Οι Redskins ήταν μια αγγλική μπάντα της δεκαετίας του ’80 αποτελούμενη από αντιφασίστες σκίνχεντς, πρώην μέλη του punk rock συγκροτήματος “No Swastikas” (Χωρίς σβάστικες). Η μπάντα ήταν πολύ ενεργή πολιτικά, στηρίζοντας απεργίες, αγώνες και κινήματα, για τα οποία στοχοποιείται από φασίστες –με πιο χαρακτηριστική την οργανωμένη επίθεση φασιστών του Εθνικού Μετώπου, στις 10 Ιουνίου 1984, κατά των Redskins και το κοινό τους στο φεστιβάλ Jobs for Change (Δουλειές για αλλαγή).

Η μπάντα παίρνει πολύ ενεργό μέρος στην ιστορική απεργία των μεταλλωρύχων κατά της κυβέρνησης Θάτσερ, οργανώνοντας μία σειρά από συναυλίες οικονομικής ενίσχυσης, αλλά και στηρίζοντάς τη με κάθε άλλο τρόπο. Ίσως η πιο ιστορική στιγμή της μπάντας είναι τον Νοέμβρη του 1984, όταν οι Redskins εμφανίζονται στη ζωντανή εκπομπή The Tube του βρετανικού Channel 4 να παίξουν και κατά τη διάρκεια της εμφάνισης τους ανεβάζουν, χωρίς καμία συνεννόηση με το κανάλι, έναν μεταλλωρύχο πάνω στη σκηνή να μιλήσει για την απεργία που εκείνη την περίοδο φλέγεται. Η σύνδεση του μικροφώνου του απεργού διακόπτεται από τους τεχνικούς του καναλιού –μια πράξη την οποία οι Redskins έπειτα θα καταγγείλουν ως λογοκρισία (βλ. το χαρακτηριστικό στιγμιότυπο παρακάτω).

Ακολουθεί η συνέντευξη των Redskins που δόθηκε στη βρετανική εφημερίδα “The Student” (φύλλο 29 Νοέμβρης 1984, σελ.13):

Η πολιτική προφανώς είναι πολύ σημαντική για σας: ποια είναι η πολιτική σας κατεύθυνση;

Dean: Είναι πολύ απλό, εάν χρειάζεσαι εργασία, πρέπει να την έχεις. Εάν χρειάζεσαι σπίτι, πρέπει να το έχεις. Έχεις το δικαίωμα σε αξιοπρεπή εκπαίδευση, σε αξιοπρεπές επίπεδο ζωής, πρέπει να έχεις πρόσβαση στην ανάπαυση και τον πολιτισμό, και να μην σου φέρονται σαν φθαρμένη εφημερίδα που την τσαλακώνουν για να την πετάξουν στον κάδο των απορριμμάτων.

Το πώς τα καταφέρνεις όλα αυτά είναι ένα πιο περίπλοκο ζήτημα –εμείς λέμε πως δεν μπορείς να το κάνεις με ποπ συγκροτήματα. Μόνο η εργατική τάξη, όταν αυτή αυτοοργανώνεται, μπορεί να καταφέρει μια κοινωνία όπου όλοι θα έχουν δουλειά και αξιοπρεπή σπίτια.

Όταν οι μεταλλωρύχοι απεργούν, και μιλάμε για τη μεγαλύτερη βιομηχανική σύγκρουση της τελευταίας δεκαετίας, τότε εμείς τη στηρίζουμε από την αρχή. Την προωθούμε –όχι μόνο μιλάμε για αυτήν ούτε μόνο παίζουμε σε συναυλίες οικονομικής ενίσχυσης, αλλά εμπλεκόμαστε άμεσα και πέρα από την μπάντα. Μαζεύουμε χρήματα για τους μεταλλωρύχους, κατεβαίνουμε σε διαδηλώσεις, συμμετέχουμε σε ομάδες στήριξης για την απεργία και πολλές άλλες παρόμοιες δραστηριότητες.

Hewes: Εν συντομία, η κατεύθυνσή μας είναι αντιρατσιστική, αντισεξιστική και υπέρ του να αποκτήσει η εργατική τάξη έλεγχο πάνω στη ζωή της.

