοικίων. Και τα προβλήματα μετακυλίονται στις επιμέρους κυβερνήσεις, οι οποίες ενθαρρύνονται να βάλουν «αντικίνητρα» στις καταχρηστικές πρακτικές των παικτών της κτηματαγοράς· βάζουν δηλαδή τον λύκο να φυλάει τα πρόβατα. Αντί για ένα σαφές, δεσμευτικό σχέδιο δημόσιας κοινωνικής κατοικίας και ελέγχου των τιμών των ενοικίων, έχουμε άλλη μια αόριστη διακήρυξη καλών προθέσεων και βέλτιστων πρακτικών, που επιδοτεί τα ίδια συμφέροντα που προκάλεσαν την πανευρωπαϊκή στεγαστική κρίση.

Και η κατάσταση γίνεται ακόμα πιο τραγική όταν παρακολουθούμε αυτές τις εξελίξεις από την Ελλάδα, τη μοναδική ευρωπαϊκή χώρα με μηδενικό απόθεμα κοινωνικής κατοικίας, μια από τις λίγες χωρίς πλαφόν στα ενοίκια, και πρωταθλήτρια σε όλους τους στατιστικούς δείκτες στεγαστικής επισφάλειας, όπου με τα μέτρα που εξήγγειλε για τον προϋπολογισμό του 2026, η κυβέρνηση για πολλοστή φορά βαφτίζει «στεγαστική πολιτική» το real estate και το φαγοπότι που στήνει για τους επενδυτές, τους μεσίτες και τους εκμισθωτές, και με περίσσιο θράσος προσπαθεί να μας πείσει ότι αυτή τη φορά ναι, επιτέλους θα λυθεί το πρόβλημα. Και είναι σίγουρο πως, ό,τι στεγαστικά κονδύλια και να ξεκλειδώσουν σε ευρωπαϊκό επίπεδο με το νέο σχέδιο, εδώ θα μεταφραστούν και πάλι σε νέες ροές δημόσιου χρήματος προς τους ίδιους παίκτες της αγοράς που κερδοσκοπούν στις πλάτες μας – χωρίς δικλείδες ασφαλείας για τους ενοικιαστές, χωρίς κοινωνικό έλεγχο, χωρίς πρόβλεψη για τη δημιουργία μόνιμου αποθέματος κοινωνικής κατοικίας.

The post Με το νέο στεγαστικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η «προσιτή κατοικία» γίνεται πεδίο κερδοσκοπίας first appeared on Aυτολεξεί.

Πρόσφατα συζητήσαμε στη συνάντηση “Bostadsvrålet” (Κραυγή για Στέγη)! για το τι μπορούν να μάθουν οι σουηδικές ενώσεις ενοικιαστ(ρι)ών από αγώνες στο εξωτερικό, ακόμα και αυτούς που βρίσκονται σε νηπιακή ακόμα μορφή.

Η Σουηδία έχει μία από τις μεγαλύτερες Ενώσεις Ενοικιαστ(ρι)ών στον κόσμο, αριθμώντας περί τα 500.000 μέλη. Κι όμως, παρά το μέγεθός της, η Ένωση αυτή έχει θεσμοποιηθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε οι εκμισθωτές σημειώνουν νίκες διαρκώς. Παρά τις υποχρεωτικές ετήσιες διαπραγματεύσεις, κατά τις οποίες η Ένωση Ενοικιαστριών διαπραγματεύεται το ποσό των ενοικίων με τις Ομοσπονδίες Εκμισθωτών, τα ενοίκια αυξάνονται κάθε χρόνο. Οι εκμισθωτές αξιοποιούν όλα τα νομικά παραθυράκια, προχωρούν σε αυθαίρετες και ακριβές ανακαινίσεις που τους επιτρέπουν να αυξάνουν τα νοίκια κατά βούληση, οδηγώντας σε εξώσεις (renovictions από τις λέξεις renovation και evictions) και οι ήττες για τις ενοικιαστριες συσσωρεύονται.

Αυτές οι διαδοχικές ήττες έχουν δημιουργήσει απογοήτευση, άλλα έχουν πυροδοτήσει και οργανωτικές προσπάθειες εντός και εκτός της Ένωσης, ώστε να πιέσουν και να αφυπνίσουν τον κοιμώμενο γίγαντα των 500.000 μελών, που διοικείται από μια σοσιαλδημοκρατική ελίτ αποκομμένη από τη βάση της.

Ένα κεντρικό ερώτημα των αυθόρμητων οργανώσεων ενοικιαστριών που δημιουργούνται είναι αν θα πρέπει να μείνουν μέσα ή να πιέσουν από έξω την επίσημη Ένωση Ενοικιαστ(ρι)ών. Για μένα, αυτό δεν είναι το πραγματικό διακύβευμα. Η αλλαγή μπορεί να προωθηθεί και με τους δυο τρόπους, παρ’ ότι καθένας παρουσιάζει τις δικές του ευκαιρίες και τα δικά του όρια. Ένα συμπαγές, διεκδικητικό ρεύμα ανθρώπων που παραμένουν αυτή τη στιγμή στην επίσημη Ένωση Ενοικιαστ(ρι)ών επιμένει πως δεν υπάρχει εναλλακτική από την οργανωτική δουλειά μέσα στην Ένωση. Αλλά αυτή είναι μια θέση που πηγάζει από τον φόβο. Δεν υπάρχει μονόδρομος. Και οι δύο τρόποι μπορούν να λειτουργήσουν – και μέσα και έξω.

Τόνισα τη διαφορά ανάμεσα σε ένα σωματείο βάσης (όπου οι άμεσα πληττόμενοι/ες στηρίζουν η μια την άλλη, ο ένας τον άλλο) και ένα σωματείο υπηρεσιών, που προσφέρει κυρίως την παροχή νομικών συμβουλών από ανθρώπους που δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα προς «ωφελούμενους». Η επίσημη Ένωση έχει σαφώς γείρει εδώ και καιρό, προς το δεύτερο. Και για αυτόν τον λόγο η ανασυγκρότηση ενός σωματείου βάσης, ριζωμένου στην εμπειρία των ίδιων των ενοικιαστ(ρι)ών, είναι θεμελιώδης.

Η Σουηδία προσφέρει μοναδικές ευκαιρίες. Σε αντίθεση με την Ελλάδα, όπου η ιδιοκτησία εξακολουθεί να είναι κατακερματισμένη (παρ’ ότι πράγματι παρατηρούμε την είσοδο μεγάλων θεσμικών εκμισθωτών), εδώ ο αντίπαλος είναι προφανής. Εταιρικοί κολοσσοί όπως η Vonovia έχουν στην ιδιοκτησία τους χιλιάδες οικιστικά ακίνητα, ενώ το δημοτικό απόθεμα συχνά εγκαταλείπεται, αφήνεται να καταρρεύσει ασυντήρητο, ώστε οι δρώντες της «αγοράς» να εμφανιστούν ως σωτήρες. Το καθήκον είναι να οργανωθούμε ενάντια σε αυτούς τους δρώντες, να υπερασπιστούμε ό,τι κατακτήθηκε στο παρελθόν μέσω της δημοτικοποίησης του αποθέματος, να ανακτήσουμε τον έλεγχο αυτού του αποθέματος.

