Την Τρίτη 21 Απριλίου -σημαδιακή ημέρα- ήρθαμε στον Aegean Voice FM στη Νάξο για να εκφράσουμε την αλληλεγγύη μας στον αγώνα της αυτοοργανωμένης κοινότητας των Προσφυγικών που κορυφώνεται με την πολυήμερη απεργία πείνας του Αριστοτέλη Χαντζή που έχει φτάσει στην 76η μέρα πλέον.

Η κοινότητα των Προσφυγικών εδώ και 16 χρόνια, αφού ξεκαθάρισε τις συμμορίες των εμπόρων ναρκωτικών και τους σωματέμπορούς που λυμαίνονταν το οικιστικό συγκρότημα στη λεωφόρο Αλεξάνδρας, δίπλα στην Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αθηνών και στο Εφετείο, μέσα στο κέντρο της Αθήνας, κατάφερε να δημιουργήσει έναν χώρο ζωής και ελευθερίας. Τα Προσφυγικά, τιμώντας το όνομά τους, υπήρξαν ανοιχτά και φιλόξενα για όλους και όλες εκείνες, ανεξαρτήτως εθνικότητας, που είχαν ανάγκη να καλύψουν την βασική ανάγκη της στέγασης. Τετρακόσιοι άνθρωποι από 27 διαφορετικές εθνότητες κατοικούν στο συγκρότημα. Αλλά τα Προσφυγικά προχώρησαν σε κάτι περισσότερο: Διαμόρφωσαν μια κοινότητα, έκαναν πράξη την κοινωνική αλληλεγγύη, θύμισαν ότι η κοινωνία μπορεί να λειτουργική χωρίς κρατικές διαμεσολαβήσεις και χωρίς τους νόμους της αγοράς.

Τα Προσφυγικά υφίστανται την επίθεση του κράτους επειδή δεν συμμορφώνονται με το σύγχρονο απάνθρωπο σύστημα του ασφυκτικού κρατικού ελέγχου και της αγοραιοποίησης των πάντων που έχει οδηγήσει την κοινωνία σε μια ηθική, πολιτική και πολιτισμική παρακμή οδηγώντας μεγάλα κομμάτια του πληθυσμού στην διαρκή αγωνία της επιβίωσης και στον απόλυτο αποκλεισμό. 

Ο Αρίστος, που σήμερα υποθηκεύει την υγεία του και τη ζωή του με την μακροχρόνια απεργία πείνας, ήρθε στη Νάξο σε ηλικία 19 χρονών και η πρώτη του οργάνωση σε συλλογικότητα ήταν στην Αυτόνομη Πρωτοβουλία Νάξου. Είχαμε την τύχη -ορισμένοι από εμάς- να συμπορευτούμε και να σφυρηλατήσουμε μια γνήσια συντροφική σχέση σε κρίσιμες και δύσκολες στιγμές, όπως εκείνη τη σύγκρουση που ξέσπασε στη Νάξο σχετικά με την κατασκευή του εκτρωματικού μεγάλου λιμανιού που θα αλλοίωνε αμετάκλητα τη φυσιογνωμία του τόπου για τα συμφέροντα του μαζικού βιομηχανικού τουρισμού. Σταθήκαμε δίπλα δίπλα και αντιμετωπίσαμε τα εμφυλιοπολεμικά πάθη που ξεσηκώθηκαν στο νησί ανάμεσα στους θιασώτες της τάχα μου ανάπτυξης και εκείνους που αγαπάνε τον τόπο – δηλαδή ανάμεσα σ’ αυτούς που προκρίνουν το χρήμα πάνω απ’ όλα, και εκείνους που έχουν και άλλες αξίες. Ο σύντροφος Αρίστος συμμετείχε στη συνέχεια και στην Ανοιχτή Συνέλευση Νάξου που διαμορφώθηκε στη διάρκεια των χρόνων της φτωχοποίησης της ελληνικής κοινωνίας μέχρι το 2011 όπου συνέχισε την αγωνιστική του πορεία στην Αθήνα.

Μπροστά στη συνεπή και σθεναρή στάση της αυτοοργανωμένης κοινότητας των Προσφυγικών απέναντι στον απειλούμενο αφανισμό τους, καθώς και μπρος στην αποφασιστική, ανυποχώρητη απεργία πείνας του αγωνιστή Αριστοτέλη Χαντζή, στεκόμαστε δίπλα δίπλα και τώρα και δεν μπορούμε παρά να εκφράσουμε τη θερμή αλληλεγγύη μας και τον αμέριστο σεβασμό μας.

Η σημερινή παρέμβασή μας στον τοπικό ραδιοσταθμό είναι μια ελάχιστη συνεισφορά κάποιων αλληλέγγυων κατοίκων της Νάξου στον δίκαιο αγώνα των Προσφυγικών με την πρόθεση να ενημερώσουμε όσο γίνεται ευρύτερα την τοπική κοινωνία για ένα από τα  μεγαλύτερα αυτοοργανωμένα εγχειρήματα στην Ευρώπη. Για να μπορούμε να φανταστούμε ότι υπάρχουν κι άλλοι τρόποι οργάνωσης της καθημερινότητας έξω από το ανυπόφορο μαγγανοπήγαδο ή την γκλαμουράτη ενότητα που μας πλασάρουν για ζωή.

Τα Προσφυγικά έχουν ήδη νικήσει. Τώρα μένει να υποχωρήσουν αυτοί που επιδιώκουν την καταστολή τους!

———————————–

Στον Aegean Voice 107,5 και στην εκπομπή «Στο βάθος κήπος» φιλοξενήσαμε σήμερα αλληλέγγυους που υπερασπίζονται τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας και στηρίζουν τον απεργό πείνας Αριστοτέλη Χαντζή. Στην εκπομπή μιλούν μέλη της επιτροπής αλληλεγγύης από τη Νάξο, ενώ παρεμβαίνει και ο ίδιος ο Αριστοτέλης Χαντζής, περιγράφοντας την κατάσταση και τα αιτήματά του.

Ακούστε το ηχητικό απόσπασμα:

The post Η Νάξος για τα Προσφυγικά! (ηχητικό από τον τοπικό ραδιοσταθμό Aegean Voice FM) first appeared on Aυτολεξεί.

Ε: Παρουσιάστε τον εαυτό σας και την οργάνωση σας.

Henriette: Το όνομά μου είναι Henriette. Έχω εμπλακεί στον αγώνα για αξιοπρέπεια, δικαιοσύνη και ισότητα από τα νιάτα μου τη δεκαετία του 1980. Το 2018, επέστρεψα στα βασικά της οικοδόμησης της λαϊκής δύναμης από το μηδέν μέσω του Bonteheuwel Development Forum (BDF) και του Γυναικείου Συνελευσιακού Κινήματος (WAM).

Το BDF είναι μια κοινοτική οργάνωση βάσης της εργατικής τάξης με έδρα το Bonteheuwel του Κέιπ Τάουν. Αλλά το BDF δεν είναι μόνο μια οργάνωση. Είναι ένα δίκτυο μητέρων, αδελφών, θυγατέρων, εργαζομένων, ακτιβιστών και επιζώντων. Οργανωνόμαστε συλλογικά ως γυναίκες που επηρεάζονται άμεσα από τη φτώχεια, τη βία και τη συστημική παραμέληση.

Η δουλειά μας έχει τις ρίζες της στη βιωμένη εμπειρία και στην καθημερινή πραγματικότητα των κοινοτήτων της εργατικής τάξης. Δεν μιλάμε ως άτομα διαχωρισμένα από τη συλλογικότητα. Μιλάμε ως μέρος ενός ευρύτερου κινήματος γυναικών που οργανώνονται για επιβίωση, αξιοπρέπεια και κοινωνική αλλαγή.

Salaama: Το όνομά μου είναι Salaama, κοινοτική ακτιβίστρια με το BDF. Δεν είμαι έξω από τον αγώνα – τον ζω κάθε μέρα. Το BDF αποτελείται από γυναίκες, μητέρες και εργαζόμενες από την κοινότητα, που στέκονται μαζί για να καταπολεμήσουν τη φτώχεια, τη βία και την ανισότητα. Η δύναμή μας προέρχεται από τους ανθρώπους μας.

Henriette: Πολλές από εμάς μπήκαμε στον αγώνα σε πολύ νεαρή ηλικία, κάποιες ως έφηβες στο κίνημα κατά του απαρτχάιντ, αναλαμβάνοντας δράση ενώ ήμασταν ακόμα στο σχολείο. Αυτό έχει σημασία γιατί διαμόρφωσε τον τρόπο με τον οποίο κατανοούμε την εξουσία, την αντίσταση και τη συλλογική ευθύνη.

Το BDF έχει τις ρίζες του σε επιτροπές δρόμων και οικοδομικών τετραγώνων, που σημαίνει ότι οι απλοί κάτοικοι οργανώνονται εκεί που ζουν. Το έργο μας δεν είναι φιλανθρωπία. Είναι η αυτοοργάνωση της κοινότητας ως απάντηση στη συστημική παραμέληση. Το όραμά μας αφορά την αποκατάσταση της αξιοπρέπειας και την οικοδόμηση ασφαλών, υγιών κοινοτήτων, αλλά είμαστε σαφείς: η φτώχεια, η βία και η ανισότητα δεν είναι ατυχήματα, παράγονται από πολιτικά και οικονομικά συστήματα. Από αυτό το έργο, αναπτύχθηκε το Γυναικείο Συνελευσιακό Κίνημα (WAM), ένας χώρος όπου οι γυναίκες της εργατικής τάξης χτίζουν πολιτική συνείδηση και συλλογική δύναμη που βασίζεται στη βιωμένη εμπειρία.

Ε: Μπορείτε να δώσετε μια σύντομη επισκόπηση του ιστορικού πλαισίου και της κατάστασης της κοινωνίας στη Νότια Αφρική σήμερα;

Salaama: Το παρόν της Νότιας Αφρικής δεν μπορεί να γίνει κατανοητό χωρίς το παρελθόν της. Εξακολουθεί να κουβαλάει τον πόνο του απαρτχάιντ. Σε κοινότητες όπως το Bonteheuwel, εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε τη φτώχεια, την ανεργία και τη βία. Οι γυναίκες φέρουν το μεγαλύτερο μέρος αυτού του βάρους, ωστόσο συνεχίζουμε να στεκόμαστε δυνατές και να κρατάμε τις οικογένειες και τις κοινότητές μας ενωμένες.

Henriette: Το απαρτχάιντ δεν ήταν μόνο ένα σύστημα φυλετικού διαχωρισμού. Εδραίωσε βαθιά οικονομική ανισότητα, χωρική αδικία και κοινωνικό κατακερματισμό. Ενώ το απαρτχάιντ έληξε επίσημα το 1994, η δομική του κληρονομιά παραμένει. Σήμερα, οι κοινότητες της εργατικής τάξης συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν υψηλά επίπεδα φτώχειας, ανεργίας, έμφυλης βίας και περιορισμένης πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες. Η ανισότητα μας διαμορφώνεται ανά φυλή, τάξη και γεωγραφία. Οι γυναίκες φέρουν το κύριο βάρος της φτώχειας, καθώς τα περισσότερα νοικοκυριά διαχειρίζονται από γυναίκες.

Claudine: Με υψηλή ανεργία, οι γυναίκες μεταξύ 36 και 59 ετών πέφτουν σε μια «ξεχασμένη μεσαία γέφυρα». Είναι πολύ μεγάλες για να μάθουν και πολύ νέες για να λάβουν την πενιχρή κρατική σύνταξη, η οποία δεν καλύπτει βασικές ανάγκες. Οι κοινότητες είναι υπερπλήρεις και ανασφαλείς, δημιουργώντας συνθήκες που τροφοδοτούν τη βία με βάση το φύλο, τη διακίνηση ναρκωτικών, τον γκανγκστερισμό, την εκμετάλλευση και την κακή παροχή υπηρεσιών. Το τραύμα, που συνδέεται με τη συνεχιζόμενη βία και τις ιστορικές αδικίες, παραμένει ευρέως διαδεδομένο, ωστόσο η πρόσβαση στην ψυχική υγεία και την ψυχοκοινωνική υποστήριξη είναι περιορισμένη.

Henriette: Σε παγκόσμιο επίπεδο, βλέπουμε επίσης αυξανόμενο αυταρχισμό, στρατιωτικοποίηση και οικονομικές κρίσεις. Αυτές οι δυνάμεις βαθαίνουν την ανισότητα και επηρεάζουν δυσανάλογα τις γυναίκες. Οι αγώνες των γυναικών δεν είναι μεμονωμένοι. Είτε στη Νότια Αφρική, την Παλαιστίνη, το Σουδάν, το Κονγκό ή αλλού, οι γυναίκες αντιμετωπίζουν παρόμοιες παραβιάσεις των δικαιωμάτων τους στην ισότητα, την αξιοπρέπεια, την ασφάλεια και την προστασία.

Η πραγματικότητά μας δεν μπορεί να γίνει κατανοητή χωρίς την κατανόηση του απαρτχάιντ, αλλά ούτε και χωρίς αυτό που ακολούθησε. Το Bonteheuwel υπάρχει λόγω αναγκαστικών μετακινήσεων. Οι μαύρες και οι λεγόμενες έγχρωμες κοινότητες εκτοπίστηκαν σκόπιμα, ελέγχθηκαν και αποκλείστηκαν οικονομικά. Αυτή η χωρική αδικία παραμένει. Αυτό που ζούμε τώρα δεν είναι μια ρήξη με αυτό το σύστημα, αλλά η συνέχισή του σε νέες μορφές μέσω της ανεργίας, της υπανάπτυξης, της βίας και της κρατικής παραμέλησης.

Ταυτόχρονα, ζούμε σε μια παγκόσμια στιγμή όπου η ανισότητα βαθαίνει και όπου ο αυταρχισμός και η ακροδεξιά πολιτική αυξάνονται. Σε πολλές χώρες, βλέπουμε αυξανόμενη στρατιωτικοποίηση, συρρίκνωση του δημοκρατικού χώρου και επιθέσεις στα δικαιώματα των γυναικών και των περιθωριοποιημένων κοινοτήτων. Έτσι, ο αγώνας μας είναι τόσο τοπικός όσο και παγκόσμιος. Τα ίδια συστήματα που παρήγαγαν το απαρτχάιντ, τον φυλετικό καπιταλισμό, την εκμετάλλευση και τον έλεγχο, συνεχίζουν να διαμορφώνουν τη ζωή μας σήμερα.

Ε: Η δουλειά σας ως BDF επικεντρώνεται στην κοινότητά σας. Ποιες είναι οι κύριες προκλήσεις που αντιμετωπίζετε και πώς ανταποκρίνεστε σε αυτές;

Henriette: Η δουλειά μας ανταποκρίνεται άμεσα στην πραγματικότητα που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι γυναίκες και οι οικογένειες τους. Οι κύριες προκλήσεις περιλαμβάνουν την ανασφάλεια και τη βία, ιδίως όσον αφορά τις γυναίκες και τα παιδιά, την επισιτιστική ανασφάλεια και τη φτώχεια, το βαθύ ψυχοκοινωνικό τραύμα που συνδέεται με τη συνεχιζόμενη βία και την ιστορική καταπίεση, την περιορισμένη πρόσβαση στην πολιτική εκπαίδευση και τις ευκαιρίες για κοινοτική ηγεσία.

Οι γυναίκες στην κοινότητά μας περιγράφουν αυτές τις πραγματικότητες με σαφήνεια. Φέραμε μερικές μαρτυρίες από αυτές για να τις μοιραστούμε μαζί σας:

«Τα παιδιά δεν είναι ασφαλή. Δεν μπορούν καν να παίξουν ελεύθερα. Ο αθλητισμός πρέπει να είναι ένας χώρος ασφάλειας, αλλά ακόμη και αυτός επηρεάζεται από τη βία».

«Μερικές φορές δεν υπάρχει φαγητό στο σπίτι. Ως μητέρα, αυτό σε σπάει. Αλλά μοιραζόμαστε ό,τι έχουμε, ακόμα κι αν είναι λίγο».

«Το τραύμα που κουβαλάμε δεν είναι πάντα ορατό. Αλλά ζει στο σώμα μας, στα σπίτια μας, στο πώς σχετιζόμαστε μεταξύ μας».

«Αν και η γεωπολιτική μπορεί να φαίνεται μακρινή, το αυξανόμενο κόστος των καυσίμων και της ζωής μας επηρεάζει άμεσα. Εμείς, ως γυναίκες, πρέπει να βρούμε εναλλακτικές λύσεις για να στηρίξουμε τις οικογένειες και τις κοινότητές μας, κουβαλώντας καθημερινά το βάρος της απλήρωτης εργασίας φροντίδας».

Salaama: Αντιμετωπίζουμε βία με βάση το φύλο, κατάχρηση ουσιών, ανεργία και έλλειψη υπηρεσιών. Αλλά δεν μένουμε σιωπηλές – οργανωνόμαστε, υποστηρίζουμε η μία την άλλη και μιλάμε. Η ενότητά μας είναι η δύναμή μας.

Henriette: Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε δεν είναι μεμονωμένα ζητήματα, είναι συστήματα βίας. Έχουμε να κάνουμε με τη βία των συμμοριών και τις εγκληματικές οικονομίες, τη βία και την κακοποίηση με βάση το φύλο στα σπίτια, την πείνα και την εμβάθυνση της φτώχειας, τον υπερπληθυσμό και τη χωρική αδικία, το τραύμα που μεταφέρεται από γενιά σε γενιά… Αλλά είμαστε ξεκάθαρες: αυτό δεν είναι αποτυχία της κοινότητας. Αυτό είναι δομική βία.

Η απάντησή μας είναι αυτοοργανωμένη, συλλογική και έχει τις ρίζες της τόσο στην επιβίωση όσο και στην αντίσταση από τα κάτω. Έχουμε δημιουργήσει προγράμματα σίτισης, δίκτυα κοινοτικής ασφάλειας και τοπικές απαντήσεις για την υγεία. Μόνο κατά τη διάρκεια του COVID 19, υποστηρίξαμε χιλιάδες νοικοκυριά και πραγματοποιήσαμε προγράμματα σίτισης που έφταναν δεκάδες χιλιάδες γεύματα εβδομαδιαίως. Οργανώνουμε τραυματική υποστήριξη και άμεσες παρεμβάσεις για γυναίκες και παιδιά που αντιμετωπίζουν βία. Χτίζουμε την επισιτιστική αυτονομία μέσω κοινοτικών κήπων και τοπικών συστημάτων φροντίδας.

Αλλά είμαστε επίσης ειλικρινείς σχετικά με τους περιορισμούς μας. Αυτή η εργασία απαιτεί έντονους και διαρκείς πόρους, οικονομικούς, ανθρώπινους και συναισθηματικούς. Ορισμένες από τις πρωτοβουλίες μας μπορέσαμε να τις διατηρήσουμε, ενώ άλλες, με την πάροδο του χρόνου, όχι, ακριβώς λόγω του επιπέδου κεφαλαίου και υποστήριξης που απαιτούν. Η οργάνωση από τα κάτω συχνά αναμένεται να κάνει τη δουλειά του κράτους, χωρίς τους πόρους του κράτους.

Οι απαντήσεις μας είναι πρακτικές και πολιτικές. Οργανώνουμε επισιτιστική υποστήριξη, ασφαλείς χώρους για τα παιδιά και ψυχοκοινωνική υποστήριξη για τις γυναίκες. Δημιουργούμε χώρους πολιτικής εκπαίδευσης όπου οι γυναίκες αναλύουν τις συνθήκες τους και χτίζουν συλλογικές λύσεις.