Είναι αποτελεσματικό το να προωθείτε την πολιτική σας μέσω της μουσικής; Υπάρχει ακροατήριο για τέτοια τραγούδια;

King: Δεν νομίζω ότι μαζεύει κάνεις ακροατήριο λόγω της πολιτικής. Δεν νομίζω πως εμείς μαζεύουμε το κοινό μας λόγω της επαναστατικής μας πολιτικής κατεύθυνσης. Αυτό που όμως μπορούμε να κάνουμε είναι να αναδείξουμε σε όσους μας ακούνε μια προοπτική για κοινωνική αλλαγή. Δεν προσφέρουμε λεπτομερή μανιφέστα, τα αφήνουμε αυτά στον Μαρξ και τον Λένιν.

Dean: Κάποιοι δίνουν περισσότερη σημασία στον πολιτικό στίχο από άλλους. Όμως κατά τη γνώμη μου πολύ πιο σημαντικό είναι το κοινό να σε δει να υποστηρίζεις τους μεταλλωρύχους, να τους ανεβάζεις πάνω στη σκηνή, να τους προσφέρεις οικονομική ενίσχυση –όλα αυτά επηρεάζουν τις ιδέες του κόσμου περισσότερο από τους ίδιους τους στίχους.

King: Δεν νομίζω ότι η μουσική μας μπορεί να επηρεάσει πολύ τον καθημερινό άνθρωπο, ο οποίος δεν εμπλέκεται στην πολιτική δράση. Εάν για αυτόν η πολιτική του δράση περιορίζεται στο να ακούει ένα μουσικό συγκρότημα, τότε δύσκολα θα τον επηρεάσουμε παραπέρα. Αλλά μπορούμε να επηρεάσουμε ανθρώπους που είναι ήδη πολιτικά ενεργοί, όμως όχι τόσο πολιτικοποιημένοι. Και ίσως μπορούμε να τους επηρεάσουμε διότι δεν είναι απομονωμένοι, δραστηριοποιούνται ανάμεσα σε άλλους πολιτικά σκεπτόμενους ανθρώπους, κάτι το οποίο είναι πολύ καλό.

Πιστεύετε ότι ο πολιτικός σας προσανατολισμός έχει σταθεί εμπόδιο σε πιθανά δισκογραφικά συμβόλαια;

King: Και ναι, και όχι. Ίσως κάποιοι να ήταν διστακτικοί, αλλά εάν μπορούν να σε κάνουν να πουλάς…

Dean: Όντως δυσκολεύει τα πράγματα, αλλά μπορείς να τα καταφέρεις. Για παράδειγμα η Virgin μας έκανε επίσημη πρόταση, η οποία όμως όταν ελέγχθηκε από τον CEO της εταιρείας Richard Branson ακυρώθηκε, επειδή μας θεώρησε υπερβολικά πολιτικοποιημένους.

Η Warner μας έκανε πολύ μεγαλύτερη πρόταση από τη δισκογραφική εταιρεία Decca, όμως και σε αυτή την περίπτωση ο διευθυντής τους Rob Dickinson είπε «σε καμία περίπτωση, είναι πολύ επικίνδυνοι, δεν μπορούμε να τους αγγίξουμε» –και έτσι τελικά δεν υπογράψαμε. Οπότε, ναι, είναι πιο δύσκολο για μας και οι τηλεοπτικές μας εμφανίσεις θα ελέγχονται πολύ προσεκτικότερα μετά από την εμφάνισή μας στο The Tube.

Στην τελική όμως, αυτοί κοιτούν μόνο τα λεφτά, και εάν μπορούν να τα βγάλουν μέσα από σένα, θα σε πουλήσουν.

Άρα, η δισκογραφική εταιρεία έχει προσπαθήσει να επηρεάσει τη μουσική και την πολιτική σας;

Dean: Ναι, φυσικά, και προσπαθούν συνέχεια να το κάνουν. Μας λένε πως κάποια πράγματα είναι υπερβολικά πολιτικοποιημένα. Αλλά εμείς είμαστε καλά προετοιμασμένοι.