Υποστήριξα, επίσης, ότι πρέπει να διαχωρίσουμε την επικοινωνιακή τακτική από την οργανωτική πρακτική. Χτίζουμε σωματεία ενοικιαστ(ρι)ών. Δεν χτίζουμε αριστερές, αναρχικές ή σοσιαλδημοκρατικές λέσχες, αλλά σωματεία για όλους τους ανθρώπους που ζουν στο ενοίκιο.

Η επικοινωνιακή μας τακτική δεν πρέπει να τρομάζει τον κόσμο με αφηρημένα ιδεολογικά κηρύγματα. Ο αντι-καπιταλισμός, ο αντι-ρατσισμός και η αντι-πατριαρχία πρέπει να καθοδηγούν την οργανωτική μας πρακτική, αλλά δεν χρειάζεται να κυριαρχούν στα δημόσια μηνύματά μας. Συχνά υπάρχει ένα ριζοσπαστικό επικοινωνιακό ύφος και μια ασυνέπεια στην πράξη. Αυτό θα πρέπει να το ανατρέψουμε ώστε να έχουμε μια πλατιά, προσιτή επικοινωνία που θα προσκαλέσει την κοινωνία να αναγνωρίσει τα αιτήματά μας ως δίκαια και ωφέλιμα για την πλειονότητα και μια οργανωτική πρακτική που χτίζει πραγματικές κοινότητες αλληλεγγύης και αγώνα.

Η πορεία της ριζοσπαστικοποίησης επίσης πρέπει να επανεξεταστεί. Πολλές ομάδες ξεκινούν με ακραία ριζοσπαστική ρητορική που τις απομονώνει, ενώ μαλακώνουν τον λόγο τους και εξουδετερώνουν τα ριζοσπαστικά τους αιτήματα όσο μεγαλώνουν. Εμείς χρειαζόμαστε το αντίθετο. Ένα ευρύ ύφος στο ξεκίνημα και σταδιακή ριζοσπαστικοποίηση όσο δυναμώνουμε. Η ενδυνάμωσή μας θα μας επιτρέψει να αμφισβητήσουμε βαθύτερες παραδοχές, και τελικά να φτάσουμε να αμφισβητήσουμε και την ίδια τη λογική του ενοικίου, της προσόδου, του παθητικού εισοδήματος των εκμισθωτών από τον δικό μας κόπο.

Το λεξιλόγιο και τα σύμβολά μας πρέπει επίσης να αλλάξουν. Τα λογότυπα με τη γροθιά που αναδύεται μέσα από ένα κτίριο έχει καταστεί αναχρονισμός. Η ριζοσπαστικότητα δεν μπορεί να εξαντλείται σε μια αισθητική της ριζοσπαστικής ταυτότητας. Χρειαζόμαστε δημιουργική γλώσσα και εικόνες που ενώνουν τις ενοικιαστ(ρι)ες γύρω από καθαρά αιτήματα προς έναν ορίζοντα αποεμπορευματοποίησης της κατοικίας.

Τέλος, μίλησα για μια διμέτωπη στρατηγική. Αφενός την πάλη για αναγνώριση των σωματείων μας στη δημόσια σφαίρα, τη σταθερή μας θέση στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Αφετέρου άμεσες δράσεις που δίνουν συγκεκριμένες λύσεις στα καθημερινά προβλήματα των ενοικιαστ(ρι)ών. Η επίσημη Ένωση Ενοικιαστριών Σουηδίας μπορεί να έχει το πρώτο, αλλά σίγουρα έχει χάσει το δεύτερο στοιχείο. Τα σωματεία βάσης, όμως, μπορούν να οργανώσουν τη βάση μέσα από τις άμεσες δράσεις και παρεμβάσεις!

Ένα σωματείο βάσης πρέπει να πηγαίνει εκεί όπου υπάρχει σύγκρουση. Σε αυτήν εδώ τη συζήτηση έμαθα ότι στη Σουηδία, όταν οι ενοικιαστ(ρι)ες ενός κτιρίου φτιάχνουν το δικό τους κτιριακό σωματείο και κερδίζουν την πλειοψηφία, μπορούν να διαπραγματευτούν απευθείας με τον εκμισθωτή του κτιρίου, παρακάμπτοντας τις εθνικές διαπραγματεύσεις. Αυτό δείχνει τον δρόμο των σωματείων βάσης, προς μια οργάνωση σε επίπεδο κτιρίου, που θα συνδέει τις πιο οξείες συγκρούσεις σε έναν κοινό αγώνα.

Ο εχθρός των οργανώσεων βάσης δεν είναι η επίσημη Ένωση Ενοικιαστ(ρι)ών Σουηδίας αλλά οι εκμισθωτές. Η επίσημη Ένωση πρέπει να αντιμετωπίζεται με κριτική ένταση, όπως αντιμετωπίζονται οι κομματικοί και οι κρατικοί φορείς. Η συνεργασία είναι δυνατή, αλλά πάντα σε μια συνθήκη κριτικής έντασης, ώστε να είναι δυνατό να σπρώχνεται η επίσημη Ένωση προς την κατεύθυνση που θέτει η βάση.

Αυτό είναι το νόημα της δυαδικής εξουσίας: ένα αυτόνομο κίνημα αρκετά δυνατό ώστε να διαμορφώνει θεσμούς ασκώντας πίεση απ’ έξω. Χρειαζόμαστε τόσο όσους αγωνίζονται μέσα στην επίσημη Ένωση όσο και τις οργανώσεις βάσης έξω από αυτήν. Το ζητούμενο είναι ο συντονισμός, όχι η εχθρότητα ή ο φόβος.

Οι προτάσεις μου προς τις αυτόνομες ομάδες και τους συμμάχους τους είναι οι εξής: Χτίστε την ενότητα πάνω σε αρχές και θέσεις, όχι πρόσωπα, ώστε οι διαφωνίες να παραμένουν πολιτικές. Ριζώστε την οργάνωσή σας γύρω από ουσιαστικές συγκρούσεις με τον πραγματικό αντίπαλο (τους εκμισθωτές), γιατί χωρίς αυτές τις συγκρούσεις οι ομάδες βυθίζονται στην εσωστρέφεια. Διατυπώστε καθαρά αιτήματα. Φτιάξτε επικοινωνία που απευθύνεται στην κοινωνική πλειοψηφία. Και αναπτύξτε πρακτικές άμεσης δράσης που φέρνουν μικρές αλλά χειροπιαστές νίκες.

———————————-

The post Η δύναμη των ενοικιαστ(ρι)ών: Σημεία μιας διμέτωπης στρατηγικής! first appeared on Aυτολεξεί.