Αντιμετωπίζουμε επίσης περιθωριοποίηση λόγω της ιδεολογικής μας θέσης.

Η επιμονή μας στις εναλλακτικές λύσεις των ανθρώπων, που έχουν τις ρίζες τους στις σοσιαλιστικές αρχές, συχνά μας φέρνει σε αντίθεση με τα κυρίαρχα συστήματα και θεσμούς. Η αμφισβήτηση του καπιταλισμού, της πατριαρχίας και της συστημικής βίας έχει συνέπειες.

Αλλά αυτή η αντίδραση επιβεβαιώνει επίσης τη σημασία της δουλειάς μας. Δεν είμαστε εδώ για να είμαστε άνετες μέσα στο σύστημα, είμαστε εδώ για να το αμφισβητήσουμε και να το αλλάξουμε.

Ε: Το BDF είναι μια γυναικεία οργάνωση. Τι εννοείται με αυτό;

Salaama: Σημαίνει ότι δεν περιμένουμε να ακουστούμε – αυτενεργούμε. Ως γυναίκες, κουβαλάμε την κοινότητα και ηγούμαστε επίσης στον αγώνα για αλλαγή. Οι φωνές μας έχουν σημασία.

Henriette: Εννοούμε ότι οι γυναίκες της εργατικής τάξης βρίσκονται στο επίκεντρο της ανάλυσης, της λήψης αποφάσεων και της δράσης. Η αυτενέργεια δεν είναι συμβολική. Βιώνεται και ασκείται.

Οι γυναίκες δεν είναι μόνο συμμετέχοντες. Είναι διοργανωτές, εκπαιδευτικοί, στρατηγοί και άγκυρες της κοινότητας. Η ηγεσία μας είναι συλλογική, βασισμένη στη λογοδοσία η μία προς την άλλη και προς τις κοινότητές μας.

Οι γυναίκες φέρουν δυσανάλογο βάρος φροντίδας, επιβίωσης και αντίστασης. Είναι οι φροντιστές, οι νοσοκόμες, οι δασκάλες, οι φροντιστές και οι οικοδόμοι των συστημάτων υποστήριξης της οικογένειας και της κοινότητας. Οι περικοπές του προϋπολογισμού και οι οικονομικές κρίσεις μεταθέτουν ακόμη μεγαλύτερη ευθύνη στις γυναίκες, ωστόσο αυτό το έργο συχνά δεν αναγνωρίζεται. Η πρωτοβουλία τους είναι απαραίτητη για την οικοδόμηση δίκαιων εναλλακτικών λύσεων.

Στην οργάνωσή μας, οι γυναίκες της εργατικής τάξης δεν τοποθετούνται ως θύματα, είμαστε οργανώτριες, ηγέτες και στοχαστές. Σημαίνει ότι αμφισβητούμε την πατριαρχία όχι μόνο στην κοινωνία, αλλά και στα δικά μας κινήματα και κοινότητες.

Σημαίνει ότι αναγνωρίζουμε ότι η εργασία των γυναικών, ειδικά η εργασία φροντίδας, συντηρεί ολόκληρες κοινότητες, αλλά υποτιμάται συστηματικά. Και σημαίνει ότι χτίζουμε ένα διαφορετικό είδος ηγεσίας: συλλογική, υπεύθυνη και ριζωμένη στη φροντίδα, όχι στην κυριαρχία.

Ο φεμινισμός, στο δικό μας πλαίσιο, δεν είναι αφηρημένος. Έχει να κάνει με την επιβίωση, την αξιοπρέπεια και τη μεταμορφωτική δύναμη.

Ε: Από την εμπειρία σας, τι κοινό έχουν οι γυναίκες παγκοσμίως;

Henriette: Σε όλα τα πλαίσια, οι γυναίκες μοιράζονται την εμπειρία της πλοήγησης στην πατριαρχία, την οικονομική εκμετάλλευση και τη βία. Οι γυναίκες συχνά κρατούν τις οικογένειες και τις κοινότητες ενωμένες κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες. Είναι φροντιστές, οργανωτές και επιλύτριες προβλημάτων, συχνά χωρίς αναγνώριση ή υποστήριξη. Ταυτόχρονα, οι γυναίκες μοιράζονται μια βαθιά ικανότητα ανθεκτικότητας, αλληλεγγύης και αντίστασης. Οι γυναίκες σε όλο τον Παγκόσμιο Νότο συνεχίζουν να οργανώνονται, να αντιστέκονται και να φαντάζονται εναλλακτικές λύσεις.

Salaama: Οι γυναίκες παντού γνωρίζουμε τον αγώνα, αλλά γνωρίζουμε και τη δύναμη. Παλεύουμε, επιβιώνουμε και νοιαζόμαστε — ακόμα και όταν είναι δύσκολο. Αυτή η σύνδεση είναι ισχυρή.

Henrietta: Σε όλο τον κόσμο, οι γυναίκες διαχειρίζονται την επιβίωση μέσα σε συστήματα που δεν δημιούργησαν. Κουβαλάμε το βάρος της φροντίδας σε συνθήκες ανισότητας. Αντιμετωπίζουμε βία τόσο σε ιδιωτικούς όσο και σε δημόσιους χώρους. Είμαστε αποκλεισμένες από την οικονομική δύναμη, ακόμη και όταν συντηρούμε τις οικονομίες μέσω της εργασίας μας.

Αλλά μοιραζόμαστε και κάτι άλλο: την αντίσταση. Από τους άτυπους οικισμούς μέχρι τις εμπόλεμες ζώνες, από τις αγροτικές κοινότητες μέχρι τους αστικούς δήμους, οι γυναίκες οργανώνονται. Οι γυναίκες χτίζουν. Οι γυναίκες αντιστέκονται. Υπάρχει μια κοινή αντίληψη ότι η επιβίωση δεν είναι αρκετή. Αγωνιζόμαστε για δικαιοσύνη.

Ε: Από τη δική σας οπτική γωνία, ποια είναι τα απαραίτητα επόμενα βήματα για την ενίσχυση των αγώνων των γυναικών σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο;

Salaama: Πρέπει να ενωθούμε περισσότερο, να υποστηρίξουμε η μία την άλλη και να οικοδομήσουμε ισχυρές γυναίκες οργανώσεις —ειδικά των νέων γυναικών. Όταν οι γυναίκες ανεβαίνουν, οι κοινότητες ανεβαίνουν.

Henriette: Υπάρχουν πολλά πράγματα μπροστά μας που πρέπει να κάνουμε: να εμβαθύνουμε την οργάνωση από τα κάτω στις κοινότητες της εργατικής τάξης, να διασφαλίσουμε ότι οι γυναίκες έχουν πρόσβαση σε πολιτική εκπαίδευση, πόρους και χώρους για να οργανωθούν, να ενισχύσουμε την ψυχοκοινωνική υποστήριξη, να αναγνωρίσουμε ότι το τραύμα είναι τόσο προσωπικό όσο και πολιτικό, να οικοδομήσουμε βιώσιμα συστήματα επισιτιστικής ασφάλειας και κοινοτικής φροντίδας που δεν εξαρτώνται από ασταθή εξωτερική χρηματοδότηση…

Και κυρίως, πρέπει να αντιμετωπίσουμε τα συστήματα που παράγουν ανισότητα: τον καπιταλισμό, την πατριαρχία και τον ιμπεριαλισμό! Πρόκειται για την οικοδόμηση συγκεκριμένων εναλλακτικών λύσεων που επικεντρώνονται στην αξιοπρέπεια, την ισότητα και τη συλλογική ευημερία.

Βρισκόμαστε σε μια κρίσιμη στιγμή. Η άνοδος του αυταρχισμού, της στρατιωτικοποίησης και της δεξιάς πολιτικής παγκοσμίως δεν είναι ξεχωριστή από τις συνθήκες που αντιμετωπίζουμε σε τοπικό επίπεδο. Αυτές οι δυνάμεις είναι αλληλένδετες και εντείνονται. Επομένως, η αντίδρασή μας πρέπει επίσης να είναι συντονισμένη και σκόπιμη.

Χρειαζόμαστε ισχυρότερη οργάνωση βάσης, ριζωμένη στις κοινότητες, πολιτική εκπαίδευση που κατονομάζει και αμφισβητεί την πατριαρχία, τον καπιταλισμό και τον ιμπεριαλισμό, επένδυση στη θεραπεία και την ψυχοκοινωνική υποστήριξη, ελεγχόμενες από την κοινότητα οικονομικές εναλλακτικές λύσεις, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων τροφίμων και της οργανωμένης αλληλεγγύης πέρα από τα σύνορα. Αυτό απαιτεί επίσης πολιτικό θάρρος, επειδή τα κινήματα που αμφισβητούν τον καπιταλισμό, την πατριαρχία και τον ιμπεριαλισμό δεν θα υποστηρίζονται πάντα και συχνά περιθωριοποιούνται σκόπιμα.

Ε: Γιατί οι γυναίκες πρέπει να οργανώνονται διεθνώς;

Henriette: Επειδή οι αγώνες μας συνδέονται. Οι συνθήκες στις κοινότητες της εργατικής τάξης στη Νότια Αφρική συνδέονται με παγκόσμια συστήματα εκμετάλλευσης και ανισότητας. Οι εταιρικές και πολιτικές ελίτ λειτουργούν πέρα από τα σύνορα, όπως και η αντίστασή μας.

Η διεθνής οργάνωση επιτρέπει στις γυναίκες να μοιράζονται στρατηγικές, να οικοδομούν αλληλεγγύη και να ενισχύουν τη συλλογική δύναμη.

Σε μια εποχή που οι αυταρχικές και φασιστικές δυνάμεις αυξάνονται παγκοσμίως, οι γυναίκες πρέπει να οργανωθούν σε όλα τα μέτωπα. Η ενότητα δεν είναι προαιρετική. Είναι απαραίτητο για την επιβίωση και τη κοινωνική αλλαγή.

Salaama: Δεν είμαστε μόνες. Οι αγώνες μας συνδέονται και μαζί οι φωνές μας είναι πιο δυνατές. Η αλληλεγγύη μας δίνει ελπίδα.

Η άποψη του BDF είναι ότι τα συστήματα που πολεμάμε είναι παγκόσμια συστήματα. Ο ιμπεριαλισμός, η οικονομική εκμετάλλευση και η στρατιωτικοποίηση λειτουργούν πέρα από τα σύνορα. Οι ίδιες δυνάμεις που εξάγουν από τον Παγκόσμιο Νότο, που τροφοδοτούν τους πολέμους και που βαθαίνουν την ανισότητα διαμορφώνουν όλες τις πραγματικότητές μας. Ταυτόχρονα, βλέπουμε την παγκόσμια άνοδο των φασιστικών και αυταρχικών πολιτικών που στοχεύουν τους μετανάστες, τις γυναίκες, τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα και τους φτωχούς.

Οι γυναίκες που οργανώνονται διεθνώς μας επιτρέπουν να υπερασπιστούμε τις κατακτήσεις που απειλούνται και να αντισταθούμε σε συστήματα που συντονίζονται σε παγκόσμιο επίπεδο.

Η αλληλεγγύη πρέπει να προχωρήσει πέρα από τις δηλώσεις. Πρέπει να γίνει οργανωμένη, πρακτική και βίωμα.

Ε: Ποια παραδείγματα γυναικείων αγώνων σας εμπνέουν;

Henriette: Αντλούμε δύναμη από πολλούς αγώνες σε όλο τον Παγκόσμιο Νότο και πέρα από αυτόν, από απελευθερωτικά κινήματα έως κοινότητες υπό κατοχή, πόλεμο ή οικονομική κρίση. Αλλά εμπνεόμαστε επίσης από τις γυναίκες στις κοινότητές μας: βλέπουμε γυναίκες που οργανώνουν κουζίνες φαγητού χωρίς σχεδόν τίποτα, που δημιουργούν ασφαλείς χώρους για παιδιά σε βίαια περιβάλλοντα, που συνεχίζουν να εμφανίζονται, ακόμη και όταν είναι εξαντλημένες.

Όπως μοιράστηκε μια από τις διοργανώτριες μας, η Μισέλ: «Δεν τα παρατάμε γιατί δεν έχουμε την οικονομική δυνατότητα. Τα παιδιά μας μας παρακολουθούν». Αυτές είναι πράξεις αντίστασης και επιβίωσης. Μας υπενθυμίζουν ότι η οικοδόμηση της δύναμης των ανθρώπων ξεκινά από εκεί που είμαστε, με αυτά που έχουμε και μεταξύ μας.

Αντλούμε δύναμη από τις γυναίκες που οργανώνονται σε μερικές από τις πιο δύσκολες συνθήκες: γυναίκες στην Παλαιστίνη που αντιστέκονται στην κατοχή και τη γενοκτονία, στο Σουδάν και το Κονγκό που οργανώνονται υπό πόλεμο και εκτοπισμό, γυναίκες στη Ροζάβα που χτίζουν εναλλακτικές λύσεις και πολιτικά συστήματα, καθώς και οι γυναίκες στην Κούβα που συντηρούν τα κοινωνικά συστήματα υπό αποκλεισμό.

Αυτοί οι αγώνες δεν είναι μεμονωμένοι. Συνδέονται μέσω κοινών συστημάτων καταπίεσης και κοινής αντίστασης. Αντλούμε επίσης δύναμη από τη δική μας ιστορία, από τις γυναίκες του αγώνα κατά του απαρτχάιντ, πολλές από τις οποίες οργανώθηκαν ως νέες, γυναίκες της εργατικής τάξης υπό καταστολή. Μας υπενθυμίζουν ότι ακόμα και κάτω από τις πιο δύσκολες συνθήκες, οι οργανωμένοι άνθρωποι μπορούν να αντισταθούν και να οικοδομήσουν εναλλακτικές λύσεις.

Salaama: Η δύναμη των γυναικών μπροστά μας, όπως η Πορεία των Γυναικών του 1956, με εμπνέει. Αλλά και οι καθημερινές γυναίκες στην κοινότητά μου – που συνεχίζουν ό,τι κι αν γίνει. Από εκεί πηγάζει η δύναμή μου.

Στις 9 Αυγούστου 1956, χιλιάδες γυναίκες της Νότιας Αφρικής πραγματοποίησαν πορεία στα κτίρια της Ένωσης της Πρετόρια για να διαμαρτυρηθούν κατά του απαρτχάιντ. Η Πορεία των Γυναικών του 1956 έπαιξε ζωτικό ρόλο στο να γίνουν οι γυναίκες πιο ορατοί συμμετέχοντες στον αγώνα κατά του απαρτχάιντ.

The post Οργανώσεις γειτονιάς από τα κάτω στο Κέιπ Τάουν της Νότιας Αφρικής – συνέντευξη με μέλη του BDF first appeared on Aυτολεξεί.

Από τη μια πλευρά βρίσκεται ο κόσμος του πλάνου της Περιφέρειας Αττικής, δηλαδή της διοίκησης Χαρδαλιά, του κεφαλαίου και του κράτους. Πρόκειται για ένα σχέδιο εξευγενισμού, εκκενώσεων, εμπορευματοποίησης της γης και της ιστορικής μνήμης, ενταγμένο στη συνολική στρατηγική αναδιάρθρωσης της πόλης προς όφελος της τουριστικής και επενδυτικής κερδοφορίας. Είναι ένα σχέδιο που δεν αφορά μόνο τα Προσφυγικά, αλλά αποτελεί μια ακόμη απόδειξη για το πώς μετασχηματίζονται συνολικά οι γειτονιές, όταν επελαύνει το κράτος και το κεφάλαιο: εκτοπισμός των κατοίκων, πειθάρχηση των κοινωνικών αντιστάσεων και καταστολή όσων παράγουν και υπερασπίζονται τη ζωή έξω από τους όρους της αγοράς.

Από την άλλη πλευρά βρίσκεται ο κόσμος της πρότασης της Κοινότητας των Προσφυγικών, που αποτελεί ένα υπαρκτό και ζωντανό παράδειγμα κοινωνικής αυτοοργάνωσης. Εδώ και 16 χρόνια, η Κοινότητα διατηρεί και συντηρεί τα κτήρια απέναντι στην εγκατάλειψη, στεγάζει εκατοντάδες ανθρώπους από τα κάτω, εργάτες/τριες, άνεργους/ες, μετανάστες/τριες, πρόσφυγες, λειτουργεί 22 αυτοοργανωμένες δομές κοινωνικής ωφέλειας και αυτάρκειας, ενώ παράλληλα διατηρεί και υπερασπίζεται την ιστορική μνήμη των Προσφυγικών, των Δεκεμβριανών και των ταξικών, κοινωνικών και αντιφασιστικών αγώνων. Συγκροτεί ένα έδαφος συλλογικής ζωής, αλληλεγγύης και αντίστασης. Κυρίως, όμως, παράγει ήδη μια διαφορετική κοινωνική πραγματικότητα, όπου η ζωή οργανώνεται έξω από τους όρους της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, μέσα από την κάλυψη των συλλογικών κοινωνικών αναγκών και όχι μέσα από την αγορά.

ΤΟ ΔΙΠΟΛΟ ΕΙΝΑΙ ΞΕΚΑΘΑΡΟ

Στην υπόθεση της ανάπλασης των Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας υπάρχει ένα σαφές πολιτικό δίπολο. Δεν υπάρχει ενδιάμεση θέση, ούτε ουδέτερες τεχνικές-εναλλακτικές λύσεις και προτάσεις: Ή με τις εκκενώσεις, τη διαχείριση του εδάφους από το κράτος και τους μηχανισμούς του, την είσοδο ιδιωτικών συμφερόντων, την τουριστικοποίηση και την αύξηση των ενοικίων της ευρύτερης περιοχής, τη μετατροπή της μνήμης σε μουσειακό προϊόν και την αναπαραγωγή των ίδιων όρων που γεννούν την αδικία και την εκμετάλλευση. Ή με την κοινωνική αυτοοργάνωση, την παραμονή των κατοίκων, τη χρήση των χώρων από την ίδια την κοινωνία, τη διατήρηση της ιστορικής και αντιφασιστικής μνήμης, την ελεύθερη και μη εμπορευματική πρόσβαση και την παραγωγή ενός κοινωνικού δικαίου από τα κάτω, που δίνει πραγματικές απαντήσεις και διέπει τις σχέσεις και την οργάνωση της ζωής. Πρόκειται λοιπόν για μια ξεκάθαρη σύγκρουση. Και η επιλογή της ουδετερότητας σε αυτή τη σύγκρουση αποτελεί συγκεκριμένη πολιτική θέση: υπέρ του πλάνου καταστολής και εκκένωσης της πρότασης Χαρδαλιά.

ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΙΣ “ΕΝΔΙΑΜΕΣΕΣ” ΛΥΣΕΙΣ

Όσοι σήμερα καταθέτουν εναλλακτικές προτάσεις, τη στιγμή που τρέχει ένας τεράστιος αγώνας ενάντια στο παραπάνω σχέδιο ανάπλασης από την Περιφέρεια Αττικής, οφείλουν να απαντήσουν σε πολλά ερωτήματα:

– Γιατί στα Προσφυγικά, τη στιγμή που εκατοντάδες οικήματα και χώροι συλλογικής μνήμης αφήνονται να παρακμάζουν στο κέντρο της Αθήνας;

– Γιατί σε μια γειτονιά που η κοινωνική αυτοοργάνωση έχει καταφέρει όλα όσα το κράτος και το κεφάλαιο συστηματικά καταστρέφουν (υγεία, παιδεία, στέγη, τροφή, πολιτισμό, συμμετοχή στα κοινά) με τις πολιτικές τους εδώ και δεκαετίες;

– Γιατί όχι σε οποιαδήποτε άλλη γειτονιά, τη στιγμή που το μεγαλύτερο μέρος της περιφέρειας της Αθήνας αντιμετωπίζει πολύ σοβαρότερα προβλήματα αυτοδιοικητικής παρέμβασης, φροντίδας και στέγασης;

– Γιατί τώρα, αφότου η παράταξη Χαρδαλιά έχει φέρει τη συγκεκριμένη σύμβαση ως τετελεσμένο, με όρους επείγοντος και χωρίς καμιά δυνατότητα κοινής διαβούλευσης;

– Γιατί όχι πριν από την υπογραφή της σύμβασης; Όταν η Σύμβαση έχει ήδη ψηφιστεί από όλα τα μέρη της Περιφέρειας Αττικής ανεξαιρέτως και μάλιστα ομόφωνα από όλους τους συμβούλους που συμμετέχουν στην οικονομική επιτροπή της περιφέρειας, τέτοιες προτάσεις δεν κινούνται σε ουδέτερο έδαφος. Κινούνται πάνω σε μια ήδη διαμορφωμένη πραγματικότητα εκκένωσης.

Το ερώτημα λοιπόν είναι σαφές. Είναι πραγματικές εναλλακτικές ή κεκαλυμμένη στήριξη του ίδιου σχεδίου; Γιατί κάθε πρόταση που δε συγκρούεται μετωπικά με τη Σύμβαση, που προβλέπει την καταστροφή του μεγαλύτερου κοινωνικού εγχειρήματος κοινωνικής κατοικίας στην Ελλάδα και δε ζητά την ακύρωσή της, στην πράξη τη νομιμοποιεί.

ΟΛΟΙ ΨΗΦΙΣΑΝ. ΤΩΡΑ ΤΙ ΘΑ ΚΑΝΟΥΝ;

Όλες οι πολιτικές δυνάμεις της Περιφέρειας έχουν ήδη ψηφίσει τη Σύμβαση. Τώρα που γνωρίζουν το περιεχόμενό της και τις συνέπειές της, τώρα που είναι ενήμεροι για την Κοινότητα των 400 ανθρώπων που διαβιούν και έχουν συγκροτήσει ένα ζωντανό κοινωνικό παράδειγμα μέσα στα Προσφυγικά, θα μπουν μπροστά για την ακύρωσή της; Θα στηρίξουν τα αιτήματα της Κοινότητας; Θα συγκρουστούν με το σχέδιο Χαρδαλιά; Ή θα συνεχίσουν να το στηρίζουν άμεσα ή έμμεσα, μέσω βελτιώσεων και αντιπροτάσεων;

Η ΑΠΕΡΓΙΑ ΠΕΙΝΑΣ ΜΕΧΡΙ ΘΑΝΑΤΟΥ ΑΠΟ 5 ΦΛΕΒΑΡΗ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΧΑΝΤΖΗ ΚΑΙ Η ΕΝΟΧΗ ΣΙΩΠΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΜΕΡΩΝ 

Η απεργία πείνας του Αριστοτέλη Χαντζή, κατοίκου και μέλους της Κοινότητας των Προσφυγικών, αναδεικνύει με τον πιο οξύ τρόπο αυτή τη σύγκρουση. Με βασικά αιτήματα την ακύρωση της Σύμβασης από την Περιφέρεια Αττικής, καμία εκκένωση της γειτονιάς των Προσφυγικών, την παραμονή όλων των κατοίκων στα σπίτια που διαμένουν και τη συντήρηση και αποκατάσταση των κτηρίων από τους ίδιους τους κατοίκους, με δική τους εργασία και χρηματοδότηση, μέσω της Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρίας, δίνεται ένα ξεκάθαρο μήνυμα ανυποχώρητου αγώνα μέχρι τέλους. Κάθε μέρος που επιλέγει την αποσιώπηση αυτής της πραγματικότητας, κάνει μια συγκεκριμένη πολιτική επιλογή, φέρει βαρύτατη ευθύνη για τη ζωή του απεργού πείνας και θα σηκώσει το ανάλογο κόστος.

ΠΡΟΣ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΠΡΟΣΥΠΟΓΡΑΨΕΙ ΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ – ΠΕΡΑΝ ΤΟΥ Ν.ΧΑΡΔΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι.ΚΑΡΑΔΗΜΑ, Η ΟΠΟΙΑ ΕΚΦΡΑΖΕΙ ΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΜΕΤΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ

Δεν αρκούν λοιπόν γενικές τοποθετήσεις για κοινωνική κατοικία ή δημόσια διαχείριση. Το ερώτημα είναι συγκεκριμένο και άμεσο. Θα απαιτήσετε την ακύρωση της σύμβασης; Θα στηρίξετε την παραμονή της Κοινότητας; Θα αναγνωρίσετε τις υπάρχουσες δομές ως κοινωνικό κεκτημένο; Κάθε αποφυγή σαφούς απάντησης τάσσεται υπέρ της σύμβασης Χαρδαλιά.

ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΗΔΗ ΠΑΡΕΙ ΘΕΣΗ 

Το λεγόμενο Εθνικό Μέτωπο, οι θέσεις του οποίου εκφράζονται μέσω της Ι. Καραδήμα, η οποία και ζήτησε την επίσπευση της συζήτησης για τα Προσφυγικά εντός της Περιφέρειας, δεν κρύβεται. Με δηλωμένη πολιτική στρατηγική, στοχοποιεί μετανάστες, πρόσφυγες, αντιφασίστες, αναρχικούς, κομμουνιστές και οποιονδήποτε “αντιφρονούντα” και λειτουργεί ως αιχμή της καταστολής. Η Ι. Καραδήμα προωθεί το σχέδιο Χαρδαλιά, λειτουργώντας ως προμετωπίδα του. Είναι γεγονός ότι τα Προσφυγικά μαζί με άλλες αντιφασιστικές, αντικαπιταλιστικές και αντιιμπεριαλιστικές δυνάμεις της αριστεράς και της αντιεξουσίας, πρωτοστατούν στην καμπάνια κλεισίματος των γραφείων του Εθνικού Μετώπου, που βρίσκονται στους Αμπελόκηπους. Το Εθνικό Μέτωπο αποτελεί ένα δίκτυο φασιστικών και νεοναζιστικών ομάδων, όπως η Προπάτρια, που φιλοδοξεί να αντικαταστήσει τη Χρυσή Αυγή μετά την κατάρρευσή της.

Με βάση τα παραπάνω, είναι ακόμη πιο ξεκάθαρο το γιατί ένα νεοναζιστικό – φασιστικό μόρφωμα, όπως το Εθνικό Μέτωπο, πρωτοστατεί στην καταστολή και εκκένωση των Προσφυγικών και της Κοινότητάς τους. Από την άλλη, δυνάμεις όπως η Λαϊκή Συσπείρωση, που δεν επιλέγουν την ένοχη σιωπή, επιλέγουν μια άλλη μορφή αποστασιοποίησης. Οι δηλώσεις της περιφερειακής συμβούλου Κ. Γεράκη, ενέχουν καταρχάς κάποια θετικά σημεία για τον αγώνα των 400 και πλέον κατοίκων των Προσφυγικών (ανάμεσά τους ντόπιοι, μετανάστες, πολιτικοί πρόσφυγες και ευάλωτες ομάδες), αφού αναδεικνύουν την ιστορική αξία της προσφυγιάς και της αντιφασιστικής μνήμης απέναντι στους σχεδιασμούς εξευγενισμού από την πλευρά της περιφέρειας και προκρίνουν συγκεκριμένες κοινωνικές χρήσεις (στέγαση της εργατικής τάξης, στήριξη ασθενών, γυναικών, διατήρηση της ιστορικής μνήμης, χώροι πρασίνου δωρεάν κλπ).

Αξίζει να σημειωθεί ότι όλες οι προτάσεις της Κ.Γεράκη – και ακόμη περισσότερες – υλοποιούνται ήδη εδώ και 16 χρόνια, μέσω της πρωτοβουλίας της κοινωνικής αυτοοργάνωσης των κατοίκων των Προσφυγικών. Αν μια τέτοια πρόταση συνέβαινε στην περίοδο του 2000, όταν το ελληνικό κράτος επιχείρησε να κατεδαφίσει τα Προσφυγικά και στη θέση τους να χτιστεί υπόγειο πάρκινγκ και εμπορικό κέντρο, δε θα είχαμε λόγο να διαφωνήσουμε. Τι σημαίνει, όμως, η πρόταση αυτή στο σήμερα, όταν οι προτάσεις αυτές ήδη υλοποιούνται από την ίδια την κοινωνία και μάλιστα χωρίς την παρέμβαση κράτους και ιδιωτικού κεφαλαίου;

Πίσω από τις θέσεις της Λαϊκής Συσπείρωσης κρύβεται μια μεγάλη αντίφαση. Δηλώνει πως διαφωνεί με τη σύμβαση, εντούτοις όμως συμφωνεί, αφού την έχει προσυπογράψει και μάλιστα ζητά την επίσπευση της υλοποίησής της. Είναι ξεκάθαρο ότι οι θέσεις της Λαϊκής Συσπείρωσης με τις θέσεις του Χαρδαλιά και του Εθνικού Μετώπου, δεν ταυτίζονται και βρίσκονται σε αντίθετη κατεύθυνση. Την ίδια στιγμή, όμως, μην παίρνοντας σαφή θέση πάνω στα επίκαιρα ερωτήματα επί του υπαρκτού πεδίου, η Λαϊκή Συσπείρωση μεταθέτει τη σύγκρουση από το κεφάλαιο και το κράτος, στην ίδια την κοινωνία, στους από τα κάτω και στις κοινωνικές πρωτοβουλίες τους. Αντί να αντιπαρατεθούν με το σχέδιο εκκένωσης, προτείνουν κρατική διαχείριση εκεί που ήδη υπάρχει η κοινωνική διαχείριση. Αντί να σταθούν στο πλευρό της Κοινότητας, ασκούν αντιπολίτευση σε αυτήν. Έτσι, γίνεται αντιληπτό πως μια τέτοια θέση είναι πιθανόν να αποτελέσει ένα επιπλέον όχημα, μέσα από το οποίο θα εφαρμοστεί η πρόταση Χαρδαλιά.

ΕΝΑ ΚΑΛΕΣΜΑ ΜΕ ΚΑΘΑΡΟΥΣ ΟΡΟΥΣ

Κάθε πολιτική δύναμη της Περιφέρειας οφείλει:

• Να πάρει θέση χωρίς υπεκφυγές
• Να τοποθετηθεί πάνω στα συγκεκριμένα αιτήματα, όπως εκφράζονται και μέσω της απεργίας πείνας
• Να επιλέξει πλευρά: με την κοινωνία από τα κάτω ή με το κράτος και το κεφάλαιο – με την αυτοοργάνωση και την αυτοδιαχείριση ή με τον κρατικό και καπιταλιστικό έλεγχο – με τους κατοίκους ή με τις εκκενώσεις;

Τα Προσφυγικά δεν είναι ένας χώρος προς αξιοποίηση, εξευγενισμό, «ανάπλαση» και εκμετάλλευση. Δεν είναι ένας έδαφος πρόσφορο για πολιτικά παιχνίδια προς ικανοποίηση αφενός των ακροδεξιών ακροατηρίων μέσω του δόγματος “νόμος και τάξη” και αφετέρου των φιλελεύθερων ακροατηρίων μέσω της διέγερσης των κοινωνικών αντανακλαστικών τους περί δήθεν κοινωνικής κατοικίας και άκουσον άκουσον ξενώνων φιλοξενίας των συνοδών των ασθενών του υποστελεχωμένου και με ακραίες ελλείψεις νοσοκομείου “Ο Άγιος Σάββας” (όπως άλλωστε όλα τα νοσοκομεία της χώρας υπό την πλήρη εφαρμογή της στρατηγικής του καθεστώτος Μητσοτάκη). Είναι ένα πεδίο που συγκρούονται δύο διαφορετικοί τρόποι οργάνωσης της ζωής και σε αυτή τη σύγκρουση δεν υπάρχουν γκρίζες ζώνες.

Συνέλευση Κατειλημμένων Προσφυγικών (ΣΥ.ΚΑ.ΠΡΟ.)

ΚΑΛΕΣΜΑ ΣΕ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 20 ΑΠΡΙΛΗ, ΣΤΙΣ 14.30, ΣΤΟ ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΘΗΝΑΣ 63), ΕΝ ΟΨΕΙ ΤΗΣ ΕΠΟΜΕΝΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ.

ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΜΑΣ ΜΠΟΡΟΥΝ!

Εκδήλωση – συζήτηση: Τι υπερασπίζεται η Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών με την ίδια της τη ζωή;

Την Τρίτη 21 Απριλίου στις 19:00, στο Αμφιθέατρο της Τεχνόπολης στο Γκάζι, καλούμε σε ανοιχτή ενημερωτική εκδήλωση για τον αγώνα των κατοίκων και της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας με αιχμή την απεργία πείνας από 05/02 του Αριστοτέλη Χαντζή μέχρι θανάτου, με αιτήματα:

• ΑΜΕΣΗ ΑΚΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ.

• ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΣΤΑ ΣΠΙΤΙΑ, ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΟΠΟΥ ΔΙΑΜΕΝΟΥΝ ΚΑΙ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΔΕΘΕΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ – ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΜΑΖΙ ΤΟΥΣ.

• ΝΑ ΔΟΘΟΥΝ ΕΜΠΡΑΚΤΕΣ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ “ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΚΑΙ ΦΙΛΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ Λ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ Α.Μ.Κ.Ε.” ΜΕ ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ! – ΟΥΤΕ ΕΥΡΩ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ “ΑΝΑΠΛΑΣΗ” ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ!

Οι ομιλητές και οι ομιλήτριες της εκδήλωσης, που φέρουν διαφορετικές ιδιότητες, προέρχονται από ένα πολυποίκιλο φάσμα υποβάθρων, κοινωνικών αντιστάσεων και ειδικοτήτων, θα επιχειρήσουν να εκφράσουν διαλεκτικά και υπό ένα ολιστικό πρίσμα τα επίδικα, τα σημαίνοντα και τα σημαινόμενα ενός αγώνα που πραγματώνεται για το δίκαιο και την υπεράσπιση της ζωής.

Ο αγώνας που δίνεται αυτή τη στιγμή από την Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών και μέσω της απεργίας πείνας από 5/2/26 του Αριστοτέλη Χαντζή, δεν αφορά μονοδιάστατα την επιβίωση της ίδιας της κοινότητας και των ανθρώπων της, αλλά θέτει επί τον τύπον των ήλων καίρια ερωτήματα του σύγχρονου κόσμου μας: Τι πόλη θέλουμε; Τι κοινωνία θέλουμε; Πώς φανταζόμαστε την σχέση κράτους-θεσμών και κοινωνίας; Πώς ορίζονται σήμερα οι έννοιες κοινωνική αυτονομία, αυτοθέσμιση, αυτοδιοίκηση; Και το πιο κρίσιμο από όλα :Σε ένα τοπικό και διεθνές περιβάλλον, όπου τα κράτη, οι θεσμοί και οι άνθρωποι μετασχηματίζονται για να ανταπεξέλθουν σε ένα δυστοπικό περιβάλλον κρίσεων και παγκοσμιοποιημένου πολέμου, οι κοινωνίες μας πραγματικά μπορούν; Και αν ναι, πώς; Με ποια κοινωνικά φαντασιακά και ποια κοινωνικά παραδείγματα;

Ομιλητές – Ομιλήτριες:

Γιάννης Μάγγος, πατέρας του Βασίλειου
Άννυ Παπαρούσσου – Δικηγόρος
Τάσης Παπαϊωάννου, ομότιμος καθηγητής αρχιτεκτονικής στο ΕΜΠ
Πάνος Ρούτσι, πατέρας του Ντένις
Πολιτιστικός Σύλλογος “Παύλος Killah P Φύσσας”
Στέλιος Λογοθέτης, χημικός μηχανικός, πρώην Δήμαρχος Νίκαιας και Πειραιά
Κατερίνα Μάτσα, ψυχίατρος
Γιώργος Τσεκούρας, Δρόμοι για την Ελευθερία
Ηλίας Σκόπας, αγροτικό κίνημα
Συνέλευση Κατειλημμένων Προσφυγικών
Αριστοτέλης Χαντζής – Μέλος & Κάτοικος της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών και απεργός πείνας από 5/2/2026 μέχρι θανάτου
Την εκδήλωση συντονίζει ο Νίκος Δασκαλοθανάσης, Kαθηγητής ιστορίας της τέχνης, ΑΣΚΤ

Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας

Επιτροπή για την Ανάδειξη και την Υπεράσπιση της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών και της Συλλογικής τους Μνήμης

Μail: sykapro_squat@riseup.net | Blog: sykaprosquat.noblogs.org

Instagram: @sykapro | Twitter: @Prosfygika

The post Η «ανάπλαση» των Προσφυγικών: Η σύγκρουση δύο κόσμων & ένα καθαρό πολιτικό δίπολο first appeared on Aυτολεξεί.

Η κατοικία είναι βασικό κοινωνικό αγαθό και υποδομή ζωής. Σε συνθήκες στεγαστικής κρίσης, εκτόξευσης των ενοικίων και εμπορευματοποίησης του αστικού χώρου, η υπεράσπισή της απαιτεί αυτοοργάνωση, συλλογικές μορφές διαχείρισης, αλληλεγγύη, συμπερίληψη, ανοιχτότητα και δημοκρατική διακυβέρνηση. Εδώ και 16 χρόνια, τα Προσφυγικά αποτελούν μια τέτοια ζωντανή εμπειρία κοινωνικής κατοικίας στην πράξη. Μια κοινότητα που αριθμεί πάνω από 400 κατοίκους, Έλληνες, πρόσφυγες και μετανάστες, ανάμεσά τους 50 παιδιά, ευπαθείς κοινωνικές ομάδες, άνθρωποι με σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας, καρκινοπαθείς, υπερήλικες.

To CoHab, ως ομάδα έρευνας-δράσης για την προώθηση της συνεταιριστικής και συλλογικής κατοικίας, στηρίζει κάθε προσπάθεια στέγασης που βασίζεται στη δημοκρατική διακυβέρνηση, την αλληλεγγύη, την αυτοοργάνωση τη συλλογική ή κοινοτική μορφή ιδιοκτησίας και τη απο-εμπορευματοποίηση της κατοικίας.

Τα αιτήματα της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών για συλλογική ιδιοκτησία και αποκατάσταση των κτιρίων δεν προκύπτουν από το πουθενά. Αντίθετα, εδράζονται σε διεθνείς εμπειρίες που αποδεικνύουν ότι η θεσμική αναγνώριση συλλογικών αυτοοργανωμένων μορφών στέγασης είναι εφικτή, λειτουργική και κοινωνικά ωφέλιμη. Οι καταλήψεις δεν αποτελούν απλώς μια αυθόρμητη αντίδραση στην έλλειψη στέγης. Αναδύονται σε περιόδους κρίσης των κυρίαρχων μοντέλων αστικής πολιτικής και θέτουν υπό αμφισβήτηση τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται η ιδιοκτησία, η ανακαίνιση και η διαχείριση του κτιριακού αποθέματος.