Ένας από τους λόγους να αργήσουμε τόσο πολύ το κομμάτι μας “Keep on Keepin’ on” ήταν επειδή ήθελαν να το ξανακάνουμε, ενώ εμείς δεν θέλαμε. Στο τέλος τους κάναμε το χατίρι και αυτό ήταν ένα παράδειγμα παρέμβασης στη μουσική.

Σε άλλες περιπτώσεις αυτοί δεν ήθελαν να γράφεται «Νίκη στους μεταλλωρύχους» πάνω στις αφίσες μας, αλλά εμείς καταφέραμε στο τέλος το σλόγκαν να γραφτεί. Κάποιες φορές κερδίζεις και κάποιες χάνεις. Το θέμα είναι να μην υποχωρείς. Ως μπάντα πρέπει να χρησιμοποιείς πλατφόρμες –και να το κάνεις έξυπνα.

Ποιες είναι οι μουσικές σας επιρροές;

Dean: Ο Costello είναι μία έμπνευση όταν παίζει ζωντανά, το ίδιο και ο Dammers (The Specials). Επίσης, ο Weller (The Jam) μας ενέπνεε για ένα χρονικό διάστημα. Η μουσική μας είναι σαν κακοπαιγμένη Northern Soul με punk-rock κιθάρα από πίσω. Η έμπνευσή μας έρχεται βασικά από πιο παλιά πράγματα όπως η σόουλ του ’60, η Tamla Records, λίγο R&B, οτιδήποτε περιέχει τυμπάνια.

King: Μιλώντας ειλικρινά, υπάρχουν πάρα πολλές επιρροές. Οι καθημερινές εμπειρίες είναι έμπνευση όπως και αυτά που ακούμε στα βινύλια.

Για ποιο λόγο δημιουργήσατε την μπάντα –για να περάσετε το πολιτικό σας μήνυμα ή θα τη φτιάχνατε έτσι και αλλιώς;

Dean: Είναι αδύνατο να πω. Ήθελα να παίζω και ήξερα πως, εάν είμαι σε μπάντα, δεν θα ήθελα να τραγουδώ πράγματα του τύπου “wake me up before you go-go”. Αλλά σίγουρα δεν καθόμασταν οι τρεις μας και σκεφτόμασταν πώς θα εισχωρήσουμε στη μουσική βιομηχανία.

Φτιάξαμε μια μουσική μπάντα, αλλά φυσικά με ξεκάθαρα πολιτικό χαρακτήρα. Δεν μπορείς να διαχωρίσεις τα δύο. Πολλοί έχουν πει για τον μεταλλωρύχο που ανεβάσαμε στη σκηνή ότι το καλύτερο πράγμα γύρω από αυτή μας την πράξη ήταν το γεγονός ότι είδαν μια μουσική μπάντα να ανεβάζει δίπλα της έναν μεταλλωρύχο –κάτι το οποίο κανείς δεν είχε σκεφτεί να κάνει πριν.

The Tube, Channel 4, 1984: Η στιγμή που οι Redskins ανεβάζουν ζωντανά στον αέρα της εκπομπής τον απεργό μεταλλωρύχο.

Δημοσίευση: Γιάβορ Ταρίνσκι

The post Η ιστορική απεργία των μεταλλωρύχων στη Μ. Βρετανία και η συνεισφορά των Redskins first appeared on Aυτολεξεί.

Το Στόουκ-ον-Τρεντ είναι μία πόλη 270 χιλιάδων κατοίκων στην κεντρική Αγγλία, φημισμένη για τη βιομηχανία πορσελάνης και κεραμικών. Υπήρξε ένα από τα κέντρα της βαριάς βιομηχανίας της Βρετανίας, με δεκάδες ανθρακωρυχεία και επίσης ένα από τα κέντρα του ισχυρού βρετανικού εργατικού κινήματος. Το 1842 κηρύχθηκε μια άγρια γενική απεργία στην περιοχή, που οδήγησε στις ‘Εξεγέρσεις των Κεραμοποιών’ (Pottery Riots) οι οποίες υποκινήθηκαν και ενισχύθηκαν από το εργατικό κίνημα των Χαρτιστών. Η εξέγερση αντιμετωπίστηκε με την επέμβαση του βρετανικού στρατού που άνοιξε πυρ απέναντι σε 45.000 απεργούς, δολοφονώντας άνδρες, γυναίκες και παιδιά. Η απεργία υπήρξε ένα εμβληματικό γεγονός στην ιστορία του εργατικού κινήματος, που ενίσχυσε την εμπιστοσύνη των εργατών στην άμεση δράση και καθόρισε τον τρειντ-γιουνιονισμό, την ένωση των εργατών σε αυτόνομα επαγγελματικά συνδικάτα. Έπειτα από τα γεγονότα δημιουργήθηκαν τα πανβρετανικά συνδικάτα των Ανθρακωρύχων και των Κεραμοποιών (Miners’ Association of Great Britain and Ireland, 1842 – United Branches of Operative, Potters 1843).