Οι δυνατότητες που προσφέρει ο τουρισμός

Η ανάγκη του ανθρώπου για δημιουργική αξιοποίηση του ελεύθερου χρόνου του και η γνωριμία με άλλα μέρη, με άλλους πολιτισμούς και  ανθρώπους, είτε στη χώρα του είτε σε άλλες χώρες, είναι μια από τις ζωτικές του ανάγκες, τόσο για την αναπαραγωγή της εργασιακής του δύναμης όσο και για τη συναισθηματική του ικανοποίηση. Σημαντικό μέρος αυτών των αναγκών μπορούν να καλύψουν οι εργαζόμενοι και όλοι οι πολίτες με τα ταξίδια. Στη διάρκεια των ταξιδιών έχουμε την ευκαιρία να γνωρίσουμε καινούργιους πολιτισμούς, να επικοινωνήσουμε με ανθρώπους διαφορετικών περιοχών και κοινωνιών, να ενημερωθούμε για την καθημερινή τους ζωή και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν – όπως και για τους αγώνες που κάνουν για να τα επιλύσουν. Με τον τρόπο αυτό, οι ημέρες των ταξιδιών αποκτούν δημιουργικό περιεχόμενο, οι γνώσεις μας πολλαπλασιάζονται, οι σχέσεις μας με τους κατοίκους άλλων περιοχών γίνονται πιο στενές και δημιουργείται κλίμα φιλίας και αλληλεγγύης μεταξύ των ανθρώπων και των λαών. Παράλληλα, τα ταξίδια αυτά προσφέρουν τη δυνατότητα τόσο για οικονομική την ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών όσο και για την προβολή της ιστορίας και του πολιτισμού τους, όπως και των υπόλοιπων πλεονεκτημάτων που διαθέτουν (φυσικό περιβάλλον, τοπικά προϊόντα, τρόποι ψυχαγωγίας κ.ά.)

Νεοφιλελεύθερος καπιταλισμός και τουρισμός

Όμως την ανάγκη για ταξίδια, όπως και τις υπόλοιπες ανθρώπινες ανάγκες, ο καπιταλισμός την έχει μετατρέψει σε κερδοσκοπική δραστηριότητα, που στην περίοδο του νεοφιλελευθερισμού μεγενθύνεται επικίνδυνα σε βάρος των τοπικών κοινωνιών, της τοπικής παραγωγής και της τοπικής οικονομίας, σε βάρος των δικαιωμάτων των εργαζομένων στον τουρισμό, σε βάρος του φυσικού περιβάλλοντος, των ιστορικών μνημείων, των παραδοσιακών τρόπων ζωής, αλλά και σε βάρος των ίδιων των επισκεπτών. Οι μόνοι κερδισμένοι είναι μεγάλοι τουριστικοί, εθνικοί ή πολυεθνικοί όμιλοι.

Τα στοιχεία που βλέπουν καθημερινά το φως της δημοσιότητας σχετικά με την κατάσταση στον τουρισμό σε όλο τον κόσμο δείχνουν ότι τα τελευταία χρόνια υπάρχει μια έκρηξη του αριθμού των τουριστικών μετακινήσεων, με αποτέλεσμα να συνωστίζονται σε πολλές περιοχές πολύ περισσότεροι άνθρωποι από αυτούς που μπορεί κάθε περιοχή να εξυπηρετήσει. Το φαινόμενο αυτό ονομάστηκε υπερτουρισμός και έχει αρχίσει να παίρνει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Ορισμένα μόνο στοιχεία και εκτιμήσεις της ITP-International Tourism Partnership (Διεθνής Τουριστική Σύμπραξη) είναι αρκετά ώστε να δείξουν το μέγεθος του προβλήματος: «Το 2016, 1.235 εκατομμύρια ταξιδιώτες διέσχισαν τα διεθνή σύνορα σε ένα μόνο έτος. Μέχρι το 2030, θα φτάσουν τα 1,8 δισεκατομμύρια».

Προβλήματα στην κοινωνία και το περιβάλλον

Η κατάσταση αυτή δημιουργεί πολλών ειδών προβλήματα, τόσο στην κοινωνία όσο και στο φυσικό περιβάλλον. Η ανάγκη για συνεχώς αυξανόμενες διανυκτερεύσεις, οδηγεί στη δημιουργία νέων μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων κυρίως με τουρισμό “all inclusive”, οι οποίες εξαιτίας της οικονομικής τους δύναμης, μπορούν και παραβιάζουν την περιβαλλοντική νομοθεσία καταπατώντας ελεύθερους χώρους, κυρίως παραλίες, όπως και άλλα φυσικά οικοσυστήματα. Σε πολλές, μάλιστα, περιπτώσεις καταπατώνται ακόμη και προστατευόμενες ζώνες NATURA, όπως και ιστορικοί και αρχαιολογικοί χώροι.

Εκτός, όμως, από τους ελεύθερους χώρους και τα φυσικά οικοσυστήματα που υφίστανται μεγάλες ζημιές, δημιουργούνται και άλλα πολύ σημαντικά περιβαλλοντικά προβλήματα. Ένα από αυτά είναι η διαχείριση των υδάτινων πόρων. Αρκετοί τουριστικοί προορισμοί δεν έχουν επάρκεια διαθέσιμου νερού με αποτέλεσμα να στερούνται το νερό όχι μόνο οι ντόπιοι κάτοικοι για τις καθημερινές τους ανάγκες, όπως και οι μικροί καλλιεργητές, αλλά και οι επισκέπτες. Και το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο έντονο όταν πολλές τουριστικές μονάδες καταναλώνουν νερό για τις πισίνες ή και για γήπεδα γκολφ που διαθέτουν. Ένα άλλο επίσης σημαντικό περιβαλλοντικό πρόβλημα είναι και οι μεγάλες ποσότητες των απορριμμάτων που παράγονται στις τουριστικές περιοχές, γιατί η διαχείρισή τους είναι πολύ δύσκολη, ακόμη και εκεί που γίνεται ανακύκλωση. Η αύξηση των αναγκών για παραγωγή ενέργειας προκαλεί πολύ σοβαρά προβλήματα στο φυσικό περιβάλλον, διότι για την ανεύρεση της αυξημένης ποσότητας ενέργειας πολλαπλασιάζονται οι εξορύξεις ή ο μεγάλος αριθμός των ανεμογεννητριών που βλάπτουν τα οικοσυστήματα, όπως επίσης χτίζονται μεγάλα υδροηλεκτρικά φράγματα που καταστρέφουν ακόμη και πολύ σημαντικούς βιότοπους.