Η εμπειρία του Autorecupero στην Ιταλία, η υπόθεση της Casa Orsola στη Βαρκελώνη και οι Instandbesetzungen[1] στο Βερολίνο δείχνουν ότι πρακτικές που ξεκινούν από καταλήψεις, εγκαταλειμμένων -από τους ιδιοκτήτες και το κράτος- κτιρίων, μπορούν να μετασχηματιστούν σε θεσμικά κατοχυρωμένες μορφές κοινωνικής κατοικίας, με συμβάσεις παραχώρησης χρήσης, συλλογική διαχείριση και κοινωνικά κριτήρια πρόσβασης.

Instandbesetzungen, Βερολίνο

Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το μοντέλο «areal redevelopment» στο Δυτικό Βερολίνο βασίστηκε σε μαζικές κατεδαφίσεις παλαιού κτιριακού αποθέματος και ανοικοδόμηση με κρατική επιδότηση. Η πολιτική αυτή οδήγησε σε εκτοπισμούς χαμηλόμισθων κατοίκων και σε έντονη κοινωνική δυσαρέσκεια. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο αναδύθηκε το κίνημα των Instandbesetzungen, όπου ομάδες κατέλαβαν κενά και εγκαταλελειμμένα κτίρια, αναλαμβάνοντας οι ίδιες την επισκευή τους. Το 1981 ο αριθμός των κατειλημμένων κτιρίων έφτασε περίπου τα 165. Παρά τη σκληρή καταστολή και τις εκκενώσεις, περισσότερα από τα μισά κτίρια τελικά νομιμοποιήθηκαν με συμβάσεις μακροχρόνιας χρήσης ή ενοικίασης μέσα από τις οποίες οι ομάδες αναλάμβαναν εργασίες αποκατάστασης. Για τον σκοπό αυτό δημιουργήθηκε ένας θεσμικός μηχανισμός ρύθμισης των καταλήψεων σε αυτοοργανωμένες μορφές κατοίκησης[2], στο πλαίσιο μιας πολιτικής αστικής ανάπλασης που έδινε έμφαση στην διατήρηση της ιστορικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς παράλληλα με την παροχή προσιτής στέγης μέσω της άμεσης συμμετοχής των κοινοτήτων.

Αutoreccupero, Ιταλία

Το autorecupero στην Ιταλία αποτελεί ένα μοντέλο κοινωνικής και συνεταιριστικής κατοικίας που βασίζεται στην αυτο-αποκατάσταση εγκαταλελειμμένων ή δημόσιων κτιρίων από ομάδες κατοίκων, συχνά με αφετηρία πρακτικές κατάληψης. Στη δεκαετία του 1980 και 1990, σε πόλεις όπως η Ρώμη και το Μιλάνο, άδεια δημόσια κτίρια (πρώην σχολεία, στρατόπεδα, κοινωνικές κατοικίες) καταλήφθηκαν από στεγαστικές συλλογικότητες. Με το πέρασμα του χρόνου, ορισμένες από αυτές τις πρωτοβουλίες διαπραγματεύτηκαν με τις δημόσιες αρχές τη θεσμική αναγνώριση της χρήσης τους, υπό τον όρο ότι θα αναλάμβαναν οι ίδιες την ανακαίνιση και αποκατάσταση των κτιρίων. Το αποτέλεσμα ήταν η συγκρότηση στεγαστικών συνεταιρισμών, οι οποίοι υπέγραψαν συμβάσεις παραχώρησης χρήσης με τον δήμο (ή άλλους δημόσιους φορείς-ιδιοκτήτες), αναλαμβάνοντας την τεχνική αποκατάσταση με ίδια εργασία των μελών ή χαμηλού κόστους εργολαβίες, τη συλλογική διαχείριση του κτιρίου και την εξασφάλιση κοινωνικών κριτηρίων πρόσβασης. Στην Περιφέρεια Λάτσιο, το μοντέλο θεσμοθετήθηκε με τον Περιφερειακό Νόμο 55/11-12-1998 “Autorecupero del patrimonio immobiliare”[3], και παρά τις δυσκολίες λόγω της ασυνέπειας των δημόσιων φορέων στη Ρώμη έχουν επισκευαστεί με προσαρμοστική επανάχρηση 8 κτίρια που στεγάζουν πάνω από 100 νοικοκυριά.

Casa Orsola, Catalonia

Η περίπτωση της Casa Orsola στην Βαρκελώνη αποτελεί ένα σημαντικό παράδειγμα συλλογικής υπεράσπισης και πολιτικής ανυπακοής απέναντι σε διαδικασίες εκτοπισμού σε συνθήκες έντονης στεγαστικής πίεσης. Πρόκειται για μια πολυκατοικία στην περιοχή της Eixample, η οποία είχε αγοραστεί από ιδιωτική εταιρεία με στόχο τη μετατροπή των διαμερισμάτων σε βραχυχρόνιες μισθώσεις υψηλού κόστους επιλέγοντας να μην ανανεώσει τα μισθωτήρια στους ενοικιαστές που την κατοικούσαν μέχρι τότε. Οι ενοικιάστριες, με τη στήριξη του Συνδικάτου των Ενοικιαστών της Καταλονίας και ευρύτερων κοινωνικών δικτύων, οργανώθηκαν συλλογικά ενάντια στις εξώσεις, αναδεικνύοντας το ζήτημα όχι ως μεμονωμένη σύγκρουση ιδιοκτήτη-ενοικιαστή αλλά ως πρόβλημα κοινωνικής πολιτικής και προστασίας του δικαιώματος στην κατοικία.

Η έκβαση της υπόθεσης δεν περιορίστηκε στην αναστολή των εξώσεων. Μετά από έντονη κοινωνική και πολιτική πίεση, το κτίριο αγοράστηκε από τον Δήμο Βαρκελώνης σε συνεργασία με το ίδρυμα Hàbitat3, έναν μη κερδοσκοπικό φορέα κοινωνικής κατοικίας που ασχολείται με την παροχή κατοικίας σε ευάλωτα νοικοκυριά, με χρηματοδότηση από το Καταλανικό Ινστιτούτο Χρηματοδοτήσεων. Η παρέμβαση βασίστηκε στο θεσμικό εργαλείο του δικαιώματος προτίμησης και προαγοράς (tanteig i retracte), που επιτρέπει στη δημόσια διοίκηση να αποκτά ακίνητα σε περιοχές στεγαστικής έντασης όταν τίθενται προς πώληση. Η συγκεκριμένη ενεργοποίηση έδειξε ότι η αποτροπή εξώσεων μπορεί να συνδεθεί με τη διεύρυνση του κοινωνικού αποθέματος κατοικίας και με την ανάληψη δημόσιας ευθύνης για την προστασία του δικαιώματος στη στέγη. Παρότι οι ένοικοι δεν έγιναν οι ίδιοι συλλογικοί ιδιοκτήτες του κτιρίου, η περίπτωση της Casa Orsola λειτουργεί ως προηγούμενο, για το πως οργανωμένες κοινότητες μπορούν να διεκδικήσουν την παραμονή τους και την ενίσχυση της κοινωνικής λειτουργίας της κατοικίας, εκτός κερδοσκοπικών λογικών.

Σε αυτή τη συγκυρία, ο αγώνας των Προσφυγικών δεν αφορά μόνο ένα κτιριακό συγκρότημα. Αφορά το δικαίωμα των κοινοτήτων στη ζωή και στην πόλη, το δικαίωμα να παραμένουν, να αυτο-οργανώνονται και να διεκδικούν μορφές κατοικίας πέρα από τις λογικές της αγοράς.

Συλλογή Υπογραφών & Καμπάνια οικονομικής ενίσχυσης

Αντί επιλόγου: “Κοινωνική” κατοικία;

Η καταχρηστική αναφορά της «κοινωνικής κατοικίας» στο δημόσιο λόγο δε γίνεται για πρώτη φορά. Μέσα από πολιτικές όπως το πρόσφατο νομοσχέδιο για την λεγόμενη «κοινωνική αντιπαροχή», και υπό το πρόσχημα της αντιμετώπισης της στεγαστικής κρίσης, βλέπουμε προτάσεις που ανοίγουν το δρόμο για την παραχώρηση δημόσιας γης και κτιριακού αποθέματος σε μεγάλα ιδιωτικά συμφέροντα, μέσω συμπράξεων που μετατρέπουν τη στέγη σε νέο πεδίο επενδυτικής αξιοποίησης.

Αντί να ενισχύονται οι ήδη υπαρκτές, από τα κάτω προσπάθειες για συνεταιριστική και κοινοτική κατοικία, οι οποίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση μιας πραγματικά κοινωνικής στεγαστικής πολιτικής, το θεσμικό πλαίσιο φαίνεται να τις παρακάμπτει. Η «κοινωνική κατοικία» κινδυνεύει να λειτουργήσει ως επίφαση που νομιμοποιεί περαιτέρω ιδιωτικοποίηση της δημόσιας γης και εμπορευματοποίηση της κατοικίας. Δεν πρέπει να το αφήσουμε να περάσει!

Πληροφορίες για το πρόγραμμα δράσεων στα προσφυγικά: στο instagram & την ιστοσελίδα της Κοινότητας

[1] rehab squatting: καταλήψεις με στόχο την επισκευή/αποκατάσταση
[2] Stattbau: Sanierungsträger / ενδιάμεσος φορέας υλοποίησης και διαπραγμάτευσης
[3] Αυτο-αποκατάσταση του κτιριακού αποθέματος

The post Για το δικαίωμα στην κατοικία και την κοινοτική αυτοοργάνωση στις γειτονιές first appeared on Aυτολεξεί.

Τελικά, αυτά τα όργανα της βάσης διαλύονται και αντικαθίστανται έκτοτε από τις νέες δομές υπό τον σιδερένιο έλεγχο της νεοσύστατης Ισλαμικής Δημοκρατίας. Η κληρονομιά, όμως, αυτών των Συμβουλίων συνεχίζει να ζει έως σήμερα στο φαντασιακό των συνεχιζόμενων κοινωνικών κινημάτων στο Ιράν.

Το παρόν άρθρο φωτίζει ένα κομμάτι της σύγχρονης πολιτικής ιστορίας με την ίδρυση των λεγόμενων “Binkes” (των δομών βάσης συλλογικής απόφασης). Φωτίζει ιδιαιτέρως την περίπτωση της κουρδικής πόλης Σαναντάτζ [Sanandaj ή Sena, Sine στα κουρδικά – 2η μεγαλύτερη πόλη στο Ιρανικό Κουρδιστάν] και του 1ου Συμβουλίου που δημιουργήθηκε εκεί – για το οποίο δόθηκε και η μεγαλύτερη μάχη από τους κατοίκους για να κρατηθεί.

Προτείνουμε σχετικά το ντοκιμαντέρ “Binke” [Η βάση, 2023]: Μια άγνωστη ιστορία για την πολιτειακή αλλαγή και την προσπάθεια δημιουργίας αυτοδιευθυνόμενων συμβουλίων σε πόλεις και χωριά σε όλη τη χώρα. Διαθέσιμο εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=1vvbkR2LQEc

Η ιστορία μπορεί να γράφεται από τους νικητές αλλά εμείς προτιμούμε να τη διαβάζουμε με τη ματιά των από-τα-κάτω:

****

Ακολουθεί το κείμενο του Siyavash Shahabi. Μετάφραση για το Αυτολεξεί: Ι. Μαραβελίδη

«Μπορεί κανείς να αγαπήσει μια πόλη, να φέρει στο μυαλό τα σπίτια και τους δρόμους της στις πιο μακρινές ή αγαπημένες αναμνήσεις. Αλλά μόνο κατά τη διάρκεια μιας εξέγερσης νιώθει κανείς πραγματικά ότι ζει στη δική του πόλη – τη δική του πόλη επειδή κατά τη διάρκεια της εξέγερσης, η πόλη ανήκει ταυτόχρονα σε «εμένα» και στους «άλλους»· τη δική του πόλη επειδή κατά τη διάρκεια της εξέγερσης, η πόλη γίνεται ένα πεδίο μάχης που έχουν επιλέξει τόσο το άτομο όσο και το πλήθος· τη δική του πόλη επειδή κατά τη διάρκεια της εξέγερσης, η πόλη γίνεται ένας περιορισμένος χώρος όπου ο ιστορικός χρόνος αναστέλλεται και κάθε δράση μέσα σε αυτήν αποκτά εγγενή αξία και οι άμεσες συνέπειες κάθε δράσης γίνονται πολύτιμες.

Κατά τη διάρκεια της καταδίωξης και της απόδρασης στη ζέση της εξέγερσης, όταν κάποιος επιτίθεται και διώχνεται από τα μέρη του, κάνει την πόλη περισσότερο δική του από ό,τι όταν παίζει στους δρόμους της σαν παιδί ή περπατά στην πόλη με ένα νεαρό κορίτσι. Την ώρα της εξέγερσης, δεν είναι πλέον μόνος στην πόλη».

~ Από τον Furio Jesi, «Σπάρτακος: Η Συμβολολογία της Εξέγερσης»

  Σε μια τολμηρή και μη απολογητική εξερεύνηση, το ντοκιμαντέρ του Zanyar Omrani “Binke” (Η Βάση) διεισδύει στο σύγχρονο πολιτικό τοπίο του Σαναντάτζ. Ο Omrani δεν απεικονίζει απλώς την ιστορία. Σπρώχνει τους θεατές στην καρδιά του καμινιού. Από την εκρηκτική απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων το 1979 μέχρι την ταραχώδη γέννηση της αυτοκυβέρνησης του Rojhelat [το «Ιρανικό Κουρδιστάν»], το “Binke” αρνείται να αποστρέψει το βλέμμα του. Αντιμετωπίζει τη φοβερή εγκαθίδρυση των δημοτικών συμβουλίων και αποτυπώνει την ωμή ανυπακοή στην επίθεση της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν προς το Κουρδιστάν. Και ας μην παραβλέπουμε την οργισμένη εξέγερση της Jina το 2022 – μια σφοδρή πολεμική κραυγή για την ανάκτηση της ίδιας της ουσίας της δημόσιας κυριαρχίας. Το “Binke” δεν είναι απλώς ένα ντοκιμαντέρ – είναι ένα πολιτικό καζάνι ανείπωτων ιστοριών που σιγοβράζει στον ατελείωτο αγώνα για αυτονομία και δικαιοσύνη. Δεν σου λέει απλώς την ιστορία – σε αρπάζει από τον γιακά και σου τη δείχνει, καθιστώντας και εσένα μάρτυρά της.

Ένοπλες λαϊκές ομάδες ή πολιτικές οργανώσεις ήταν απασχολημένες με την υπεράσπιση των γειτονιών. Sanandaj, 17/03/1979. Φωτογραφία: Michel Setboun

Σύντομη Ιστορία της Συμβουλιακής Διακυβέρνησης στο Σαναντάτζ

Στις 22 Μαρτίου 1979, πραγματοποιήθηκε συνάντηση με τη συμμετοχή του Προσωρινού Επαναστατικού Συμβουλίου, υπό την προεδρία του Υπουργού Εσωτερικών. Σε αυτές τις διαπραγματεύσεις, αποφασίστηκε ότι ένα συμβούλιο για τη διοίκηση της πόλης Σαναντάζ θα οριζόταν μέσω δημόσιων εκλογών. Αυτή η απαίτηση επιβλήθηκε από την επαναστατική κοινωνία του Κουρδιστάν στο Επαναστατικό Συμβούλιο του Χομεϊνί.

Σε αυτές τις διαπραγματεύσεις, αποφασίστηκε η διάλυση της χωροφυλακής, της αστυνομίας της πόλης, του Επαναστατικού Συμβουλίου του Σαναντάτζ και του Αρχηγείου της Ισλαμικής Επανάστασης και ότι ο στρατός δεν θα είχε το δικαίωμα να διέρχεται από την πόλη. Συνεπώς, μέχρι την εκλογή του Δημοτικού Συμβουλίου του Σαναντάτζ –και με προσωρινό χαρακτήρα–, εξελέγη μία επιτροπή αποτελούμενη από 2 αντιπροσωπείες των αριστερών ομάδων, 2 από ισλαμικές ομάδες και 1 απεσταλμένο εκ μέρους του Ταλεγκάνι.

Στις 23 Μαρτίου 1979, πραγματοποιήθηκε μια μεγάλη συγκέντρωση με τη συμμετοχή δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων στην πλατεία Ικμπάλ στο Σαναντάτζ. Σε αυτή τη συνάντηση, η κυβερνητική αντιπροσωπεία υποσχέθηκε την απελευθέρωση των κρατουμένων στους στρατώνες, την τιμωρία των υποκινητών και των δραστών της σφαγής του Σαναντάτζ, την πλήρη άρση της κυβερνητικής λογοκρισίας από το ραδιόφωνο και την τηλεόραση και την ασφάλεια της ζωής και της απασχόλησης των στρατιωτικών. Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του σε αυτή τη συνάντηση, ο Μπανί-Σαντρ χαρακτήρισε την αυτονομία ως την αρχή του αποσχισμού. Οι παρόντες στη συνάντηση δεν του επέτρεψαν να συνεχίσει την ομιλία του, φωνάζοντας συνεχώς συνθήματα.

Εν μέσω των γεγονότων στο Κουρδιστάν, στις 25 Μαρτίου 1979, πραγματοποιήθηκε συνάντηση του Τουρκμενικού Πολιτιστικού και Πολιτικού Συλλόγου για να θέσει τα αιτήματά του και να υποστηρίξει τον λαό του Σαναντάτζ. Παρά το γεγονός ότι είχε ανακοινωθεί και είχαν δοθεί εγγυήσεις για τη διεξαγωγή της από την προσωρινή κυβέρνηση, η συνάντηση αυτή διακόπηκε βίαια από μια προσχεδιασμένη πλεκτάνη από ένοπλους πράκτορες της επιτροπής και από το θρησκευτικό ρεύμα του Χομεϊνί.

Σε αντίθεση με την πόλη Σαναντάτζ, όπου φαινομενικά στάλθηκε μια Επιτροπή Επίλυσης Διαφορών, δεν ελήφθη καμία δράση για την αντιμετώπιση των αιτημάτων του τουρκμενικού λαού. Οι ένοπλοι τραμπούκοι του Χομεϊνί κατέστειλαν τον τουρκμενικό λαό αμείλικτα για 8 ημέρες. Πολλοί σκοτώθηκαν και τραυματίστηκαν. Ο λαός του Κουρδιστάν και οι πολιτικές δυνάμεις, βλέποντας τα αιτήματα του τουρκμενικού λαού να ευθυγραμμίζονται με τα δικά τους, υποστήριξαν τους αγώνες του τουρκμένων με διάφορες δηλώσεις.

Ένα ουσιαστικό μέτρο που προέκυψε από αυτές τις ανθρωπιστικές προσπάθειες ήταν η αποστολή ιατρικής ομάδας από το Σαναντάτζ στην περιοχή της Τουρκμενικής Σαχρά. Στις 28 Μαρτίου 1979, η Εταιρεία για την Υπεράσπιση της Ελευθερίας και της Επανάστασης οργάνωσε μια ιατρική και υποστηρικτική πομπή ώστε να παραδώσει κρίσιμη βοήθεια στον τουρκμενικό πληθυσμό, ο οποίος είχε άμεση ανάγκη από επείγουσα υποστήριξη. Δυστυχώς, κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, το όχημα που μετέφερε τους εθελοντές ενεπλάκη σε ένα καταστροφικό ατύχημα. Βυθίστηκε σε ένα ποτάμι κατά μήκος της διαδρομής μεταξύ Μπιτζάρ και Ζαντζάν, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους εννέα αφοσιωμένοι επαναστάτες.