Το κόμμα των Εργατικών (Labour Party) κατείχε τη βουλευτική έδρα του Στόουκ-ον-Τρεντ από όταν δημιουργήθηκε η εκλογική περιφέρεια το 1950. Έως χθες, Πέμπτη 12 Δεκεμβρίου του 2019, όταν την έδρα πήραν οι Συντηρητικοί, οι Τόρις του Μπόρις Τζόνσον.

Το τέλος του μικρού αυτού εργατικού προπύργιου είναι μια σύνοψη των αποτελεσμάτων των βουλευτικών εκλογών στη Βρετανία, που σήμανε την συντριπτική ήττα των Εργατικών και του αριστερού προσανατολισμού της ηγεσίας του Τζέρεμι Κόρμπιν. Ο Κόρμπιν, διάδοχος του Έντ Μίλιμπαντ, διαδόχου του Γκόρντον Μπράουν, διαδόχου του Τόνι Μπλαιρ, στην ηγεσία των Εργατικών, αποδείχθηκε τελικά ανήμπορος να μεταδώσει το όραμά του στους ψηφοφόρους. Κι όμως το όραμα του Κόρμπιν για επανεθνικοποίηση των σιδηροδρόμων και των δημόσιων υπηρεσιών, δωρεάν σύστημα υγείας και εκπαίδευσης, δωρεάν περίθαλψη των γηραιών πολιτών, μείωση της ηλικίας ψήφου στα 16, φορολόγηση των πλουσίων κ.α. συγκίνησε λιγότερο τους Βρετανούς πολίτες από όσο τους Ευρωπαίους αριστερούς -και ακόμη και αριστερίζοντες «αντι-εξουσιαστές», όπως το πανευρωπαϊκό δίκτυο Beyond Europe που στήριξε το κάλεσμα της ομάδας Plan-C για ψήφο στον Κόρμπιν.

Και όμως, μετά τη χθεσινή συντριπτική ήττα, η κεντροαριστερή εφημερίδα Guardian, αναλύοντας τους 5 λόγους πίσω από τη συντριβή των Εργατικών είχε ως πρώτο τον ίδιο τον Κόρμπιν, ως δεύτερο το μαξιμαλιστικό Πρόγραμμά του (‘πρόγραμμα 10ετίας και όχι μιας κυβέρνησης’), ως τρίτο την αμφιθυμία απέναντι στο Brexit.^[i]

Ο Κόρμπιν μοιάζει με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Έχει περισσότερους οπαδούς στο εξωτερικό, παρά στη Βρετανία.

Ο βίος και η πολιτεία του είναι ιδιαίτερος, καθώς και οι αντίπαλοί του παραδέχονται την ειλικρίνεια και τη σταθερότητα στις απόψεις του. Μα οι απόψεις του δεν είναι πάντα δημοφιλείς. Πέρα από το κοινωνικό του πρόγραμμα, οι θέσεις του σε ζητήματα εθνικής ανεξαρτησίας και εθνικού αυτοπροσδιορισμού προκαλούν αμηχανία στους ψηφοφόρους. Κατά τη δεκαετία του ’80 ο Κόρμπιν υποστήριζε τον αγώνα του Σιν Φέιν και το δικαίωμα της επανένωσης της Ιρλανδίας -θέση που οι αντίπαλοί του εκμεταλλεύτηκαν για να τον χαρακτηρίσουν ως συμπαθών του ΙΡΑ, σε μια εποχή που η σύγκρουση των Βορειοϊρλανδών ρεπουμπλικάνων αυτονομιστών και των Ενωτικών οπαδών του Βρετανικού Στέμματος είχε χαρακτήρα πολεμικής σύρραξης. Σε όλη την καριέρα του ο Κόρμπιν κατήγγειλε τον βρετανικό ιμπεριαλισμό, σε μια εποχή που η Βρετανική αυτοκρατορία κατέρρεε, δημιουργώντας μία κρίση ταυτότητας στον βρετανικό πληθυσμό, που είχε ‘ομογενοποιηθεί’ όχι στη βάση της εθνικότητας αλλά στη βάση της υπηκοότητας -ως υπήκοοι του Στέμματος.