Εκτός από τα προβλήματα που δημιουργεί ο υπερτουρισμός στο φυσικό περιβάλλον, τα τελευταία είκοσι χρόνια έχει παρουσιαστεί και ένα πολύ μεγάλο κοινωνικό πρόβλημά που προκαλείται από τα καταλύματα βραχυχρόνιας διαμονής (airbnb), των οποίων ο αριθμός αυξάνεται συνεχώς με αποτέλεσμα αφενός να εντείνεται το πρόβλημα της αδυναμίας εξυπηρέτησης των επισκεπτών και παράλληλα οι μόνιμοι κάτοικοι να δυσκολεύονται να βρουν στέγη για μόνιμη κατοικία. Με τον τρόπο αυτό, αλλάζει  και η κοινωνική σύνθεση των αστικών κέντρων, γιατί οι μόνιμοι κάτοικοι απομακρύνονται και υποκαθίστανται από ανθρώπους “περαστικούς”, ενώ σταδιακά αλλάζει και η τοπική οικονομία, αφού πολλαπλασιάζονται τα καταστήματα για εστίαση και αναψυχή και μειώνονται οι επιχειρήσεις για τοπικές χρήσεις.

Η υπέρμετρη αυτή τουριστική ανάπτυξη έχει προκαλέσει ήδη στις πιο τουριστικές περιοχές πολλών χωρών έντονες αντιδράσεις, εξαιτίας των οξύτατων προβλημάτων που προκαλεί. Στη Βαρκελώνη, για παράδειγμα, οργανώθηκαν ογκώδεις διαδηλώσεις πολιτών με σύνθημα «Tourists go home». Παρόμοια κινήματα, όπως διαβάζουμε, έχουν οργανωθεί επίσης στην Μαγιόρκα, στην Γρανάδα, στα Κανάρια νησιά κ.ά. Επίσης στη Βενετία, ακτιβιστές ζήτησαν από την ιταλική κυβέρνηση να απαγορεύσει στα κρουαζιερόπλοια να σταματούν στο λιμάνι της πόλης και να περιορίσει τις αφίξεις επισκεπτών, καθώς ο αριθμός τους προκαλεί σοβαρα κοινωνικά και περιβαλλοντικά προβλήματα. Ακόμη και σε λιγότερο γνωστούς και μάλιστα πολύ μικρούς, σε έκταση προορισμούς δημιουργιούνται σοβαρά προβλήματα. Χαρακτηριστικό είναι το Hallstatt, ένα γραφικό παραλίμνιο χωριό στην Αυστρία, που έχει 700 κατοίκους και έως και 10.000 επισκέπτες την ημέρα. Πρόσφατα εξοργισμένοι κάτοικοι έκλεισαν τη σήραγγα που οδηγεί στο χωριό, όπως γράφει ο Economist. Η ίδια κατάσταση παρουσιάζεται και στη χώρα μου, ιδιαίτερα σε διαφημισμένα νησιά, όπως η Μύκονος και η Σαντορίνη.

Έντονο, επίσης πρόβλημα δημιουργεί ο υπερτουρισμός σε ένα από τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματα κάθε περιοχής, όπως είναι τα ιστορικά μνημεία και ο πολιτισμός. Και επειδή προέρχομαι από μια χώρα, στην οποία βρίσκεται ένα από τα σημαντικότερα μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς, όπως είναι η Ακρόπολη της Αθήνας, γνωρίζω καλά πόσο μεγάλη πίεση δέχονται τα μνημεία της Ακρόπολης, όταν περισσότεροι από 20.000 επισκέπτες περνούν καθημερινά από αυτά. Το ίδιο, βέβαια συμβαίνει με τα ιστορικά μνημεία σε όλο τον κόσμο. Στη χώρα μου πολλές συλλογικότητες έχουμε διαμαρτυρηθεί έντονα για το θέμα αυτό. Αντίστοιχα, όπως διαβάσαμε, στο Παρίσι, το Μουσείο του Λούβρου, έκλεισε για ένα μήνα, με απεργία των εργαζόμενων του μουσείου εξαιτίας της πρωτοφανούς επιδείνωσης των συνθηκών επισκεψιμότητας  και εργασίας που δημιουργούσε το πλήθος των τουριστών. Τέλος, ένα ακόμη δείγμα εμπορευματοποίησης και υποβάθμισης του πολιτισμού είναι και η μετατροπή σε εμπόρευμα των ηθών και των εθίμων των τοπικών πληθυσμών και ιδιαίτερα των κοινοτήτων των ιθαγενών (εδώ στη Λατινική Αμερική είναι πού έντονο). Οι πληθυσμοί αυτοί λόγω της οικονομικής ανέχειας, σε πολλές περιπτώσεις δέχονται να μετατρέψουν τα έθιμα, τις παραδόσεις και τις λατρευτικές τελετουργίες τους σε φολκλόρ, για θεαματικό εντυπωσιασμό των τουριστών.

Σημαντικό, επίσης, κοινωνικό θέμα που αφορά και τον τουρισμό είναι η διατροφή. Γιατί, όπως είναι φυσικό, η υπέρμετρη τουριστική ανάπτυξη, που προαναφέρθηκε, απαιτεί μια υπέρμετρη αγροτική παραγωγή. Οι αλυσίδες, λοιπόν, των ξενοδοχείων, δεν απευθύνονται, στην τοπική αγορά για προμήθεια γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων, αλλά σε μεγάλες πολυεθνικές που ελέγχουν το μεγαλύτερο μέρος της παγκόσμιας παραγωγής αγροτικών προϊόντων, που τους εξασφαλίζουν φθηνά προϊόντα αμφίβολης ποιότητας. Μάλιστα, με τη μελέτη της “Grain Organisation”, που συμπαραστέκεται στους αγώνες μικρών αγροτών κυρίως στην Αφρική, την Ασία και τη Λατινική Αμερική, υπό τον χαρακτηριστικό τίτλο “Παγκόσμια αγροβιομηχανία: δυο δεκαετίες λεηλασίας”, μπορούμε να κατανοήσουμε βαθύτερα την ολοκληρωτική πρακτική των πολυεθνικών που θέλουν -και ήδη καταφέρνουν- να ελέγξουν την αγροτική παραγωγή των εθνικών κρατών παραμερίζοντας τους αγρότες-καλλιεργητές. Με τον τρόπο αυτό, χάνονται οι μικροί παραγωγοί, οι συνεταιρισμοί και η τοπική οικονομία εν γένει, με τον τουρισμό να γίνεται η μοναδική και σχεδόν αποκλειστική, οικονομική δραστηριότητα.