Ο θάνατος των εθελοντών έριξε μια βαθιά σκιά πένθους πάνω από το Σαναντάτζ. Καθώς η πόλη προετοιμαζόταν για την κηδεία, μια συντριπτική συγκέντρωση, που αριθμούσε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους, εμφανίστηκε από το Σαναντάτζ και τις γύρω περιοχές. Συγκεντρώθηκαν σε μια νηφάλια πορεία σεβασμού, εκφράζοντας ταυτόχρονα την αποδοκιμασία τους για τις εμπόλεμες στρατηγικές που είχαν υιοθετήησει οι αναδυόμενες δυνάμεις.

Στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στο Κουρδιστάν και την Τουρκμενική Σαχρά, το δημοψήφισμα που δημιούργησε η Ισλαμική Δημοκρατία –και στο οποίο ο Χομεϊνί αναφερόταν εμφατικά ως «ούτε λέξη λιγότερο, ούτε λέξη περισσότερο»– έτυχε ψυχρής υποδοχής. Ο πληθυσμός, μαζί με διάφορους πολιτικούς φορείς, δημοκρατικούς θεσμούς και πολιτικές ομάδες στο Κουρδιστάν, επέδειξαν την απαγκίστρωσή τους από αυτό, επιλέγοντας να μην συμμετάσχουν στο δημοψήφισμα.

Από την άλλη πλευρά, η τοπική αντιδραστική τάση, με επικεφαλής τον Μουλά Αχμάντ Μοφτιζαντέχ, ήταν εξαιρετικά αντιδημοφιλής στον λαό. Οι δυνάμεις αυτού του ρεύματος αποτελούνταν από έναν αριθμό ισλαμιστών κακοποιών που τον υποστήριζαν. Ο Μοφτιζαντέχ, ο οποίος προσπαθούσε να αποκτήσει θέση και δύναμη για να λειτουργήσει ως όργανο της καταστολής του καθεστώτος, παρενοχλούσε και βασάνιζε όποιον περνούσε στον διάβα του, με τους υποστηρικτές του οπλισμένους με ρόπαλα στο Μεγάλο Τζαμί του Σαναντάτζ. Εντόπιζαν αριστερούς, τους συνελάμβαναν και τους πετούσαν στη λίμνη του τζαμιού. Αυτές οι ενέργειες δεν ήταν πολύ επιτυχημένες. Οι ένοπλες δυνάμεις αυτού του θρησκευτικού ρεύματος ετοιμάζονταν να επιτεθούν στα γραφεία πολιτικών δυνάμεων και δημοκρατικών κοινωνιών, όμως η υποστήριξη του λαού προς τις αριστερές πολιτικές δυνάμεις στο Σαναντάτζ έκανε τα σχέδια και τις συνωμοσίες αυτού του ρεύματος να αποτύχουν το ένα μετά το άλλο.

Εν μέσω αυτής της αναταραχής, ο ρόλος της αντιπροσωπείας της Προσωρινής Κυβέρνησης δεν ήταν να τερματίσει τον υπάρχοντα πόνο και τα προβλήματα και να ικανοποιήσει τα αιτήματα του λαού, αλλά ήταν μια προσωρινή προσπάθεια για την ηρεμία της κατάστασης. Σε επακόλουθες διαπραγματεύσεις, ο Υποστράτηγος Γκαράνι αναγνωρίστηκε ως υπεύθυνος για τις σφαγές στο Σαναντάτζ μέχρι εκείνο το σημείο, απομακρύνθηκε από τη θέση του, και στη θέση του διορίστηκε ο Υποστράτηγος Νάσερ Φαρμπόντ.

Έπειτα από αυτά τα γεγονότα, μια προσωρινή 5μελής επιτροπή, επιφορτισμένη με την προετοιμασία των εκλογών του Δημοτικού Συμβουλίου του Σαναντάτζ, έθεσε τις βάσεις για τις εκλογές και τη συμμετοχή των υποψηφίων. Ανεξάρτητα άτομα, οργανώσεις τόσο από την αριστερά όσο και από τη δεξιά πολιτική πτέρυγα, υπέβαλαν υποψηφιότητα για τα μέλη αυτού του συμβουλίου.

Οι κάτοικοι της πόλης διαμαρτύρονται για τις επιθέσεις με ρουκέτες από τον στρατό σε διάφορες συγκεντρώσεις. Σαναντάτζ, 25/03/1979. Φωτογραφία: Michel Setboun.

Η εκλογή του Δημοτικού Συμβουλίου του Σαναντάζ

Στις 14 Απριλίου 1979, παρά το σαμποτάζ από την ομάδα του Μουλά Αχμάντ Μοφτιζαντέχ, ο οποίος διαφώνησε με την εκλογική διαδικασία, η συντριπτική πλειοψηφία του λαού του Σαναντάτζ συμμετείχε στις εκλογές σε 68 εκλογικές περιφέρειες, εκλέγοντας 11 κύρια και 6 αναπληρωματικά μέλη για το Δημοτικό Συμβούλιο. Η σχετική ηρεμία στο Σαναντάτζ και η διοίκηση από το Δημοτικό Συμβούλιο διευκόλυναν τη συμμετοχή των ανθρώπων στη διαχείριση των δικών τους υποθέσεων.

Τα Συμβούλια Γειτονιάς άρχισαν να σχηματίζονται το ένα μετά το άλλο. Δημιουργήθηκε μια ανοιχτή, ελεύθερη και πολιτική ατμόσφαιρα. Η Ισλαμική Δημοκρατία και οι τοπικοί αντιδραστικοί ήταν δυσαρεστημένοι με αυτή την κατάσταση. Τα ηνία της εξουσίας δεν βρίσκονταν στα χέρια των νεοεξουσιοδοτημένων αντιδραστικών και των τραμπούκων του Αχμάντ Μοφτιζαντέχ. Προσπαθούσαν συνεχώς να παρεμποδίσουν το υπάρχον περιβάλλον.

Το απόγευμα της Πέμπτης 24 Απριλίου 1980, μαχητικά αεροσκάφη της Πολεμικής Αεροπορίας, προκειμένου να υποστηρίξουν τις επίγειες δυνάμεις τους και να προκαλέσουν τον τρόμο, βομβάρδισαν τα περίχωρα της πόλης Σαναντάτζ για μία ώρα. Ο στρατός και οι δυνάμεις των Φρουρών της Επανάστασης που στάθμευαν στους στρατώνες του Σαναντάτζ, σε μια άγρια ​​επίθεση με κανόνια και όλμους 120 χιλιοστών, βομβάρδισαν επίσης τις γειτονιές της πόλης. Με την έναρξη των εκτεταμένων επιθέσεων στην πόλη, οι αντάρτικες οργανώσεις αποφάσισαν στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου να εγκαταλείψουν συντονισμένα την πόλη έπειτα από 24 ημέρες αντίστασης.

Αυτό που ονομάστηκε ως 24ήμερος πόλεμος του λαού του Σαναντάτζ, το 1980, δεν ήταν στην πραγματικότητα ένας πόλεμος με τη στρατιωτική έννοια. Αυτός ο πόλεμος είχε μία πλευρά: Ένα καθεστώς, οπλισμένο μέχρι τα δόντια με μαχητικά αεροσκάφη, ελικόπτερα, βόμβες, άρματα μάχης, κανόνια και οργανωμένες, έμπειρες δυνάμεις που είχαν απομείνει από το καθεστώς του Σάχη, μαζί με δικαστήρια της Σαρία και εκτελέσεις πεδίου δίχως δίκη… επιτέθηκε σε ανθρώπους που δεν διέθεταν κανενός είδους στρατιωτική οργάνωση, κομματική οργάνωση, μαζική οργάνωση και οικονομική οργάνωση για να καλύψουν τις βασικές ανάγκες των οικογενειών τους, και δεν διέθεταν σημαντικά όπλα και πυρομαχικά για να αντισταθούν σε αυτή την άνιση δύναμη.

Κατά τη διάρκεια της 24ήμερης αντίστασης του Σαναντάτζ εναντίον του IRGC το 1980, η Σαχίν Μπαβάφα [Shahin Bavafa] ήταν υπεύθυνη του μοναδικού νοσοκομείου της πόλης. Αντιμέτωπη με την αύξηση των επιθέσεων και τον αυξανόμενο αριθμό τραυματιών, καθώς και την έλλειψη ιατρικού προσωπικού στο νοσοκομείο, σχημάτισε Ιατρικές Επιτροπές Γειτονιάς με τη βοήθεια των κατοίκων της πόλης.

Όταν οι Φρουροί της Επανάστασης επιτέθηκαν στην πόλη από ξηρά και αέρα, ο πόλεμος επεκτάθηκε πέρα ​​από τους δρόμους και τα σοκάκια, στα σπίτια των πολιτών. Το Σαναντάτζ μετατράπηκε σε πεδίο μάχης πλήρους κλίμακας και ο αριθμός των νεκρών και των τραυματιών αυξήθηκε. Εκείνη την εποχή, το Σαναντάτζ ήταν μια μικρή πόλη στο δυτικό Ιράν, χωρίς παγκόσμια φήμη και εγκαταστάσεις, και ποτέ δεν κατάφερε να αφηγηθεί τη δική της ιστορία για την 24ήμερη πολεμική τραγωδία.

Ίσως μια από τις λίγες εναπομείνασες εικόνες του μικρού νοσοκομείου στο Σαναντάτζ εκείνες τις ημέρες είναι οι φωτογραφίες που τράβηξε ο Michel Setboun, ένας Γαλλοαλγερινός φωτογράφος, ενός σωρού από νεκρά σώματα στοιβαγμένα ανάμεσα σε κομμάτια πάγου στο πάτωμα του νοσοκομείου. Ήταν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου που η Σαχίν Μπαβάφα, με τη βοήθεια των Πεσμεργκά αλλά και απλών ανθρώπων, έθεσε τα θεμέλια για τις ιατρικές επιτροπές γειτονιάς, γνωστές ως «Ιατρικές Βάσεις» [medical binkes].

Αυτές οι Επιτροπές αποτελούνταν από απλούς ανθρώπους και νέους που, μέσα σε λίγες μέρες, έμαθαν ιατρική βοήθεια για να βοηθήσουν γρήγορα τους τραυματίες επί τόπου, καθώς η στρατιωτική κυβέρνηση και ο πόλεμος μέσα στους δρόμους συχνά καθιστούσαν πρακτικά αδύνατη τη μεταφορά των τραυματιών στο νοσοκομείο.

Όταν οι Φρουροί της Επανάστασης βομβάρδισαν το μοναδικό νοσοκομείο της πόλης, η Σαχίν έστησε ένα χειρουργείο με όλα τα χειρουργικά εργαλεία και τις εγκαταστάσεις στο υπόγειο μιας πολυκατοικίας στο κέντρο της πόλης.

Η ιστορία των καθημερινών προσπαθειών και του αγώνα της Σαχίν Μπαβάφα, μαζί με τους γιατρούς και τους νοσηλευτές που περιφέρονταν στα σοκάκια με λευκά περιβραχιόνια, περιθάλποντας τους τραυματίες, έχει γίνει αντικείμενο συζήτησης στο Σαναντάτζ όλα αυτά τα χρόνια. Από τη στιγμή που οι Φρουροί της Επανάστασης συνέτριψαν την αντίσταση του λαού και ανέλαβαν τον πλήρη έλεγχο του Σαναντάτζ, έκλεισαν τις πόρτες της πόλης στα διεθνή μέσα ενημέρωσης και αρνήθηκαν τις δολοφονίες αμάχων από τις δυνάμεις τους. Στη συνέχεια, κατασκεύασαν το επίσημο αφήγημά τους και, τον Ιούνιο του 1980, εκτέλεσαν τη Σαχίν Μπαβάφα και πολλούς νέους που είχαν υπηρετήσει στις Ιατρικές Επιτροπές Γειτονιάς κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης.

Δεκαετίες πέρασαν χωρίς οι κάτοικοι του Σαναντάτζ να βρουν μια ευκαιρία για δημόσιο πένθος ή μια ευκαιρία να αναζητήσουν δικαιοσύνη.

Ωστόσο, βρήκαν καταφύγιο στο να μνημονεύουν την τραγωδία με έναν τρόπο που θα μπορούσε να λάβει χώρα μόνο μέσα στα σπίτια τους. Οι άνθρωποι βρήκαν καταφύγιο στη συνεχή εξιστόρηση της πικρής τραγωδίας: οι γονείς άδραξαν κάθε ευκαιρία να διηγηθούν τις αναμνήσεις των ημερών των βομβαρδισμών και των νυχτών του στρατιωτικού νόμου στα παιδιά τους. Σε κάθε συγκέντρωση και σε κάθε μέρος που προσέφερε την ευκαιρία για συλλογική συζήτηση, οι άνθρωποι επανεξέταζαν τα ονόματα και τις ιστορίες των εκτελεσθέντων, τις ιστορίες των ανώνυμων τάφων και την τύχη των εξόριστων. Ακούσαμε αυτές τις ιστορίες και φανταστήκαμε τι είχαν υποστεί οι γονείς μας.

Για εμάς τα παιδιά, αυτές οι αφηγήσεις ήταν παράξενες, επειδή η μόνη διαθέσιμη ιστορία για τον πόλεμο στο Σαναντάτζ αναφερόταν στον βομβαρδισμό της πόλης από τον ιρακινό στρατό, ένα γεγονός που είχαμε δει και οι ίδιοι. Αλλά η σκέψη ότι η πόλη μας είχε βομβαρδιστεί και από τον «δικό μας» στρατό ήταν δύσκολο να κατανοηθεί.

Αυτό το Συμβούλιο που λειτούργησε εκτέλεσε ενεργά και επιμελώς τα καθήκοντά του, ξεπερνώντας τα εμπόδια και επιλύοντας τα προβλήματα του λαού για 5 μήνες, μέχρι την πανεθνική επίθεση του Χομεϊνί στο Κουρδιστάν στις 19 Αυγούστου 1980. Η πανεθνική εντολή επίθεσης του Χομεϊνί και της προσωρινής κυβέρνησης στο Κουρδιστάν είχε ως στόχο να ματαιώσει την επανάσταση του 1979, εμποδίζοντας την εξάπλωση αυτής της συμβουλιακής διακυβέρνησης, η οποία επρόκειτο να γίνει πρότυπο για το υπόλοιπο Κουρδιστάν και άλλες πόλεις σε όλη τη χώρα.

Οι ενέργειες της προσωρινής κυβέρνησης, τα κόλπα του τοπικού αντιδραστικού ρεύματος του Μοφτιζαντέχ, η δημιουργία πολεμικής ατμόσφαιρας από τους νεοσύστατους Φρουρούς της Επανάστασης σε συνδυασμό με τον ανέγγιχτο στρατό του Σάχη στο Κουρδιστάν, όλα παρατάχθηκαν σε ένα μέτωπο ενάντια στα επιτεύγματα της λαϊκής εξέγερσης και ενάντια στα Συμβούλια.

Τελικά, στις 19 Αυγούστου 1980, με την εντολή του Χομεϊνί για σφαγή εναντίον του λαού του Κουρδιστάν, έλαβε τέλος και η λειτουργία του Δημοτικού Συμβουλίου του Σαναντάτζ. Αποκάλεσε τους υπερασπιστές των συμβουλίων και της διατήρησης της ανεξαρτησίας τους συνωμότες και άπιστους, και με την εντολή για αυστηρή κυβερνητική και στρατιωτική δράση, εξέδωσε διάταγμα τζιχάντ. Ο Χομεϊνί, η προσωρινή κυβέρνηση και άλλες καταπιεστικές ομάδες ασχολήθηκαν όλοι με το να εμποδίσουν το Δημοτικό Συμβούλιο του Σαναντάζ και άλλα λαϊκά συμβούλια να ριζώσουν.

Παρόμοιες μέθοδοι υποδούλωσης επιβλήθηκαν βίαια σε διάφορες άλλες περιοχές του Ιράν, ιδίως σε εργατικά κέντρα και βιομηχανικά περιβάλλοντα. Η ένταση αυτών των αντιπαραθέσεων επεκτάθηκε και στους εργαζόμενους των πετρελαϊκών εταιρειών, οι οποίοι, μόλις λίγους μήνες νωρίτερα, είχαν διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην πτώση του τελικού καθεστώτος του Σάχη μέσω της έντονης βιομηχανικής τους δράσης.

Δεδομένου ότι ο σχηματισμός Συμβουλίων ήταν ένας από τους κύριους πυλώνες της Επανάστασης, το νέο καθεστώς συναίνεσε στη δημιουργία ενός είδους ισλαμικού συμβουλίου. Αυτά τα ψεύτικα συμβούλια προώθησαν τα κυβερνητικά προγράμματα σχετικά με τους χώρους εργασίας και τις συνθήκες εργασίας, τις πόλεις και, στην πραγματικότητα, μετατράπηκαν σε βραχίονα ασφαλείας της μυστικής αστυνομίας.

Σήμερα, ωστόσο, η διαχείριση των υποθέσεων μέσω συμβουλίων είναι το κύριο αίτημα των ηγετών και των ακτιβιστών του εργατικού κινήματος και άλλων κοινωνικών κινημάτων σε όλη τη χώρα. Αυτό που έχει γίνει ο ορίζοντας και η προοπτική του εργατικού κινήματος και άλλων κινημάτων διαμαρτυρίας στην ιρανική κοινωνία τα τελευταία χρόνια είναι η συμβουλιακή διακυβέρνηση σε όλα τα διαφορετικά επίπεδα της ζωής των ανθρώπων.

****

Ο Zanyar Omrani έχει συνθέσει επιδέξια στο ντοκιμαντέρ “Binke” το τι έχει συμβεί στο Κουρδιστάν από την αρχή της επανάστασης του 1979 με το κίνημα «Jin, Jiyan, Azadi». Έχει μιλήσει για τον ρόλο εγκληματιών όπως ο Χομεϊνί και την καταστολή του Κουρδιστάν.

Το ντοκιμαντέρ “Binke” [Η Βάση] είναι διαθέσιμο ηλεκτρονικά εδώ: 

https://www.youtube.com/watch?v=1vvbkR2LQEc

The post Ιστορίες εξέγερσης από το Ιράν: Η δημιουργία του Δημοτικού Συμβουλίου του Σαναντάτζ το 1979 first appeared on Aυτολεξεί.

Παρουσίαση-συζήτηση με:
– Την Ευγενία Μιχαλοπούλου
– Τον Σταύρο Σταυρίδη
– Μέλος των Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας
– Σύντομο βίντεο από το Καράκας, από τη Cira Pascual, λαϊκή εκπαιδεύτρια στην Κομούνα Panal 2021

Παρουσιάζονται οι εξής αυτόνομες αστικές κοινότητες:
– Cheran, Μεξικό: μια πόλη χωρίς πολιτικά κόμματα και αστυνομία. Από την υπεράσπιση του δάσους στην αυτοκυβέρνηση.
– 23 de Enero, Καράκας: από τους εργατικούς αγώνες στην οικοδόμηση κομμούνας.
– Jinwar, Δυτικό Κουρδιστάν: ο τόπος όπου ζουν γυναίκες. Ένα χωριό ελευθερίας στη Ροζάβα
– Acapatzingo, Μεξικό: Μια αυτόνομη αστική κοινότητα. Από την οικοδόμηση της λαϊκής εξουσίας στην οικοδόμηση της αυτονομίας.
– Προσφυγικά Λ. Αλεξάνδρας: παρουσίαση των κοινωνικών δομών των Προσφυγικών καθώς και της ολοκληρωμένης πρότασης που έχουν εκπονήσει μπροστά στην επίθεση που δέχονται.