Και κατά τη διάρκεια του δημοψηφίσματος του 2016, ο Κόρμπιν υποστήριξε το Bremain, απέναντι στον Μπόρις Τζόνσον που ήταν ο βασικός προπαγανδιστής του Brexit. Το δημοψήφισμα έγειρε υπέρ του Brexit και, ενώ στα τρία χρόνια ασάφειας που ακολούθησαν κανείς δεν κατάφερε να εκπληρώσει την έξοδο, κανείς επίσης δεν κατάφερε να ξαναθέσει το ερώτημα στο βρετανικό κοινό.

Κανείς δεν τόλμησε να στηρίξει σοβαρά ένα δεύτερο δημοψήφισμα. Ο Κόρμπιν το ψέλλισε, χωρίς όμως να το θέσει στο επίκεντρο του προγράμματός του. Απλώς αντιτάχθηκε σε κάθε σχέδιο νόμου που έφεραν οι Συντηρητικές κυβερνήσεις και υποσχέθηκε να βρει άλλη λύση. Ούτε όμως έκανε το Bremain σημαία, ούτε καταδίκασε το Brexit. Καταδίκασε απλώς τα συγκεκριμένα Brexit, όχι όμως και την πυρηνική ιδέα του βρετανικού εθνικισμού που τροφοδότησε το ρεύμα εξόδου από την Ε.Ε.

Η ήττα του Κόρμπιν δείχνει τις αντιφάσεις τόσο της βρετανικής πολιτικής, όσο και της σύγχρονης εθνικής κοινοβουλευτικής πολιτικής. Θα τις αναφέρω εν συντομία, σε αυτό το σύντομο σημείωμα.