Άφησα για το τέλος ένα ιδιαίτερα σημαντικό πρόβλημα, γιατί χρειάζεται ξεχωριστή προσοχή. Αναφέρομαι στο ζήτημα των δικαιωμάτων των εργαζομένων στον χώρο του τουρισμού. Και ενώ τα κέρδη των τουριστικών επιχειρήσεων συνεχώς αυξάνονται, καταρρίπτοντας το ένα ρεκόρ μετά το άλλο, από την άλλη πλευρά, οι αποδοχές των εργαζομένων, μειώνονται, τα δικαιώματα τους περιορίζονται, η αδήλωτη και η ανασφάλιστη εργασία, στις τουριστικές επιχειρήσεις αγγίζει το 60%, ενώ οι συνθήκες εργασίας και διαμονής στις ξενοδοχειακές μονάδες είναι άθλιες. Αυτά ισχύουν στη χώρα μου σύμφωνα με όσα καταγγέλλει η Ομοσπονδία Εργαζομένων στα Τουριστικά Επαγγέλματα. Είμαι σίγουρος, όμως, ότι συμβαίνουν και σε πολλές άλλες χώρες

Το γενικότερο όμως και πολύ μεγάλο πρόβλημα που θέλω να επισημάνω, κλείνοντας, είναι ο κίνδυνος που υπάρχει για τις μικρές, ιδιαίτερα, χώρες, όπως η χώρα μου: ο τουρισμός να γίνει η αποκλειστική οικονομική δραστηριότητα και να ατονήσει κάθε άλλη παραγωγική δραστηριοτητα με απρόβλεπτους κινδύνους για το μέλλον

Τοπικοποίηση και κοινωνική συμμετοχή

Στον αντίποδα αυτής της υπέρμετρης τουριστικής ανάπτυξης οι λαοί και τα κινήματα οραματίζονται έναν άλλο τουρισμό, που θα εξυπηρετεί τις ανάγκες της κοινωνίας και της φύσης και όχι την αύξηση της κερδοφορίας του κεφαλαίου. Για να υλοποιηθεί μια παρόμοια πολιτική στον χώρο του τουρισμού, απαραίτητη προϋπόθεση είναι να συμμετέχουν άμεσα τόσο στον σχεδιασμό όσο και στη λήψη των αποφάσεων όλοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς σε κάθε τόπο που δέχεται επισκέπτες.

Είναι χαρακτηριστικό, όπως ήδη προαναφέρθηκε, ότι ακόμη και στο σημερινό συγκεντρωτικό καπιταλιστικό σύστημα, προκειμένου, έστω και για να αμβλυνθούν σε μικρό βαθμό τα προβλήματα  που δημιούργησε ο υπερτουρισμός σε ορισμένες πόλεις όπως στο Παρίσι, στη Βαρκελώνη κ.ά. μεταφέρθηκαν αρμοδιότητες από το κράτος προς τους δήμους, οι οποίοι θέτουν αυστηρά περιοριστικούς όρους. Παράλληλα, στο Παρίσι ο δήμος προσπαθεί να ενθαρρύνει την επιστροφή των κατοίκων στο κέντρο με την αύξηση της κοινωνικής κατοικίας. Στη Βαρκελώνη, η τοπική διοίκηση πήρε απόφαση να σταματήσει την έκδοση αδειών για νέα ξενοδοχεία και ταυτόχρονα απαγόρευσε την αλλαγή αδειών για ενοικιάσεις τουριστικών κατοικιών βραχυχρόνιας μίσθωσης.

Αυτό το γεγονός αποτελεί μια σαφή ένδειξη όσον αφορά την κατεύθυνση προς την οποία είναι ανάγκη να κινηθεί η πολιτική, όχι μόνο για την επίλυση των προβλημάτων που προκαλεί ο υπερτουρισμός, αλλά και για την εφαρμογή μέτρων που θα συμβάλουν στην ικανοποίηση και των επισκεπτών, αλλά και της κοινωνίας. Και αυτή δεν μπορεί να είναι άλλη από την πολιτική της τοπικοποίησης και της κοινωνικής συμμετοχής. Της  διαχείρισης, δηλαδή, όλων των θεμάτων του τουρισμού σε κάθε περιοχή με αποφασιστική συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων φορέων. Γιατί η τοπικοποίηση δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε οι κοινωνικές συλλογικότητες να επαναπροσδιορίσουν τις προτεραιότητες, να πάρουν από κοινού αποφάσεις και να ελέγξουν την αποτελεσματικότητά τους.

Απαραίτητη, βέβαια, προϋπόθεση για τη συνεργασία και την κοινή δράση των τοπικών φορέων και των συλλογικοτήτων είναι να συμφωνηθεί από όλους ένα κοινό πλαίσιο που θα εξυπηρετεί αποκλειστικά τα συμφέροντα των τοπικών μικρών επιχειρήσεων και όχι την κερδοφορία του μεγάλου κεφαλαίου, ενώ παράλληλα θα συμβάλλει στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και των ιστορικών μνημείων.

Με αυτό το σκεπτικό όλοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς (τοπικοί ιδιοκτήτες μικρών τουριστικών μονάδων, παραγωγοί προϊόντων, εστιάτορες, οικολογικοί ή πολιτιστικοί φορείς, εκπρόσωποι αυτοδιοίκησης κ.ά.) θα είναι οι μόνοι αρμόδιοι να πάρουν τις αποφάσεις για την τουριστική ανάπτυξη στην περιοχή τους μέσα από ανοιχτές συλλογικές διαδικασίες και  με τους εξής στόχους:

α’) Η ενίσχυση της τοπικής οικονομικής δραστηριότητας σε τομείς που κάθε περιοχή επιλέγει και όχι αποκλειστικά σε τουριστικές επιχειρήσεις

β’) Η τόνωση της τοπικής παραγωγής, ιδιαίτερα του πρωτογενή τομέα (γεωργία, κτηνοτροφία, μελισσοκομία, αλιεία κ.ά.) σε περιοχές που προσφέρονται για αντίστοιχες δραστηριότητες

γ’) Η διασφάλιση συνθηκών στέγασης του μόνιμου πληθυσμού σε προσιτές τιμές

δ’) Η προστασία των φυσικών οικοσυστημάτων (δασών, λιμνών, ποταμών, παραλιών κ.ά.) και η  αξιοποίηση των φυσικών πόρων και των πηγών ενέργειας με κριτήριο τις πραγματικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.

ε’) Η προστασία και η αξιοποίηση των ιστορικών μνημείων, των μνημείων του πολιτισμού και των τοπικών παραδόσεων σε όφελος των ντόπιων κατοίκων και των επισκεπτών και

ζ’) Η πλήρης διασφάλιση των δικαιωμάτων των εργαζόμενων σε όλους τους κλάδους του τουρισμού.

Προκειμένου να εξυπηρετηθούν οι στόχοι που προαναφέρθηκαν χρειάζεται να ληφθούν αποφάσεις για τη διαχείριση των κοινωνικών και περιβαλλοντικών θεμάτων με κριτήριο τις ανθρώπινες ανάγκες και την προστασία της φύσης. Με αυτή την οπτική, η βασική απόφαση αφορά τον αριθμό των επισκεπτων ανά περιοχή σε σχέση με τους μόνιμους κατοίκους. Γιατί υπάρχουν στοιχεία για το ζήτημα αυτό που πραγματικά τρομάζουν. Συγκεκριμένα το 2017, στη Μάλτα και την Κροατία αντιστοιχούσαν σχεδόν 20.000 τουριστικές διανυκτερεύσεις ανά 1.000 κατοίκους! Η Ελλάδα, η χώρα μου, βρισκόταν στην πέμπτη θέση, με 8.291 διανυκτερεύσεις ανά 1.000 κατοίκους. Αυτή είναι η κατάσταση που έχει δημιουργήσει ο νεοφιλελεύθερος υπερτουρισμός. Αν αυτή η κατάσταση επικρατήσει παντού, εύκολα καταλαβαίνει κανείς το μέγεθος του κινδύνου.