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε σε μία συγκυρία κατά την οποία η κοινότητα των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας βρίσκεται σε μία εξαιρετικά κρίσιμη καμπή με την τρέχουσα απειλή της κρατικής εκκένωσης και «ανάπλασης». Η στήριξη όλων μας προς τέτοιες αυτόνομες αστικές κοινότητες κρίνεται κρίσιμη στον παγκόσμιο αγώνα για ελεύθερες, οικολογικές και πραγματικά δημοκρατικές πόλεις.

The post ΒΙΝΤΕΟ από την εκδήλωση: «Τόποι όπου η εξέγερση δεν έμεινε ουτοπία: Αυτόνομες αστικές κοινότητες» first appeared on Aυτολεξεί.

Ο Murray Bookchin, στο θεμελιώδες έργο του στον τομέα της κοινωνικής οικολογίας, Η Οικολογία της Ελευθερίας, άσκησε κριτική στην τάση της ιστορίας να επικεντρώνεται στην «κατάκτηση της εξουσίας», στις αυτοκρατορίες με τους «ναούς, τα μαυσωλεία και τα παλάτια» τους – χώρους που «προκαλούν το βαθιά ριζωμένο μας δέος απέναντι στην εξουσία». Οι συνέπειες αυτής της στάσης, για τον Bookchin, είναι απολύτως σαφείς:

«Κατά τραγικό τρόπο, αυτή η σκιά έχει σε μεγάλο βαθμό αποκρύψει τις τεχνικές και τις πρακτικές των αγροτών και των τεχνιτών στη «βάση» της κοινωνίας: τα εκτεταμένα δίκτυα χωριών και μικρών πόλεων· τα μωσαϊκά από αγροτεμάχια και τους οικιακούς κήπους τους· τις μικρές τους επιχειρήσεις· τις αγορές τους, οργανωμένες γύρω από την ανταλλαγή· τα έντονα βασισμένα στην αμοιβαιότητα συστήματα εργασίας τους· την οξεία αίσθηση κοινωνικότητας· και τις ευχάριστα εξατομικευμένες χειροτεχνίες τους, τους μικτούς κήπους και τους τοπικούς πόρους που παρείχαν την πραγματική συντήρηση και το καλλιτεχνικό έργο των απλών ανθρώπων».

Τα γραπτά των συνηθισμένων βιβλίων ιστορίας σκιαγραφούν μια μάλλον ζοφερή εικόνα της ανθρωπότητας για τους αναρχικούς ή τους ελευθεριακούς σοσιαλιστές. Από τα ανταγωνιζόμενα βασίλεια της Περιόδου των Εμπόλεμων Κρατών της Κίνας (475–221 π.Χ.) έως το «Μοίρασμα της Αφρικής» από τις αυτοκρατορικές δυνάμεις (περίπου 1881–1914), τα χρονικά της ανθρωπότητας μοιάζουν να κατακλύζονται είτε από λατρεία προς, είτε από υποταγή κάτω από, τις μεγάλες αίθουσες της εξουσίας. Όμως είναι κάτω από αυτές τις μεγάλες αίθουσες όπου μπορούμε να βρούμε την πραγματικά αναρχική ιστορία που αναζητούμε: μια ιστορία «βασικών ανθρώπινων συμβάσεων, κοινοτικής αλληλεγγύης και αμοιβαίας φροντίδας», η οποία τείνει να «υπερβαίνει» τις όποιες διαφορές τους και να δρα στο επίπεδο της κοινότητας, παρά στις «πολιτικές ή ημιπολιτικές κορυφές» τους (Bookcihn).

Με άλλα λόγια, όποιο κι αν είναι το πρόσωπο που κάθεται στον θρόνο, στα πόδια του υπάρχει ένα δίκτυο κομμουναλιστικών, βασισμένων στην αμοιβαιότητα χωριών και αγροτικών εγκαταστάσεων.

Αυτό δεν σημαίνει ότι όλες οι κοινωνίες ήταν συγκεντρωτικές ή διοικούνταν από ισχυρές μορφές. Αντίθετα, αν κοιτάξει κανείς πέρα από τα τυπικά σχολικά βιβλία ιστορίας, θα βρει ένα μεγάλο εύρος της ανθρώπινης ιστορίας που οργανώνεται με κομμουναλιστικό και δημοκρατικό τρόπο, είτε στις συνομοσπονδιακές φυλές των Iroquois είτε στα κοινοτικά χωριά του Sulawesi στην Ινδονησία. Παρά τα όσα θα ήθελαν να μας κάνουν να πιστεύουμε πολλές δυτικές ιστοριογραφίες, η δημοκρατία δεν είναι εφεύρεση των αρχαίων Αθηναίων, αλλά μια παγκόσμια παράδοση που εκτείνεται πίσω εκατοντάδες, αν όχι χιλιάδες, χρόνια. Η απροθυμία να διδαχθεί αυτό στο δυτικό κοινό εξηγείται εύστοχα από τον David Graeber:

«Ο πραγματικός λόγος για την απροθυμία των περισσότερων μελετητών να δουν ένα συμβούλιο χωριού στο Sulawensi ή στο Tallensi ως «δημοκρατικό» -πέρα βέβαια από τον απλό ρατσισμό- είναι η απροθυμία να παραδεχτούν ότι άνθρωποι τους οποίους οι Δυτικοί κατέσφαξαν με τέτοια σχετική ατιμωρησία θα μπορούσαν να είναι στο ίδιο επίπεδο με τον Περικλή».

[…] Να είμαστε όμως σαφείς: η δημοκρατία δεν αποτελεί εξαίρεση στην ιστορία, αλλά συχνά (τουλάχιστον σε τοπικό επίπεδο) τον κανόνα.

Είναι αυτές οι παραδόσεις που επηρέασαν επίσης τη σκέψη δύο Νιγηριανών αναρχικών, του Sam Mbah και του Ι.Ε. Igariwey, οι οποίοι στο κοινό τους έργο African Anarchism: The History of a Movement υποστηρίζουν ότι, ενώ ο αναρχισμός «ως αφαίρεση μπορεί πράγματι να είναι απόμακρος για τους Αφρικανούς», οι αναρχικές πρακτικές «δεν είναι καθόλου άγνωστες ως τρόπος ζωής». Η αφρικανική κοινωνία ήταν ως επί το πλείστον κοινοτιστική, όπου «αναπτύχθηκε μια συμβίωση μεταξύ ομάδων που εξασφάλιζαν τα προς το ζην με διαφορετικούς τρόπους». Η πολιτική της οργάνωση, βασισμένη σε αποκεντρωμένες συνελεύσεις και συγκεντρώσεις, δεν αντανακλούσε σε καμία περίπτωση τα συγκεντρωτικά συστήματα που αναπτύχθηκαν αλλού στον κόσμο. Όπως περιγράφουν:

«Τέτοιες συνελεύσεις και συγκεντρώσεις δεν καθοδηγούνταν από κανέναν γνωστό γραπτό νόμο, γιατί απλώς δεν υπήρχαν. Αντίθετα, βασίζονταν σε παραδοσιακά συστήματα πεποιθήσεων, στον αμοιβαίο σεβασμό και σε αυτόχθονες αρχές φυσικού δικαίου και δικαιοσύνης».

Είναι αυτές οι ιστορικές παραδόσεις που μπορούν να λειτουργήσουν ως αχτίδες φωτός μέσα στις κατά τα άλλα ζοφερές εικόνες που έχουμε για το μέλλον. Αν υπάρχουν στον κόσμο αναρχικές πρακτικές που έχουν υπάρξει για περισσότερο χρόνο από τη δική μας καπιταλιστική κόλαση, τότε το μόνο που έχουμε να κάνουμε είναι να τις αναζωπυρώσουμε. Δεν χρειάζεται απαραίτητα να χτίσουμε μια νέα, φαινομενικά ξένη ουτοπία· χρειάζεται απλώς να ενθαρρύνουμε τις βαθιά ανθρώπινες αξίες που προϋπήρχαν της σημερινής μας δυστοπίας. […]

Πού εντάσσεται λοιπόν η Τσεράν σε όλα αυτά;

Το Σαν Φρανσίσκο Τσεράν, όπως είναι η πλήρης ονομασία του, είναι μια αυτόχθονη κοινότητα στην πολιτεία Μιτσοακάν του Μεξικού.

Πολιορκημένοι από εγκληματική δραστηριότητα, παράνομη υλοτομία και τις «διαρκείς μηχανορραφίες» των τοπικών πολιτικών κομμάτων, οι εξαντλημένοι κάτοικοι της Τσεράν συγκεντρώθηκαν στις 15 Απριλίου 2011 για να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους. Έδιωξαν γρήγορα τους παράνομους υλοτόμους που κατέστρεφαν τους φυσικούς τους πόρους, αλλά όταν αυτό τελείωσε, στράφηκαν και εναντίον των δημοτικών αρχών και των σωμάτων επιβολής του νόμου που τους είχαν εγκαταλείψει.

Απομακρύνοντάς τους και αυτούς, οι κάτοικοι της Τσεράν προχώρησαν στη δημιουργία μιας «Γενικής Κοινοτικής Συνέλευσης», χτισμένης από-τα-κάτω, μέσω συνελεύσεων που συγκροτήθηκαν στις τοπικές γειτονιές. Τους λόγους τους τους εξήγησε καθαρά μία κάτοικος, η Josefina Estrada , στους Los Angeles Times:

«Δεν μπορούσαμε πια να εμπιστευτούμε τις αρχές ή την αστυνομία, δεν νιώθαμε ότι μας προστάτευαν ή μας βοηθούσαν. Τους βλέπαμε ως συνεργούς των εγκληματιών».

Η ειρήνη και η ασφάλεια, που προσφέρει στους κατοίκους της Τσεράν αυτή τους η απόφαση, είναι εντυπωσιακές. Η γύρω πολιτεία κατέγραφε μέσα σε έναν χρόνο 180 δολοφονίες σε έναν μόνο μήνα, ενώ στην ίδια την πόλη το μόνο ουσιαστικό έγκλημα περιορίζεται σε καβγάδες μεθυσμένων ή οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ. Οι παραβάτες αυτοί συνήθως περνούν λίγο χρόνο κρατούμενοι μέχρι να συνέλθουν ή αναλαμβάνουν κοινοτική εργασία, με την τιμωρία σπάνια να ξεπερνά αυτά τα όρια. Το πολιτικό τους ιστορικό, σε σύγκριση με μεγάλο μέρος του Μεξικού, είναι επίσης ιδιαίτερα αξιόλογο, με τα μέλη του συμβουλίου να αμείβονται με μέτριους μισθούς και να λογοδοτούν σε δημοκρατικές συνελεύσεις.

Στα χρόνια πριν από την εξέγερση, περίπου το μισό από τα 59.000 στρέμματα δάσους της Τσεράν είχε υλοτομηθεί παράνομα. Tώρα όμως, με τους υλοτόμους εκτός και με τακτικές περιπολίες στη γη, τα δάση προστατεύονται αποτελεσματικά. Η σημασία αυτού του επιτεύγματος εξηγείται επίσης σε συνέντευξη στους Los Angeles Times:

«Αυτά τα δάση είναι η ίδια μας η ουσία. Μας τα άφησαν οι πρόγονοί μας για να τα προστατεύουμε και να τα φροντίζουμε», αναφέρει ο 41χρονος Francisco Huaroco, μέλος της δασικής περιπολίας, καθώς ο ίδιος και η ομάδα του περνούσαν δίπλα από κορμούς που μαρτυρούσαν την προηγούμενη λεηλασία. «Χωρίς αυτά τα δάση, η κοινότητά μας δεν είναι ολοκληρωμένη, δεν είναι ο εαυτός της».

Αυτές οι θαυμάσιες εξελίξεις θα έπρεπε να εμπνέουν κάθε αριστερό και εύλογα μπορεί να οδηγήσουν κάποιους στο ερώτημα: τι είδους αριστερή επιρροή μπορεί να εντοπιστεί στην Τσεράν; Πρόκειται για ένα σημαντικό ερώτημα, και εξίσου σημαντικό είναι, απαντώντας σε αυτό, να τονιστεί η επίδραση της ίδιας της αυτόχθονης κουλτούρας της Τσεράν στη συγκρότηση της νέας τους κοινότητας. Όπως διατυπώνεται σε άρθρο του Open Democracy:

«Η κοινότητα της Τσεράν κατέχει αυτή την περιοχή ήδη πριν από τη διαδικασία της αποικιοποίησης. Έχει διατηρήσει τους δικούς της θεσμούς για να οργανώνεται στον πολιτικό, πολιτισμικό, οικονομικό και κοινωνικό τομέα, και αυτό αντικατοπτρίζεται στην κοινωνική της δυναμική. Οι κάτοικοι του δήμου έχουν συνδυάσει τις δικές τους πρακτικές με το εθνικό δίκαιο, σε ένα καθεστώς διττής έννομης τάξης».

Παρότι η πόλη έχει αναμφίβολα δεχτεί σοσιαλιστικές επιρροές (όπως φαίνεται, για παράδειγμα, στις τοιχογραφίες του Μεξικανού επαναστάτη Emiliano Zapata), δεν διακρίνεται πουθενά κάποια μαρξιστική εξέγερση, κομμουνιστική πρωτοπορία ή αναρχικοί υποκινητές. Δεν κυματίζουν κόκκινες ή μαύρες σημαίες στην πρώτη γραμμή αυτού του κινήματος· μόνο τα πρόσωπα των ντόπιων που σκέφτηκαν ότι «ως εδώ και μη παρέκει». Και παρότι μπορεί να εμπνεύστηκαν από τις επαναστάσεις του κόσμου, παλιές και σύγχρονες, ήταν η δική τους αυτόχθονη κουλτούρα, οι παραδόσεις και ο τόπος όπου ζουν που έδωσαν ουσία στην εξέγερσή τους και έθεσαν τα θεμέλια της νέας τους κοινότητας. Η Τσεράν έχει, πράγματι, λάβει στήριξη από τη ριζοσπαστική αριστερά διεθνώς, όμως είναι περισσότερο τοπικές συλλογικότητες, όπως το Colectivo Emancipaciones, μια λατινοαμερικανική ομάδα για τα δικαιώματα των ιθαγενών, που της παρείχαν την πιο ουσιαστική υποστήριξη.

Υπάρχουν δύο σημαντικά μαθήματα που μπορούμε να αντλήσουμε από κοινότητες όπως η Τσεράν:

Πρώτον, ότι οφείλουμε να διατηρούμε την ελπίδα μέσα στον φαινομενικά ζοφερό και μη επαναστατικό κόσμο μας. Στιγμές σαν κι αυτές ενισχύουν την αναρχική πεποίθηση ότι οι άνθρωποι μπορούν, στον πυρήνα τους, να είναι αναρχικοί – και με αυτό εννοώ ότι οι άνθρωποι, ως τοπικές κοινότητες, εμπνευσμένοι από τις δικές τους παραδόσεις, τις κοινότητές τους και τους πολιτισμούς τους, θα επιδιώξουν να αυτοκυβερνηθούν και, κατ’ επέκταση, στη σύγχρονη εποχή, να δώσουν τέλος στα δεινά του καπιταλιστικού κράτους.

Δεύτερον, ότι ένα κίνημα δεν χρειάζεται να υψώνει μια αναρχική σημαία για να πετύχει αναρχικά ιδανικά. Αν πιστεύουμε πραγματικά ότι η ανθρωπότητα είναι, στον πυρήνα της, ικανή να φτάσει στην αναρχία, τότε δεν χρειάζεται να επιβάλλουμε ή να απαιτούμε τα κινήματα να συμμορφώνονται με τα πρότυπα που ορίζουν τα δικά μας. Αν πιστεύουμε όντως ότι οι ανθρώπινες κοινωνίες, όταν τους δοθεί η ευκαιρία, τείνουν προς έναν κοινοτικό τρόπο ζωής, τότε δεν υπάρχει λόγος να στεκόμαστε απ’ έξω υπαγορεύοντας ή ασκώντας άδικη κριτική στην επαναστατική δράση· το μόνο που χρειάζεται είναι να επιδιώκουμε να την εμπνέουμε και να τη στηρίζουμε.

Σκεπτόμενος την Τσεράν, θα πρότεινα ότι οφείλουμε να είμαστε οι πραγματικοί «ριζοσπάστες», όπως το θέτει ο Paulo Freire στον πρόλογο του έργου του Pedagogy of the Oppressed:

«Αυτό το πρόσωπο δεν θεωρεί τον εαυτό του ιδιοκτήτη της ιστορίας ή των ανθρώπων, ούτε απελευθερωτή των καταπιεσμένων· δεσμεύεται όμως, μέσα στην ιστορία, να αγωνιστεί στο πλευρό τους».

Στο σπουδαίο έργο του Freire είναι βαθιά εδραιωμένη η ιδέα ότι οφείλουμε να αναπτύξουμε μια «παιδεία που θέτει προβλήματα», η οποία τοποθετεί τη μαθησιακή διαδικασία στο κέντρο των υλικών συνθηκών του μαθητευόμενου, ή με άλλα λόγια, στο «εδώ και τώρα». Όπως το διατυπώνει ο ίδιος:

«Το σημείο εκκίνησης του κινήματος βρίσκεται στους ίδιους τους ανθρώπους. Όμως, επειδή οι άνθρωποι δεν υπάρχουν αποκομμένοι από τον κόσμο, αποκομμένοι από την πραγματικότητα, το κίνημα πρέπει να ξεκινά από τη σχέση ανθρώπου-κόσμου. Κατά συνέπεια, το σημείο εκκίνησης πρέπει πάντα να είναι οι άνδρες και οι γυναίκες στο «εδώ και τώρα», το οποίο συνιστά την κατάσταση μέσα στην οποία είναι βυθισμένοι, από την οποία αναδύονται και μέσα στην οποία παρεμβαίνουν».

Η πρώτη γραμμή αυτού του αποσπάσματος είναι εδώ ιδιαίτερα σημαντική, γιατί στην Τσεράν είναι πράγματι αλήθεια ότι το σημείο εκκίνησης του κινήματος βρισκόταν στους ίδιους τους ανθρώπους. Οι τοπικοί κοινωνικοί δεσμοί τους, η κληρονομιά τους και η κοινή τους ανθρωπιά παρείχαν το υπόστρωμα για τη νέα τους κοινωνία. Αυτό που ακολούθησε ήταν απλώς η ανάπτυξη μιας κατανόησης των δεινών του καπιταλισμού και των αιτιών τους, κάτι που οδήγησε σε εκείνη τη θαυμάσια μέρα της 15^ης Απριλίου 2011. Για εμάς τους ριζοσπάστες, το μόνο που χρειάζεται είναι να θέσουμε το ερώτημα: «γιατί πρέπει τα πράγματα να είναι έτσι;» και, όπου χρειάζεται, να προσφέρουμε τα εργαλεία με τα οποία αυτή η κατάσταση μπορεί να αλλάξει.

Το σημαντικό, όμως, είναι να εμπιστευόμαστε τους ανθρώπους να οργανώσουν και να αναπτύξουν μόνοι τους την απελευθέρωσή τους. Η παιδεία είναι αναγκαία, η παρέμβαση όχι. Μπορούμε να προσπαθήσουμε να φυτέψουμε τον σπόρο, αλλά δεν πρέπει να καθορίσουμε το πώς θα μεγαλώσει το φυτό.