1. Η αντίφαση του εθνικισμού. Το παράδοξο με τον Αγγλικό εθνικισμό, είναι πως η Αγγλία δεν υπήρξε πλήρως ανεξάρτητη παρά μόνο για 300 χρόνια από τα τελευταία 1200 (περ.900 – 1016 & 1453-1603). Η Αγγλία δεν υπήρξε ποτέ προτεκτοράτο, αν και κάποτε κομμάτια της βρέθηκαν υπό ρωμαϊκή και αργότερα δανέζικη κατοχή. Όλο τον υπόλοιπο καιρό η Αγγλία υπήρξε (το κυρίαρχο) κομμάτι της Μ. Βρετανίας, του Ην. Βασιλείου, της Βρετανικής Αυτοκρατορίας, της Κοινοπολιτείας διαδοχικά. Ο Αγγλικός εθνικισμός, φυσικά, επικαλείται την βρετανική αυτοκρατορική δόξα του ιμπεριαλισμού προκειμένου να τονωθεί. Όμως αν τέτοια ‘δόξα’ ανήκει σε κάποιον, αυτοί είναι οι βασιλικοί Οίκοι του Ανόβερο και του Σαξ-Κόμπουργκ-Γκόθα, παρακλάδια των Αψβούργων, γερμανόφωνοι. Ας μην ξεχνάμε ότι το βρετανικό παρακλάδι του Οίκου του Σαξ-Κόμπουργκ-Γκόθα μετονομάστηκε σε Οίκο του Ουίνσδορ κατά τον Α’ Π.Π., για να μην θυμίζει την γερμανική καταγωγή των Βρετανών βασιλέων σε καιρό πολέμου με τη Γερμανία. Ακόμη και στο βασικό στρατιωτικό πεδίο, η ‘δόξα’ θα ανήκε στα επίλεκτα Σκωτσέζικα τμήματα, τα ίδια που βοήθησαν την καθυπόταξη της Ιρλανδίας και κυβέρνησαν την Ινδία. Η Μ. Βρετανία υπήρξε η (κατεξοχήν) αυτοκρατορική δύναμη της νεωτερικότητας. Δεν έδωσε εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα, αντιθέτως εναντίον της χτίστηκαν μυριάδες ελευθερωτικοί αγώνες, ήδη από την Αμερικάνικη Επανάσταση. Ο εγγλέζικος εθνικισμός ιστορικά υπήρξε κατά κύριο λόγο αναμεμειγμένος μέσα στον βρετανικό ιμπεριαλισμό και στην επέκτασή του, στον λευκό ευρωπαϊκό ρατσισμό, το περίφημο ‘White man’s burden’ του Κίπλινγκ και τις ψευδοθεωρίες του Τσάμπερλαιν που θαύμαζε ο Χίτλερ.
2. Η αντίφαση της βρετανικής ταυτότητας. Ένα μεγάλο μέρος των οπαδών του Brexit δήλωναν ότι η Ευρώπη τους καταπιέζει καθώς δεν αφήνει τη Μ. Βρετανία να κλείσει πλήρως τα σύνορα (παρόλο που την αφήνει να έχει την πόρτα μισόκλειστη). Και πάλι όμως, το μεγαλύτερο κομμάτι των μεταναστών εξ Ανατολάς φτάνουν το Νησί βάσει του δικαιώματός τους ως υπήκοοι της Κοινοπολιτείας (Ινδία, Πακιστάν), δικαίωμα που τους παραχωρήθηκε μετά από αιώνες Βρετανικής σκλαβιάς. Η Μ. Βρετανία υπήρξε ο κινητήριος μοχλός της βιομηχανικής, καπιταλιστικής και αποικιοκρατικής παγκοσμιότητας, πριν δώσει τα σκήπτρα αλλού. Με εθνοκρατικούς όρους, η Μ. Βρετανία είναι ήδη μία ‘υπερεθνική’ ένωση. Αυτό σημαίνει ότι οι βρετανικές εκλογές αφορούν πέντε ‘εθνικές’ εκλογικές ομάδες – τους Άγγλους, τους Ουαλούς τους Σκώτους, τους Βορειοϊρλανδούς, τους μετανάστες δεύτερης γενιάς. Ο Τζόνσον, υπέρμαχος του Brexit κατόρθωσε να διεγείρει τον αγγλικό σωβινισμό αλλά επίσης κατόρθωσε να αγγίξει και το συναισθηματικό κέντρο των υπολοίπων, καθώς η ταύτισή τους με την βρετανική πολιτεία εδράζεται ακριβώς πάνω στο φάντασμα της βρετανικής αυτοκρατορίας. Η αντι-ιμπεριαλιστική ρητορική του Κόρμπιν, η οποία δεν στρέφεται ενάντια στο παρόν, αλλά ενάντια στο παρελθόν, έπληξε την κοινή βάση της παρελθοντικότητας, πάνω στην οποία στηρίζεται η συνοχή της βρετανικής ταυτότητας. Δίχως μια ξεκάθαρη θέση απέναντι στο Brexit, η ρητορική των Εργατικών έδειχνε να πλήττει τον βρετανικό αυτοσεβασμό δίχως να προτείνει κάποια άλλη κοινωνική