Σε κάθε περιοχή, επομένως οι φορείς και οι συλλογικότητες θα πρέπει να προσδιορίσουν πρωταρχικά αυτή τη σχέση και να καθορίσουν μέγιστο αριθμό επισκεπτών που μπορεί να δέχεται η περιοχή. Κριτήρια για τον καθορισμό του μέγιστου αριθμού επισκεπτών θα πρέπει, κατά την άποψή μας να είναι:

-Η διατήρηση και ενίσχυση και άλλων παραγωγικών και οικονομικών δραστηριοτήτων παράλληλα με τον τουρισμό, ώστε να μην επιβληθεί σαν αποκλειστική δραστηριότητα ο τουρισμός.

-Η  διασφάλιση της στέγασης των μόνιμων κατοίκων και της δημιουργικής συμβίωσής τους με τους επισκέπτες

-Η διαχείριση των υπαρχόντων φυσικών πόρων και ιδιαίτερα των υδάτινων, ώστε να καλύπτονται όλες οι ανάγκες (οικιακές, παραγωγικές, τουριστικές)

-Η δυνατότητα διαχείρισης των παραγόμενων απορριμμάτων

-Η προστασία των ιστορικών μνημείων και των αρχαιολογικών χώρων, με καθιέρωση ορίου επισκεπτών

-Η προστασία των φυσικών οικοσυστημάτων κάθε περιοχής

Παράλληλα, χρειάζεται να δημιουργηθούν οι αντίστοιχοι θεσμοί, οι οποίοι αφενός θα διασφαλίζουν τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερομένων και αφετέρου θα έχουν τη δύναμη και να πάρουν αποφάσεις αλλά, κυρίως να εξασφαλίσουν την υλοποίησή τους. Αυτή η διαδικασία έχει αρκετές δυσκολίες, γιατί ο νεοφιλελεύθερος καπιταλισμός, θερμός υποστηρικτής του υπερτουρισμού, είναι σίγουρο ότι χρησιμοποιώντας τις οικονομικές δυνατότητες που έχει, θα επιχειρήσει να βάλει κάθε είδους εμπόδια με σκοπό να υπονομεύσει μια διαδικασία που θα θίξει τα κέρδη των επιχειρήσεων

Όμως η πραγματικότητα είναι αμείλικτη. Οι καταστροφικές επιπτώσεις του υπερτουρισμού έχουν αρχίσει και κάνουν απειλητική την εμφάνισή τους, ακόμη και για τα καπιταλιστικά κέρδη και όλο και περισσότερο, ακόμη και οι εκπρόσωποι του πολιτικού κατεστημένου είναι αναγκασμένοι να αντιμετωπίσουν αυτή την οδυνηρή πραγματικότητα. Από την άλλη πλευρά τα κινήματα και οι κοινωνικές συλλογικότητες είναι ανάγκη να αξιοποιήσουν και να ενισχύσουν τις εμπειρίες συνεργασιών που έχουν, όπως και την αλληλεγγύη μεταξύ τους ώστε, αφενός να αντισταθούν στις καταστροφικές επιπτώσεις του υπερτουρισμού και αφετέρου να προβάλλουν την αναγκαιότητα του κοινωνικού και συμμετοχικού τουρισμού.

Κλείνοντας, θέλω να επισημάνω ότι η συνεργασία φορέων στον χώρο του τουρισμού δεν είναι κάτι το καινούργιο. Σε πολλές περιοχές υπάρχουν πρωτοβουλίες συνεργασιών για την προώθηση ποιοτικού εναλλακτικού τουρισμού, ακόμη και μέσα στον καπιταλισμό. Οι πιο χαρακτηριστικές είναι αυτές του Εθνικών Πάρκων του Abruzzo στη νότια Ιταλία και του Gran Paradiso στη βόρεια Ιταλία, όπου έχει θεσμοθετηθεί η συνεργασία των φορέων με στόχο την ήπια τουριστική ανάπτυξη σε συνδυασμό με την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος

Από όλα αυτά γίνεται φανερό ότι:

α’) Είναι επείγουσα ανάγκη η αλλαγή του τουριστικού μοντέλου του υπερτουρισμού, διότι αποτελεί μεγάλη απειλή και για τις κοινωνίες και για το περιβάλλον.

β’) Το νέο τουριστικό μοντέλο θα πρέπει να στοχεύει στην ικανοποίηση των αναγκών των κατοίκων και των επισκεπτών και στην προστασία του περιβάλλοντος και όχι στην κερδοφορία του κεφαλαίου.

γ’) Για να εφαρμοστεί το μοντέλο αυτό είναι αναγκαία η αποφασιστική συμμετοχή των φορέων και των συλλογικοτήτων σε κάθε περιοχή και η ενίσχυση της συνεργασίας και της αλληλεγγύης μεταξύ τους, διότι είναι σίγουρο ότι ο αγώνας με τα οργανωμένα συμφέροντα των τουριστικών ομίλων θα είναι δύσκολος.

The post Η κοινωνική συμμετοχή στον τουρισμό: μια απάντηση στη λαίλαπα του νεοφιλελεύθερου υπερτουρισμού first appeared on Aυτολεξεί.

Το παρόν κάλεσμα για συμμετοχή στα ανοιχτά πολιτικά καφενεία πραγματοποιείται ως συνέχεια -και ταυτόχρονα διεύρυνση- των δράσεων αυτομόρφωσης της “Αυτενέργειας”.

Για το εναρκτήριο πολιτικό μας καφενείο επιλέξαμε τη θεματική «Gentrification έναντι Κοινοτικής Πολυτέλειας». Η επιλογή αυτή αντανακλά την πρόθεσή μας να ανοίξουμε τη συζήτηση γύρω από ένα μείζον κοινωνικό ζήτημα των σύγχρονων αστικών περιοχών, όπως αυτό διαμορφώνεται μέσα στο πλαίσιο των νεοφιλελεύθερων αναπτυξιακών πολιτικών που επικράτησαν μετά την κρίση.

Για εμάς, η αντιπαράθεση μεταξύ Gentrification και Κοινοτικής Πολυτέλειας αναδεικνύει μια συχνά παραγνωρισμένη πτυχή του φαινομένου: τη βαθιά πολιτική και πολιτειακή του διάσταση. Η «κοινοτική πολυτέλεια» υποδεικνύει μια άλλη αντίληψη του αστικού χώρου, όπου η ευζωία και η δημιουργικότητα προκύπτουν συλλογικά, μέσα από κοινές υποδομές, χρόνο και φροντίδα, κι όχι μέσα από την εμπορευματοποίηση και τον αποκλεισμό.