Αν τα είδη των παραδόσεων για τα οποία μιλούσαν ο Bookchin, ο Graeber, ο Mbah και ο Igariwey, σε συνδυασμό με την επιρροή επαναστατικής σκέψης και πρακτικής από άλλα μέρη του κόσμου, οδήγησαν στην εξέγερση στην Τσεράν, τότε μπορούμε να περιμένουμε ότι θα ακολουθήσουν πολλές τέτοιες εξεγέρσεις. Το καθήκον του ριζοσπάστη, λοιπόν, δεν είναι να προσπαθήσει να πάρει τον έλεγχο ενός κινήματος ούτε να «επιβάλει τον λόγο του» σε αυτό (για να χρησιμοποιήσουμε τη διατύπωση του Freire), αλλά να εμπλακεί με τους ανθρώπους, να τους εμπνεύσει και να αγωνιστεί μαζί τους – όχι για αυτούς ούτε στη θέση τους. Αυτό που εμείς μπορεί να ονομάζουμε ή να αισθανόμαστε ως αναρχικό κίνημα δεν είναι απαραίτητο να αυτοπροσδιορίζεται ως τέτοιο, όμως αυτό δεν το καθιστά λιγότερο άξιο της στήριξής μας. Αυτό που βλέπουμε στην Τσεράν είναι οι ίδιοι οι άνθρωποι να παίρνουν την απελευθέρωσή τους στα χέρια τους, μια πράξη που θα έπρεπε να μας γεμίζει ελπίδα.

The post Μαθήματα από την πόλη Cherán first appeared on Aυτολεξεί.

Παρουσίαση-συζήτηση με:
– Την Ευγενία Μιχαλοπούλου
– Τον Σταύρο Σταυρίδη
– Μέλος των Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας
– Σύντομο βίντεο από το Καράκας, από τη Cira Pascual, λαϊκή εκπαιδεύτρια στην Κομούνα Panal 2021

Θα παρουσιαστούν οι εξής αυτόνομες αστικές κοινότητες:
>Cheran, Μεξικό: μια πόλη χωρίς πολιτικά κόμματα και αστυνομία. Από την υπεράσπιση του δάσους στην αυτοκυβέρνηση.
> 23 de Enero, Καράκας: από τους εργατικούς αγώνες στην οικοδόμηση κομμούνας.
> Jinwar, Δυτικό Κουρδιστάν: ο τόπος όπου ζουν γυναίκες. Ένα χωριό ελευθερίας στη Ροζάβα
> Acapatzingo, Μεξικό: Μια αυτόνομη αστική κοινότητα. Από την οικοδόμηση της λαϊκής εξουσίας στην οικοδόμηση της αυτονομίας.
> Προσφυγικά Λ. Αλεξάνδρας: παρουσίαση των κοινωνικών δομών των Προσφυγικών καθώς και της ολοκληρωμένης πρότασης που έχουν εκπονήσει μπροστά στην επίθεση που δέχονται.

Η εκδήλωση γίνεται σε μία συγκυρία κατά την οποία η κοινότητα των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας βρίσκεται σε μία εξαιρετικά κρίσιμη καμπή με την τρέχουσα απειλή της κρατικής εκκένωσης και «ανάπλασης». Η στήριξη όλων μας προς τέτοιες αυτόνομες αστικές κοινότητες κρίνεται κρίσιμη στον παγκόσμιο αγώνα για ελεύθερες, οικολογικές και πραγματικά δημοκρατικές πόλεις.

ΣΑΒΒΑΤΟ 7 ΜΑΡΤΙΟΥ στις 7.30μ.μ., Αυτοδιαχειριζόμενος κοινωνικός χώρος TRISE (Κολοκοτρώνη 31)

Στηρίζουμε τον αγώνα των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας – Άμεση ικανοποίηση των αιτημάτων του απεργού πείνας Αριστοτέλη Χαντζή – Για τη ζωή!

ΒΙΝΤΕΟ από την εκδήλωση: «Τόποι όπου η εξέγερση δεν έμεινε ουτοπία: Αυτόνομες αστικές κοινότητες»

The post Εκδήλωση | Τόποι όπου η εξέγερση δεν έμεινε ουτοπία: Αυτόνομες αστικές κοινότητες first appeared on Aυτολεξεί.

Τα προσφυγικά μαζί με την Επιτροπή για την ανάδειξη και την υπεράσπιση της Κοινότητας και της συλλογικής της μνήμης, καθώς επίσης μαζί με τους αλληλέγγυους με την Κοινότητα δικηγόρους της Εναλλακτικής Παρέμβασης Δικηγόρων Αθήνας Κώστα Παπαδάκη και Παναγιώτη Αντωνίου πραγματοποίησαν συνέντευξη τύπου στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών με θέμα την επικείμενη εκκένωση των Προσφυγικών, το πλάνο υπεράσπισης της Κοινότητας και τη στήριξη στον απεργό πείνας Αριστοτέλη Χαντζή. Στη συνέντευξη παρεμβαίνουν η δικηγόρος Άννυ Παπαρρούσου, οι ομότιμοι καθηγητές της Σχολής αρχιτεκτόνων ΕΜΠ Τάσης Παπαϊωάννου και Σταύρος Σταυρίδης και η αρχιτεκτόνισσα, από την “Ενωτική πρωτοβουλία κατά των πλειστηριασμών”, Τόνια Κατερίνη. Βιντεοσκόπηση συνέντευξης: omniatv.com.

Το καλοκαίρι του 2025, υπογράφηκε προγραμματική Σύμβαση μεταξύ της Περιφέρειας Αττικής, ως κύριου φορέα του έργου, του Υπουργείου Πολιτισμού και της Δ.ΥΠ.Α., που προβλέπει την υποτιθέμενη “ανάπλαση-αποκατάσταση” των τεσσάρων πρώτων μπλοκ πολυκατοικιών των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας.

Με βάση το χρονοδιάγραμμα της Σύμβασης, η Κοινότητα εκτιμά την άμεση έξωση και εκδίωξη των 400 και πλέον κατοίκων από τις πολυκατοικίες των Προσφυγικών της Λεωφόρου Αλεξάνδρας εντός των επόμενων μηνών.

Η Κοινότητα δηλώνει ότι δεν θα παραχωρήσει σπιθαμή γης στο καθεστώς και στις εταιρείες του και έχει πάρει την απόφαση να υπερασπιστεί μέχρι τέλους την κοινωνική της πρόταση, τους ανθρώπους της, τις δομές της και την ιστορική της μνήμη, και στο πλαίσιο αυτό το μέλος της Αριστοτέλης Χαντζής έχει ξεκινήσει απεργία πείνας μέχρι θανάτου από τις 5 Φεβρουαρίου.

Κοινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών & Επιτροπή για την ανάδειξη και την υπεράσπιση της Κοινότητας των Κατειλημμένων Προσφυγικών και της συλλογικής τους μνήμης

Οι αυτόνομες αστικές κοινότητες είναι ανάσα οξυγόνου και πολιτικής ενδυνάμωσης στην πόλη, γι’ αυτό καλούμε όλες και όλους τους κατοίκους να τις υπερασπιστούν!

Ακολουθεί η ανακοίνωση και τα αιτήματα του απεργού πείνας:

ΑΠΕΡΓΙΑ ΠΕΙΝΑΣ ΜΕΧΡΙ ΘΑΝΑΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΗ ΤΗΣ ΖΩΗΣ – Μήνυμα προς την κοινωνία, την οικογένειά μου, τις φίλες και τους φίλους μου:

Ονομάζομαι Αριστοτέλης Χαντζής, ως μέλος και κάτοικος της Κοινότητας των Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας, προχωράω σε απεργία πείνας μέχρι θανάτου αναγνωρίζοντας σε αυτήν την ενέργεια ένα μέσο αγώνα για την ανάδειξη ενός συλλογικού αγώνα που στόχο έχει τη διατήρηση των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας ως κοινωνικές κατοικίες και ως δομή αλληλεγγύης για τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, ως μια οργανωμένη κοινότητα αγώνα.

Η επίθεση που δεχόμαστε είναι μέρος της συνολικής επίθεσης του κράτους και του καπιταλισμού στον κόσμο της κοινότητας, της αυτοοργάνωσης, της αλληλεγγύης και των κοινωνικών αντιστάσεων.

Η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών γεννήθηκε την περίοδο του 2010, μια περίοδο που η ελλαδική κοινωνία βρισκόταν συνεχώς στο δρόμο, σε συνελεύσεις στις πλατείες και σε δομές αλληλεγγύης προσπαθώντας να βρει μια λύση ζωής απέναντι στην μπότα του καθεστώτος των μνημονίων. Η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών είναι κομμάτι και συνέχεια αυτού του κινήματος, και ως τέτοια συνεχίζει να συμμετέχει στους κοινωνικούς και ταξικούς αγώνες.

Το κράτος, όσες κυβερνήσεις πέρασαν, μεθόδευσε την εγκατάλειψη και την υποβάθμιση των Προσφυγικών, ως πάγια τακτική πριν την επέλαση του εξευγενισμού. Μέσα σε αυτά τα χρόνια χρησιμοποίησε κάθε ανήθικο μέσο για τον σκοπό της κερδοσκοπίας ιδιωτών, εργολάβων, εταιριών και την ενίσχυση του πολιτικού πελατολογίου περιφερειαρχών, δημοτικών αρχόντων και της κυβέρνησης. Αν δεν υπήρχε η κοινότητα να φροντίζει τα κτήρια των Προσφυγικών όλα αυτά τα χρόνια, θα είχαν γκρεμιστεί προ πολλού.

Η Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών αποτελεί κοινωνική πρόταση απέναντι στον κόσμο της μοναξιάς, της εξατομίκευσης, της ανασφάλειας, της αστεγίας, της ελλιπούς ως και μηδαμινής ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης που μας σπρώχνουν τα κράτη και ο καπιταλισμός. Έχουμε χτίσει 22 δομές αλληλεγγύης για την παιδεία, την υγεία, την τροφή, την κουλτούρα, την τέχνη, την τεχνική υποστήριξη των κατοικιών, την ενδυνάμωση και την συλλογικοποίηση των γυναικών και των θηλυκοτήτων, τον εκδημοκρατισμό της οικογένειας, την συμμετοχικότητα του ατόμου στις κοινές υποθέσεις. Χτίζουμε σχέσεις εμπιστοσύνης, ασφάλειας, φιλίας, αλληλεγγύης με τους συνανθρώπους μας. Αυτές οι σχέσεις και οι δομές δεν περιορίζονται σε κάποια μέλη αλλά είναι η κοινωνική μας πρόταση για όλη την κοινωνία. Λειτουργούμε αμεσοδημοκρατικά μέσω των εβδομαδιαίων γενικών συνελεύσεων και των ολομελειακών συνεδρίων.

Στόχος μας είναι η επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων. Στόχος μας είναι η δημιουργία του κόσμου της κοινότητας και των δομών αλληλεγγύης που στηρίζουν τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.

Μέσω της απεργίας πείνας, σας προσκαλώ να δείτε από κοντά αυτήν την κοινότητα, τις δομές αλληλεγγύης και τους κατοίκους της, να γνωριστείτε μαζί μας, να διευρύνουμε τον κόσμο της κοινότητας, να ενώσουμε τις φωνές, την αγωνία μας για τη ζωή και τους αγώνες μας!

Σχετικά με την απεργία πείνας μέχρι θανάτου:

Ως Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών πήραμε την απόφαση να υπερασπιστούμε μέχρι τέλους την κοινωνική μας πρόταση, τους ανθρώπους, τις δομές και την ιστορική μνήμη των Προσφυγικών. Είναι ξεκάθαρη επιλογή μας και ευθύνη μας να δώσουμε ακόμα και τη ζωή μας για τη συνέχεια της ζωής. Διότι γνωρίζουμε ότι αν τα Προσφυγικά εκκενωθούν, μεγάλη μερίδα από εμάς θα βρεθεί στο δρόμο. Οι ηλικιωμένοι και οι ασθενείς θα πεθάνουν στο δρόμο και τα παιδιά θα χάσουν τη στέγη και σχολεία τους με ανυπολόγιστες συνέπειες για την σωματική ή την ψυχική τους υγεία και την πορεία της ζωής τους. Πάνω σε αυτή τη συλλογική απόφαση υπεράσπισης αποφάσισα εθελοντικά να προχωρήσω σε απεργία πείνας μέχρι θανάτου με ύψιστο σεβασμό προς τη ζωή.

Η μέθοδος που έχω επιλέξει επιτρέπει στον απεργό να έχει μια μακρά απεργία πείνας, ώστε να μπορέσει να υπάρχει το κατάλληλο χρονικό διάστημα για να επικοινωνηθούν τα αιτήματα προς την κοινωνία. Φυσικά γνωρίζω ότι μπορεί να έχω επιπλοκές στην υγεία μου από τις πρώτες μέρες και καθ’ όλη τη διάρκεια της απεργίας, όχι τόσο από την ασιτία αλλά από ανακοπή καρδιάς. Επίσης γνωρίζω ότι ακόμα και σε μια νικηφόρα έκβαση, η χρόνια ασιτία μπορεί να μου προκαλέσει ανεπανόρθωτες βλάβες κυρίως στο νευρικό μου σύστημα, ακόμα και την περίοδο της αποκατάστασης.

Η δίαιτα μου περιλαμβάνει:
Νερό, Τσάι, 10-25 gr Ζάχαρη ημερησίως, 1-1,5 κουταλάκι Αλάτι ημερησίως, Βιταμίνες Β1, Β6, Β12, Μαγνήσιο και Κάλιο.

Τα αιτήματα αυτής της απεργίας πείνας είναι:

1. ΑΜΕΣΗ ΑΚΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ.

2. ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΣΤΑ ΣΠΙΤΙΑ, ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΠΟΥ ΔΙΑΜΕΝΟΥΝ ΚΑΙ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΔΕΘΕΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ – ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΜΑΖΙ ΤΟΥΣ.

3. ΝΑ ΔΟΘΟΥΝ ΕΜΠΡΑΚΤΕΣ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ “ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΚΑΙ ΦΙΛΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ Λ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ Α.Μ.Κ.Ε.” ΜΕ ΤΗ ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ! – ΟΥΤΕ ΕΥΡΩ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ “ΑΝΑΠΛΑΣΗ” ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ!

Αριστοτέλης Χαντζής
Μέλος και κάτοικος της Κοινότητας των Κατειλημμένων Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας
5/2/2026

The post ΒΙΝΤΕΟ: Συνέντευξη Τύπου για την υπεράσπιση των Προσφυγικών της Λ. Αλεξάνδρας – Αλληλεγγύη στον απεργό πείνας first appeared on Aυτολεξεί.

Η κατάσταση στην Ελλάδα και την Ευρώπη

Έχουν ξεπεράσει τον ένα μήνα οι αγροτικές κινητοποιήσεις στη χώρα μας και η αγωνιστική διάθεση των αγροτών δεν φαίνεται να κάμπτεται εύκολα. Και δεν είναι μόνο ή κυρίως το πρόβλημα των επιδοτήσεων και του ΟΠΕΚΕΠΕ. Η μεγάλη διάρκεια του αγώνα και το υψηλό αγωνιστικό φρόνημα  δείχνουν ότι ο αγώνας των γεωργών των κτηνοτρόφων, των μελισσοκόμων, των αλιέων και όλων των εργαζόμενων στον πρωτογενή τομέα της παραγωγής είναι ζήτημα επιβίωσης, όπως και οι ίδιοι τονίζουν. Είναι, δηλαδή, περισσότερο φανερός από κάθε άλλη φορά ο κίνδυνος αφανισμού της αγροτικής παραγωγής. Αυτή η διαπίστωση δεν βγαίνει μόνο από την  κραυγή αγωνίας των αγροτών στα μπλόκα. Βγαίνει από τη θλιβερή «πρωτιά» που καταγράφει η παραγωγή γεωργικών προϊόντων της Ελλάδας, καθώς φιγουράρει πρώτη στη λίστα με τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) με τις μεγαλύτερες μειώσεις σε όγκο προϊόντων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, για το  2023 φαίνεται ότι η παραγωγή γεωργικών προϊόντων στη χώρα μας μειώθηκε κατά 16%, καταγράφοντας το υψηλότερο ποσοστό σε όλη την ΕΕ. Βγαίνει, επίσης, από τις  χαμηλές τιμές που πωλούν τα προϊόντα τους και στη συνέχεια τα βλέπουν στα σούπερ-μάρκετ σε τριπλάσιες ή και ακόμη πιο ακριβές τιμές. Βγαίνει από το πανάκριβο ρεύμα και το πετρέλαιο που πληρώνουν. Όλα αυτά, και πολλά άλλα, που με κάθε ευκαιρία επαναλαμβάνουν οι αγρότες, είναι που οδηγούν όχι μόνο στην πολύ μεγάλη μείωση των αγροτικών προϊόντων, όπως μας ενημερώνει η Eurostat, αλλά στον διαφαινόμενο αφανισμό της αγροτικής παραγωγής, κάτι που αποτελεί υπαρκτό φόβο όπως φαίνεται από τις αγωνιώδεις εκκλήσεις που κάνουν κάθε μέρα οι αγρότες από τα μπλόκα προς την κυβέρνηση και την κοινωνία. Και η μεν κοινωνία όχι μόνο τους ακούει, αλλά και τους συμπαραστέκεται υποδειγματικά, παρά τα προβλήματα και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουμε στις μετακινήσεις και παρά τις πρόσκαιρες απώλειες που μπορεί να υπάρχουν σε ορισμένους κλάδους της οικονομίας. Γιατί νιώθουμε ότι η επιβίωση των αγροτών και η συνέχιση και βελτίωση της παραγωγής προϊόντων δεν είναι ένα συντεχνιακό αίτημα του αγροτικού κλάδου. Είναι θέμα που αφορά  το παρόν και το μέλλον του τόπου.

Το μεγάλο πρόβλημα είναι η απάθεια και η αδιαφορία της κυβέρνησης μπροστά στον επερχόμενο αφανισμό. Και αυτό φαίνεται όχι μόνο από την αδιαλλαξία, τον αυταρχισμό, τις απειλές, τις προσπάθειες πρόκλησης κοινωνικού αυτοματισμού, τις διώξεις και άλλους ύπουλους τρόπους με τους οποίους επιχειρεί να διασπάσει τον αγώνα τους. Φαίνεται και από τη στάση που τηρεί απέναντι στην καταστροφική για την αγροτική  παραγωγή -και όχι μόνο-συμφωνία της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την MERCOSUR, η οποία θα επιταχύνει τον αφανισμό. Γιατί μια από τις βασικές επιδιώξεις αυτής της συμφωνίας είναι η κατάργηση της μικρής και μεσαίας αγροτικής παραγωγής και η προώθηση μιας βιομηχανοποιημένης, κεφαλαιοκεντρικής παραγωγής και το εμπορίας προϊόντων από μεγάλες πολυεθνικές επιχειρήσεις, όπως οι ADM, Bunge, Cargill, Louis–Dreyfus, Lactalis, JBL, κ.λπ. (Στις υπόλοιπες αρνητικές επιπτώσεις της συμφωνίας ΕΕ και Mercosur θα αναφερθούμε πιο κάτω). Το μόνο σημείο στο οποίο η κυβέρνηση έχει δίκιο, είναι ότι το πρόβλημα της εγκατάλειψης της αγροτικής παραγωγής είναι διαχρονικό, αφού όλες οι κυβερνήσεις, ιδιαίτερα μετά από την μεταπολίτευση αδιαφόρησαν για την οργάνωση και ενίσχυση του αγροτικού τομέα και παράλληλα, έκαναν πολιτικά παιχνίδια με τις ευρωπαϊκές αγροτικές επιδοτήσεις.