Οι άξονες της πρώτης συνάντησης είναι οι εξής:

• Η πόλη και το gentrification
• Το μεσογειακό μοντέλο – η περίπτωση της Αθήνας
• Η ιδέα της «κοινοτικής πολυτέλειας» και οι χωρικές της συνεπαγωγές

Τα προηγούμενα χρόνια υλοποιήθηκαν δύο κύκλοι αυτομόρφωσης: ο πρώτος αφιερωμένος στο έργο του Καρλ Πολάνυι Ο Μεγάλος Μετασχηματισμός και ο δεύτερος στο βιβλίο της Κριστίν Ρος Κοινοτική Πολυτέλεια, που εξετάζει το φαντασιακό και την παρακαταθήκη της Παρισινής Κομμούνας.

Η μετάβαση από τη μορφή της αυτομόρφωσης στη διοργάνωση ανοιχτών καφενείων εκφράζει την ανάγκη για μια πιο ευέλικτη και ανοιχτή διαδικασία. Η αυτομόρφωση, ως εκ φύσεως μονοθεματική, απαιτεί συστηματική μελέτη και προσήλωση στο κείμενο· τα καφενεία, αντίθετα, επιτρέπουν την εξερεύνηση ποικίλων θεματικών που άπτονται της ελευθεριακής πολιτικής σκέψης, αποφεύγοντας τον περιορισμό της μονοθεματικότητας.

Κάθε πολιτικό καφενείο-θεματική θα συνοδεύεται από σύντομους άξονες συζήτησης και ένα προαιρετικό βιβλιογραφικό υλικό για όσους-ες επιθυμούν να εμβαθύνουν στο θέμα κάθε φορά! Στόχος είναι να διευκολυνθεί η συμμετοχή και να ενισχυθεί η συλλογική διερεύνηση, χωρίς την προϋπόθεση προηγούμενης ανάγνωσης.

Οι εκδηλώσεις θα ξεκινούν με μια σύντομη εισήγηση, ακολουθούμενη από ανοιχτή συζήτηση. Ένα μέλος της ομάδας θα αναλαμβάνει τον συντονισμό της κουβέντας, ώστε να εξασφαλίζεται η ισότιμη συμμετοχή όλων. Οι συναντήσεις θα πραγματοποιούνται ανά δύο εβδομάδες, κάθε Τρίτη, στον χώρο του Τρισέ. Κρίναμε ότι δύο συναντήσεις είναι επαρκείς για την κάλυψη κάθε θεματικής, με δυνατότητα προσαρμογής στην πορεία.

ΤΡΙΤΗ 4 ΝΟΕΜΒΡΗ στις 19.30 στο TRISE (Κολοκοτρώνη 31, Αθήνα)

Βιβλιογραφία και σελίδες πάνω στις οποίες θα στηριχθεί η συζήτηση:

Κείμενα στο διαδίκτυο:

• Ρος, Κριστίν (Christine Ross) (2020). Το πολιτικό φαντασιακό της Παρισινής Κομμούνας μέσα από το νέο βιβλίο της Κριστίν Ρος – “Κοινοτική πολυτέλεια”. Αυτολεξεί, 23 Δεκεμβρίου 2020. Διαθέσιμο στο: https://www.aftoleksi.gr/2020/12/23/to-politi…
• Ρος, Κριστίν (Christine Ross) (2020). Κοινοτική Πολυτέλεια στην Κομμούνα του Παρισιού. Αυτολεξεί, 29 Μαΐου 2020. Διαθέσιμο στο: https://www.aftoleksi.gr/2020/05/29/koinotiki…

Βιβλία:

• Λεοντίδου, Λίλα (2007). Αγεώγραφη χώρα: Ελληνικά είδωλα στους επιστημολογικούς αναστοχασμούς της ευρωπαϊκής γεωγραφίας. Αθήνα: Πρόπυργος. – ΣΕΛΙΔΕΣ: 113-191
• Λεφέβρ, Ανρί (Henri Lefebvre) (2007). Δικαίωμα στην πόλη: Χώρος και πολιτική. Αθήνα: Κουκκίδα. – ΣΕΛΙΔΕΣ: 1-42, 63-67, 87-90, 127-145, 241-249
• Χάρβεϊ, Ντέιβιντ (David Harvey) (2013). Εξεγερμένες πόλεις: Από το “Δικαίωμα στην Πόλη” στην Επανάσταση της Πόλης. Αθήνα: ΚΨΜ. – ΣΕΛΙΔΕΣ: 37-72, 137-170
• Μπουκτσήν, Μάρρεϋ (Murray Bookchin) (2020). Τα όρια της πόλης: Η διαλεκτική της ιστορικής ανάπτυξης των πόλεων. Αθήνα: Ελεύθερος Τύπος. – ΣΕΛΙΔΕΣ: 9, 26, 37-38, 42-70, 75-77, 86-87, 92-93

〉〉 Μαζεμένα τα παραπάνω αποσπάσματα βιβλίων προς ανάγνωση ΕΔΩ:
https://aftenergeia.gr/wp-content/uploads/2025/10/politiko-kafeneio.pdf

Πρόσθετη βιβλιογραφία:

Μπουσδέκη, Μαρία (2023). Gentrification και εκτοπισμός: Μια μελέτη και μερικές σκέψεις για το τι συμβαίνει στις γειτονιές μας. Αθήνα: Τύπος Δυσηνιός.
Σταυρίδης, Σταύρος (2019). Κοινός χώρος: Η πόλη ως τόπος των κοινών. Αθήνα: Novus Angelus.

Σας περιμένουμε!

“Αυτενέργεια” – για την αυτονομία και την άμεση δημοκρατία

The post Πολιτικά Καφενεία – 1η Συνάντηση: “Gentrification έναντι Κοινοτικής Πολυτέλειας” first appeared on Aυτολεξεί.

Η Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας επιχειρεί, με άρθρο της στην Καθημερινή, να παρουσιάσει την κυβερνητική πολιτική ως στροφή προς την «κοινωνική κατοικία». Παραδόξως, το άρθρο δημοσιεύεται ακριβώς τη μέρα που η κυβέρνηση θεσπίζει fast-track εξώσεις για όλους τους ενοικιαστές, οι οποίοι πλέον μπορούν να βρεθούν στον δρόμο σε έναν μήνα, ακόμα και όταν είναι συνεπείς στην πληρωμή του ενοικίου.

Ακόμα κι αν προσπεράσουμε την αντι-κοινωνική πολιτική της κυβέρνησης, είναι σαφές ότι οι διακηρύξεις της υπουργού στοχεύουν στην επικοινωνιακή διαχείριση της στεγαστικής κρίσης, και όχι στην αντιμετώπισή της.