Βέβαια παρόμοια προβλήματα αντιμετωπίζουν οι αγρότες και στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες Σύμφωνα με την έκθεση της Eurostat, στην οποία ήδη αναφερθήκαμε, μόνο στην Ουγγαρία και τη Σλοβακία, σημειώθηκε αύξηση αγροτικών προϊόντων. Στις υπόλοιπες χώρες υπήρξαν μειώσεις, με τις πιο έντονες να είναι στην Ελλάδα (-16%), την Εσθονία, τη Λετονία, την Ισπανία (η καθεμία -9%) και τη Σουηδία (-8%). Παράλληλα έχει γίνει σαφές σε όλους τους ευρωπαίους αγρότες ότι πιθανή συμφωνία ΕΕ και MERCOSUR, εκτός των υπολοίπων αρνητικών συνεπειών (οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών) θα πλήξει ανεπανόρθωτα την πλειοψηφία των αγροτικών προϊόντων και θα προκαλέσει κινδύνους ακόμη και αφανισμού ορισμένων κλάδων. Αυτός είναι ο λόγος που αγρότες πολλών ευρωπαϊκών χωρών έχουν αρχίσει κινητοποιήσεις.

Είναι φανερό, λοιπόν ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια γενικευμένη κρίση και στον αγροτικό τομέα, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην Ευρώπη

Το κίνημα των αγροτών MST στη Βραζιλία και η αγροτική μεταρρύθμιση

Μια παρόμοια κατάσταση κρίσης στον αγροτικό τομέα βίωνε η Βραζιλία, την δεκαετία του 1980. Την κρίση είχε επιδεινώσει το δικτατορικό καθεστώς που επί μια εικοσαετία, από τον Απρίλιο του 1964, εξουσίαζε στη χώρα. Το 1984, αγρότες, αγωνιστές του αντιδικτατορικού αγώνα πήραν την πρωτοβουλία να οργανώσουν ένα κίνημα, το οποίο παράλληλα  με τον αγώνα για τον εκδημοκρατισμό της χώρας θα αγωνίζονταν για μια δημοκρατική αγροτική μεταρρύθμιση. Στην πρώτη συνάντηση που έγινε στις 22 Ιανουαρίου 1984, στην πόλη Cascavel (πολιτεία Paraná), ήταν παρόντα λιγότερο από 100 άτομα, τα οποία αποφάσισαν να ιδρύσουν το MST, το οποίο παρά την κρατική βία και την τρομοκρατία των πολυεθνικών της αγροβιομηχανίας εξελίχθηκε στο μεγαλύτερο λαϊκό κίνημα των αγροτών στη Βραζιλία και ένα από τα μεγαλύτερα στη Λατινική Αμερική.

Το κίνημα αυτό με την ίδρυσή του, ανάμεσα στους άλλους, έθεσε δύο πολύ βασικούς στόχους: Το σχεδιασμό μιας πραγματικά λαϊκής αγροτικής μεταρρύθμισης και τον αγώνα για την εφαρμογή της. Την αναλυτική πρόταση για μια αγροτική μεταρρύθμιση, που θα είναι σε όφελος όλου του λαού και ταυτόχρονα θα προστατεύει το φυσικό περιβάλλον, την κατέθεσε γραπτά στην κυβέρνηση και όλα αυτά τα χρόνια δεν έχει σταματήσει να  διεκδικεί την θεσμική κατοχύρωσή της από όλες τις κυβερνήσεις. Παράλληλα οργανώνει ποικιλόμορφους αγώνες για να την επιβάλλει στην πράξη, οι οποίοι (αγώνες) παρά την  τρομοκρατία και καταστολή και από το κράτος, από τις πολυεθνικές και από τους τσιφλικάδες έχουν εξαιρετικά αποτελέσματα, όπως θα δούμε στη συνέχεια. (Ακολουθεί μια πολύ περιληπτική παρουσίαση της  μεταρρύθμισης).

Λαϊκή Αγροτική Μεταρρύθμιση (Reforma Agrária Popular)¹

Η Λαϊκή Αγροτική Μεταρρύθμιση δεν αφορά μόνο όσους καλλιεργούν τη γη αλλά και την ανάγκη παραγωγής υγιεινής τροφής για ολόκληρο τον πληθυσμό. Ο αγώνας για καθιέρωσή της συνεπάγεται σύγκρουση με τις μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες, που είναι υπεύθυνες για την παραγωγή φυτοφαρμάκων, γενετικά τροποποιημένων σπόρων και την εξάντληση των φυσικών πόρων. Διότι οι συνέπειες του περιβαλλοντικά καταστροφικού μοντέλου που επιβάλλουν οι πολυεθνικές γίνονται σταδιακά αισθητές από το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. Με την αγροτική μεταρρύθμιση πρωταρχικός στόχος των αγροτών έγινε η παραγωγή υγιεινών τροφίμων, απαλλαγμένων από φυτοφάρμακα και γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς (ΓΤΟ), για όλο τον πληθυσμό, εφαρμόζοντας την αρχή της διατροφικής κυριαρχίας.

Όμως, η λαϊκή αγροτική μεταρρύθμιση υπερβαίνει κατά πολύ τα παραγωγικά ζητήματα. Στοχεύει, παράλληλα, στη δημιουργία νέων ανθρώπινων, κοινωνικών και έμφυλων σχέσεων, στην διασφάλιση της πρόσβασης στην εκπαίδευση σε όλα τα επίπεδα στις αγροτικές περιοχές, ενώ παράλληλα στοχεύει στην οικοδόμηση αυτόνομων μορφών συνεργασίας μεταξύ των εργαζομένων που ζουν στην ύπαιθρο, όπως και στις αστικές περιοχές.

Σε αυτό το πλαίσιο τα βασικά σημεία για το πρόγραμμα της αγροτικής μεταρρύθμισης του MST είναι

1. Εκδημοκρατισμός της πρόσβασης στη γη και σε όλους τους φυσικούς πόρους.

2 Διασφάλιση και διατήρηση των φυσικών πόρων, του νερού, της βιοποικιλότητας (πανίδα και χλωρίδα), των ορυκτών και των ενεργειακών πηγών ως δημόσια αγαθά,

3. Παραγωγή υγιεινών προϊόντων διατροφής χρησιμοποιώντας αγροοικολογικές τεχνικές, απαλλαγμένες από φυτοφάρμακα και γενετικά τροποποιημένους σπόρους.

4 Οι σπόροι αποτελούν φυσική κληρονομιά και δεν μπορεί να υπάρξει ιδιωτική ιδιοκτησία ή οικονομικός έλεγχος πάνω τους. Προσπάθεια μας είναι να διατηρηθούν, να πολλαπλασιαστούν και να κοινωνικοποιηθούν οι αυτοφυείς, και παραδοσιακοί σπόροι

5. Ανάπτυξη της συνεργατικής παραγωγής ενέργειας, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες των περιφερειών, των δήμων και των κοινοτήτων, με διαφορετικές πηγές ανανεώσιμων πόρων που καλύπτουν τις πραγματικές ανάγκες του λαού

6. Διασφάλιση της πρόσβασης σε πολιτιστικά αγαθά για τον αγροτικό πληθυσμό, καθώς και το δικαίωμα σε ποιοτική και δωρεάν δημόσια εκπαίδευση, που θα στοχεύει στην τεχνική, επιστημονική και πολιτική κατάρτιση από κριτική οπτική γωνία της πραγματικότητας και του κοινωνικού πλαισίου.

7 Η ύπαιθρος θα πρέπει να είναι ένας τόπος ευημερίας, απαλλαγμένος από βία, που να διασφαλίζει ότι ο αγροτικός πληθυσμός έχει ευκαιρίες και συνθήκες για μια αξιοπρεπή ζωή, με τα εργασιακά δικαιώματα εγγυημένα και τις εργασιακές σχέσεις να βασίζονται στη συνεργασία και την καταπολέμηση της ταξικής αποξένωσης. Ταυτόχρονα, λαμβάνει υπόψη ότι η πρόσβαση στη γη και τους καρπούς της πρέπει να εγγυώνται την επιβίωση και την διατροφική ανεξαρτησία.

Η οργάνωση του MST, οι καταλήψεις και οι αγώνες

Στο Πρώτο Εθνικό Συνέδριο του MST, τον Ιανουάριο του 1985, το κίνημα των ακτημόνων αποφάσισε να δράσει με τα συνθήματα «H Γη ανήκει σε όσους την καλλιεργούν» και «Η κατάληψη είναι η μόνη λύση». Πέντε μήνες αργότερα, 2.500 οικογένειες συμμετείχαν σε 12 καταλήψεις μεγάλων κτημάτων στην πολιτεία της Σάντα Καταρίνα. Από τη χρονιά εκείνη και για  42 χρόνια οι καταλήψεις γης και υποδομών που αξιοποιούνται για κοινωνικούς σκοπούς έχουν πολλαπλασιαστεί. Στις εκτάσεις των καταλήψεων δημιουργούνται οικισμοί, όπου κατοικούν χιλιάδες οικογένειες που οργανώνουν ποικίλες αγροτικές δραστηριότητες (γεωργικές και κτηνοτροφικές) παράγοντας μεγάλη ποικιλία προϊόντων. Οι καταλήψεις γίνονται με αγώνες, εμπνέονται από τις αρχές της κοινωνικής δικαιοσύνης και αφετηριακή αξία έχουν την ιδέα ότι η γη είναι κοινό αγαθό και πρέπει να αξιοποιείται σε όφελος όλης της κοινωνίας. Η λειτουργία των καταλήψεων στηρίζεται στην αυτοδιαχείριση και για το λόγο αυτό μοναδικός θεσμός λήψης αποφάσεων είναι η Συνέλευση στην οποία μπορούν να πάρουν μέρος όσοι και όσες ζουν μέσα στην κατάληψη

Σήμερα οι καταλήψεις του MST στη Βραζιλία φτάνουν περίπου τις 2000 και έχουν επεκταθεί σε 24 από τις 27 πολιτείες της χώρας. Στις καταλήψεις  ζουν 470.000 αγροτικές οικογένειες και περισσότερο από 1.500.000 άνθρωποι, ενώ υπάρχουν 185 συνεταιρισμοί, 1.900 ενώσεις, 120 αγροτικές επιχειρήσεις, σχολεία και άλλες κοινωνικές υποδομές.  

Βέβαια αυτές οι επιτυχίες ήλθαν με πολύ σκληρούς και αιματηρούς αγώνες. Το κράτος οι πολυεθνικές των τροφίμων και της αγροβιομηχασνίας όπως και πιο μεγάλοι γαιοκτήμονες δεν ήταν δυνατό να αποδεχτούν ως νόμιμες τις καταλήψεις και όλα αυτά τα χρόνια επιχειρούν με πολύ σκληρή καταστολή να τις σταματήσουν.  Μια από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις καταστολής είναι η δολοφονία 21 αγροτών, στις 17 Απριλίου 1996, στην κατάληψη  Μαξαχέιρα στην Κουριονόπολις, κοντά στο Ελντοράντο ντο Καράχας, όπου  ζουν 3.500 οικογένειες. Η πολύνεκρη αυτή καταταστολή έγινε από 155 αστυνομικούς που επιχείρησαν να εκκενώσουν την κατάληψη.

Πρόσφατα,  τον Αύγουστο του 2024 είχα και προσωπική εμπειρία (είχα κάνει και σχετικό δημοσίευμα) από επίθεση μπράβων των τσιφλικάδων στην  κατάληψη Dom Pedro, στην κοινότητα Cajamar, πενήντα χιλιόμετρα από την πόλη του Σάο Πάολο. Εκεί οι «λατιφουντίτες», όπως τους αποκαλούν οι ντόπιοι, μπήκαν νύχτα στην κατάληψη και κατέστρεψαν όλες τις εγκαταστάσεις της βιοτεχνίας για την επεξεργασία και τυποποίηση  προϊόντων μανιόκας, (αγροτικό προϊόν της Βραζιλίας) προκειμένου να αναγκάσουν τους αγρότες να φύγουν. Η συνέλευση όμως της κατάληψης αποφάσισε να καλέσει αλληλέγγυους και να κατασκευάσει εκ νέου τις εγκαταστάσεις, κάτι που έγινε με μεγάλη επιτυχία

Η μεγάλη κοινωνική προσφορά των καταλήψεων του MST έχει σαν αποτέλεσμα την πάνδημη αποδοχή τους από την κοινωνία. Σύμφωνα με δημοσκόπηση της εφημερίδας Sem Terra, το 85% των πολιτών στηρίζει τις καταλήψεις, ενώ το 94% θεωρεί δίκαιο τον αγώνα του MST για αγροτική μεταρρύθμιση,

Η θέση του MST για τη συμφωνία ΕΕ- MERCOSUR 

Σε διεθνή συνάντηση στο Ρίο ντε Τζανέιρο, στις 15 Νοεμβρίου του 2024, το MST κατήγγειλε το σχέδιο της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου, ανάμεσα στην ΕΕ και τη MERCOSUR επισημαίνοντας ανάμεσα στα άλλα ότι είναι μια συμφωνία που θα ενισχύσει την αποβιομηχάνιση των χωρών του παγκόσμιου νότου. Ταυτόχρονα οι μικρές και μεσαίες ευρωπαϊκές εκμεταλλεύσεις θα εκτεθούν έτσι σε αθέμιτο ανταγωνισμό και θα πληγούν από τις εισαγωγές φθηνών και, συχνά, τοξικών προϊόντων από τους γίγαντες της βιομηχανικής γεωργίας και της κτηνοτροφίας.

Όσον αφορά το φυσικό περιβάλλον θα ενταθεί η καταστροφή πολύτιμων οικοσυστημάτων, σε μία περίοδο μάλιστα που καθημερινά, όπως τόνισε  η εκπρόσωπος του κινήματος, Cássia Bechara, τα δάση της περιοχής Chaco της Αργεντινής και της Παραγουάης, ή το τροπικό δάσος του Αμαζονίου, η σαβάνα Cerrado ή το Pantanal στη Βραζιλία αντικαθίστανται από βοσκοτόπια για καλλιέργεια βοοειδών και σόγιας. Άμεσα και έμμεσα, αυτή η συμφωνία θα οδηγήσει στην καταστροφή της φύσης στη Νότια Αμερική. 

Τελικά, πρόκειται για μια συμφωνία προσαρμοσμένη στις επιθυμίες της παγκόσμιας αγροτικής βιομηχανίας με εξαγωγικό προσανατολισμό, η οποία θα εξυπηρετήσει επίσης πολύ τα συμφέροντα της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας, καθώς και της χημικής βιομηχανίας. .

Τα αποτελέσματα της μέχρι τώρα δράσης του MST²

Θα χρειάζονταν πολύς χώρος, για να παρουσιάσουμε αναλυτικά τα θετικά αποτελέσματα του αγροτικού κινήματος MST, στα 42 χρόνια από την ίδρυσή του, όχι μόνο στην παραγωγή και διακίνηση προϊόντων, αλλά και σε πολλούς ‘άλλους κοινωνικούς τομείς. Πιστεύουμε όμως ότι αξίζει, έστω και συνοπτικά να αναφερθούμε σε ορισμένα από αυτά. Όσον αφορά στην παραγωγή και διακίνηση προϊόντων έχουν δημιουργηθεί 79 παραγωγικοί συνεταιρισμοί, 50 συνεταιρισμοί εμπορίου και παροχής υπηρεσιών, 28 συνεταιρισμοί παροχής τεχνικής βοήθειας και 4 πιστωτικοί συνεταιρισμοί. Επίσης έχει ξεκινήσει η δημιουργία 140 βιοτεχνιών μικρής και μεσαίας κλίμακας για την επεξεργασία φρούτων, δημητριακών, γάλακτος κ.ά.

Όσον αφορά την εκπαίδευση, στην οποία το MST δίνει πολύ μεγάλη σημασία, θα πρέπει πρωταρχικά να αναφέρουμε ότι το κίνημα έχει δημιουργήσει και συντηρεί την Εθνική Σχολή Φλορεστάν Φερνάντες (ENFF), οι εγκαταστάσεις της οποίας βρίσκονται κοντά στο Σάο Πάολο. Η σχολή παρέχει γνώσεις πολύ υψηλού επιπέδου, αφού σε αυτή διδάσκουν ειδικοί επιστήμονες, ερευνητές, και πανεπιστημιακοί από πολλά επιστημονικά ιδρύματα της Λατινικής Αμερικής Επίσης λειτουργούν 2000 σχολεία στις καταλήψεις , όπου η διδασκαλία στηρίζεται στις αντιιεραρχικές και συμμετοχικές δομές εκπαίδευσης του Paulo Freire. Για την ενημέρωση του κοινού εκδίδει την εφημερίδα Sem Terra, ενώ συντηρεί και 20 ραδιοφωνικούς σταθμούς.

Οι αδιαμφισβήτητες επιτυχίες του επιτυχίες του κινήματος MST οφείλονται τόσο στην αγωνιστική διάθεση των αγροτών όσο και στη μεγάλη προσφορά του κινήματος στην κοινωνία. Γιατί όπως εξηγεί ο João Paulo Rodrigues, μέλος του εθνικού συντονισμού του κινήματος MST: «Αυτός ο αγώνας ξεπερνά κατά πολύ την ιδιοκτησία γης. Αφορά την εγγύηση της αξιοπρέπειας, της εργασίας και του δικαιώματος να ζεις στην ύπαιθρο με πρόσβαση στην εκπαίδευση, την υγεία και την υγιεινή διατροφή. Θέλουμε να μετατρέψουμε τη γη σε ένα συλλογικό και παραγωγικό αγαθό»³

ΥΓ Όπως ήδη αναφέραμε την μεγάλη επιτυχία της δράσης του MST όπως και την αλληλεγγύη του προς τον δοκιμαζόμενο Παλαιστινιακό λαό επαίνεσε δημόσια ο ΟΗΕ, στις 7 Νοεμβρίου, 2023, για την αποστολή τις χιλιάδων τόνων προϊόντων από την παραγωγή του στην αποκλεισμένη Γάζα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

1 Οι γνώσεις σχετικά με τη δράση του κινήματος MST, των αγροτών της Βραζιλίας προέρχονται αφενός από την πολύχρονη μελέτη της ιστορίας του κινήματος και την συμμετοχή μου σε πολλά σεμινάρια στη Σχολή ENFF του MST στο Σάο Πάολο και αφετέρου από πολλές επισκέψεις και πολυήμερη διαμονή στις καταλήψεις Boa Sorte, Marielle Vive, Irmã Alberta, Piri Tuba και Dom Pedro, όπου συμμετείχα σε συνελεύσεις  καταλήψεων. Επίσης εκτός από τις παραγωγικές μονάδες επισκεφτήκαμε αυτοδιαχειριζόμενα σχολεία, όπως και άλλες αυτοδιαχειριζόμενες δομές που λειτουργούν στις καταλήψεις

2 Τα αριθμητικά στοιχεία που αναφέρονται περιλαμβάνονται στο άρθρο προέρχονται από το βιβλίο “A Histiria da Luta Pela Terra e o MST”. (Η Ιστορία του Αγώνα για τη Γη και το MST) Συγγραφέας του βιβλίου είναι ο Mitsue Morrisawa, ενώ το βιβλίο εκδόθηκε στο Σάο Πάλο από τις εκδόσεις Expressão Popular

3 Εφημερίδα Sem Terra

The post Αγροτική παραγωγή και αυτοδιαχείριση: Ελλάδα, Ευρώπη και η αγροτική μεταρρύθμιση του κινήματος MST στη Βραζιλία first appeared on Aυτολεξεί.