Δεν υπάρχει «κοινωνική κατοικία» χωρίς συνεκτική και μακροπρόθεσμη στεγαστική πολιτική. Η κοινωνική κατοικία δεν είναι «πρόγραμμα», ούτε «πιλοτική δράση». Είναι θεσμός, και ως τέτοιος απαιτεί σαφή ορισμό, θεσμική κατοχύρωση και συγκεκριμένο στρατηγικό σχεδιασμό. Η Ελλάδα, σε αντίθεση με τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, δεν διαθέτει κεντρική στρατηγική για την κατοικία, ούτε καν έναν νομικά κατοχυρωμένο ορισμό για το τι συνιστά «κοινωνική κατοικία».

Η κυβέρνηση συνεχίζει να προχωράει στα τυφλά: νομοθετεί, εξαγγέλλει και χρηματοδοτεί παρεμβάσεις χωρίς κανένα αξιόπιστο σύστημα παρακολούθησης των στεγαστικών αναγκών, χωρίς δημόσια προσβάσιμα στοιχεία για το ποιο είναι το διαθέσιμο απόθεμα, πού βρίσκεται και ποιοι το χρειάζονται.

Αυτά τα αποσπασμάτικα «μέτρα» και «προγράμματα» δεν ξεκινούν από την καταγραφή των στεγαστικών μας αναγκών, αφου στόχος τους δεν είναι η κοινωνική δικαιοσύνη αλλά η εξυπηρέτηση ιδιωτικών συμφερόντων.

Η «κοινωνική αντιπαροχή» είναι μεταμφιεσμένη ιδιωτικοποίηση. Αυτό το εργαλείο, που εξαγγέλλεται ως «καινοτόμο», είναι στην πραγματικότητα παλιό και γνωστό. Όπως και με τα προγράμματα «Σπίτι μου» και «Ανακαινίζω-Νοικιάζω», δημόσιοι πόροι παραχωρούνται σε ιδιώτες, με πρόσχημα την κοινωνική ωφέλεια.

Η λεγόμενη «κοινωνική αντιπαροχή» προβλέπει την παραχώρηση του 70% δημόσιας γης σε ιδιώτες, και παραδίδει ακόμα και τον έλεγχο των «κοινωνικών κατοικιών» στους εργολάβους με ασαφείς προϋποθέσεις. Δεν πρόκειται για κοινωνική κατοικία, αλλά για real estate με κοινωνικό άλλοθι.

Η κοινωνική πλειοψηφία αποκλείεται από αυτές τις κατοικίες: ούτε η τιμή, ούτε οι όροι, ούτε η ποιότητα αντιστοιχούν στις ανάγκες μας. Και δεν υπάρχει καμία εγγύηση για τη μακροχρόνια διατήρηση αυτών των κατοικιών υπό κοινωνικό έλεγχο.

Η χρηματοδότηση είναι ανεπαρκής και προσχηματική. Η υπουργός πανηγυρίζει για 120 εκατομμύρια ευρώ που θα διοχετευθούν σε προγράμματα στέγασης, τα οποία αντιστοιχούν σε μόλις 1.000 κατοικίες πανελλαδικά – μια σταγόνα στον ωκεανό στη χώρα που αντιμετωπίζει την οξύτερη στεγαστική κρίση στην Ευρώπη.

Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση διοχετεύει πολλαπλάσια ποσά από το Ταμείο Ανάκαμψης σε άλλες πολιτικές – από τουριστικές υποδομές μέχρι ιδιωτικές επενδύσεις – ενισχύοντας έτσι τους ίδιους παίκτες που παράγουν τη στεγαστική κρίση. Αντί να χρηματοδοτηθεί μια νέα δημόσια πολιτική για τη στέγαση, βλέπουμε ψίχουλα για την κοινωνική κατοικία και πακτωλό χρημάτων για τα γνωστά οικονομικά συμφέροντα.

Αντί για κατοχύρωση του δικαιώματος στη στέγη, επικοινωνιακή διαχείριση της στεγαστικής κρίσης. Η κυβέρνηση διαφημίζει την «κοινωνική κατοικία» χωρίς να αναγνωρίζει την ανάγκη για απο-εμπορευματοποίηση της στέγης, χωρίς να αμφισβητεί το μοντέλο που μας έφερε ως εδώ, χωρίς να διασφαλίζει θεσμικά δικαιώματα για τους ενοικιαστές, χωρίς να βάζει φρένο στην αισχροκέρδεια των εκμισθωτών, των μεσιτών και των επενδυτών.

Τα μέτρα που εξαγγέλλονται είναι και πάλι αποσπασματικά, προσανατολισμένα στο ιδιωτικό κέρδος, και δεν απαντούν στις ανάγκες μας. Περιμένουμε και στη ΔΕΘ τις ίδιες κενές διακηρύξεις περί «στεγαστικών προγραμμάτων» και ετοιμαζόμαστε γι’ αυτές.

Η Ένωση Ενοικιαστριών Θεσσαλονίκης βγήκε στο δρόμο την ίδια μέρα που ψηφίστηκε η διάταξη για τις fast track εξώσεις, την ίδια μέρα που η Υπουργός έγραφε το προπαγανδιστικό της άρθρο. Επιλέξαμε τη γειτονιά των 12 Αποστόλων, μια περιοχή όπου τα χαμηλόμισθα νοικοκυριά πλήττονται ιδιαίτερα από το ράλι των ενοικίων, για να αναδείξουμε τα αιτήματά μας και να δώσουμε φωνή στις ανάγκες μας.

Διεκδικούμε συγκεκριμένα και άμεσα μέτρα:

– Έλεγχο στις τιμές και στις αυξήσεις των ενοικίων.

– Αύξηση του ελάχιστου χρόνου μίσθωσης.

– Καθορισμό του «προσιτού ενοικίου» όχι με βάση τον γενικό μέσο όρο του μισθού ή των τιμών της αγοράς, αλλά με κριτήριο το εισόδημα του φτωχότερου 25% του πληθυσμού.

– Δημιουργία θεσμικού ορισμού της κοινωνικής κατοικίας και δημιουργία πραγματικού αποθέματος κοινωνικής κατοικίας.

Το επόμενο διάστημα, η Ένωση θα βρίσκεται δίπλα σε κάθε ενοικιαστη/ρια που, με τη λήξη του συμβολαίου του, απειλείται με αύξηση ενοικίου και έξωση. Είμαστε εδώ για να στηρίξουμε κάθε άνθρωπο που παλεύει να μείνει στο σπίτι του.

Το στεγαστικό δεν λύνεται ούτε με τη φιλανθρωπία ούτε με την επιχειρηματική καινοτομία, αλλά με την κατοχύρωση των στεγαστικών δικαιωμάτων της πλειοψηφίας. Και αυτή θα έρθει μέσα από την οργάνωση των πληττόμενων σε μαχητικές ενώσεις ενοικιαστών και ενοικιαστριών σε όλες τις πόλεις, σε όλες τις γειτονιές! Για να διεκδικήσουμε τη στέγη ως δικαίωμα και όχι ως προνόμιο.

Ένωση Ενοικιαστ(ρι)ών Θεσσαλονίκης

enoikiasthess@gmail.com

The post «Κοινωνική κατοικία» χωρίς στεγαστική πολιτική; first appeared on Aυτολεξεί.