βάση συνταυτισμού – δίχως αναφορές στην εργατική ταυτότητα ή την ευρωπαϊκή ταυτότητα, η καταδίκη του βρετανικού παρελθόντος έμοιαζε σαν αμφισβήτηση των ίδιων των θεμελίων της εθνοκρατικής αφήγησης. Ασφαλώς ολόσωστη αμφισβήτηση – όμως, άραγε, κατάλληλη για να εκφραστεί στις κάλπες; Μα οι ίδιες κάλπες στηρίζονται στην εθνοκρατική αφήγηση και τον ‘εθνικό’ συνταυτισμό. Το παράδοξο του εθνικισμού δεν μπορεί να επιλυθεί με προσφυγή στις κάλπες στο όνομα αυτού του εθνικισμού.
3. Η αντίφαση του κοινοβουλευτισμού. Η Μεγάλη Βρετανία, παρότι περιγράφεται ως ‘συνταγματική μοναρχία’ δεν έχει Σύνταγμα, αντιθέτως έχει μία σειρά από επίσημα έγγραφα, που χρονολογούνται ήδη από τον καιρό της Μάγκνα Κάρτα, και περιλαμβάνουν τις Πράξεις του Κοινοβουλίου. Ιδρυτικές πράξεις της Μ. Βρετανίας είναι οι Ενωτικές Πράξεις με τη Σκωτία (1707- οικειοθελώς) και την Ιρλανδία (1801-βιάιως), και αναθεωρητική η Ιρλανδική Ανεξαρτησία (τμηματικώς, μετά από δημοψήφισμα στο Βορρά) του 1922. Όλες οι ιστορικές επεκτάσεις και επικαλύψεις της Μ. Βρετανίας βγήκαν σαν ραφές στην επιφάνεια μετά το δημοψήφισμα και κυριάρχησαν στην πολιτική ζωή της χώρας έως και τις χθεσινές εκλογές και, όπως φαίνεται, και στη συνέχεια. Εξίσου, οι περιπλοκότητες του Βρετανικού δικαίου (που είναι περισσότερο εμπειρικό και δίνει βαρύτητα στην αρχή του δεδικασμένου) και οι ιδιαιτερότητες του βασιλείου (του οποίου η μονάρχης είναι επίσης μονάρχης – επικεφαλής και της ‘υπερεθνικής’ Κοινοπολιτείας και κεφαλή της Αγγλικανικής Εκκλησίας και των απανταχού Αγγλικανών) αφήνουν πολλά περιθώρια για παρεξηγήσεις. Και όμως, όλα αυτά συμβαίνουν σε μια εποχή που ακόμη και σε πιο εθνικά ομοιογενείς χώρες οι δομές αντιπροσώπευσης καταρρέουν και τα κοινοβούλια μετατρέπονται σε εκτελεστικά όργανα υπερεθνικών αποφασιστικών μηχανισμών – όπως η Ε.Ε. Ποιον εκπροσωπεί το κοινοβούλιο; Είτε αυτούς που συντάσσονται υπέρ του κυβερνώντος κόμματος, το οποίο κυβερνά, δηλαδή ελέγχει το κοινοβούλιο για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, είτε αυτούς που συντάσσονται αναφανδόν υπέρ της κοινής εθνικής ‘αποστολής’ και ταυτίζονται με κάθε κυβέρνηση. Σε κάθε περίπτωση, στα κοινοβούλια δεν εκφράζονται ούτε τα κοινωνικά κινήματα, ούτε όσοι δυσφορούν συνολικά με το σύστημα και τα σύνορά του. Η δομή του κοινοβουλευτισμού είναι τέτοια ώστε ουσιαστικά νομιμοποιεί μια εκλεγμένη ολιγαρχία να κυβερνά. Όμως οι κυβερνητικές δυνατότητες της εκλεγμένης ολιγαρχίας εξαρτώνται από την συνεργασία της με άλλες, άτυπες ολιγαρχίες πλούτου και ισχύος, προκειμένου να έχει πρόσβαση στα πραγματικά κέντρα εξουσίας. Και όταν μιλάμε για τη Μ. Βρετανία αυτά τα κέντρα εξουσίας, από το Παλάτι έως τα επιχειρηματικά λόμπι του Λονδίνου είναι ανεξέλεγκτα και αυτόνομα σε σχέση με τον εκλογικό πληθυσμό.
4. Η αντίφαση της εθνικής πολιτικής. Οι κυβερνήσεις μετά το δημοψήφισμα απέτυχαν να υλοποιήσουν το Brexit. Διότι, στην εποχή του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού σημαντικές εξουσίες του έθνους-κράτους, ιδίως η δημοσιονομική και οικονομική εξουσία έχουν μεταφερθεί σε υπερεθνικά κέντρα, πολιτικά, όπως η Ε.Ε., αλλά και οικονομικά, όπως τα Διεθνή Χρηματιστήρια. Οι δυνατότητες ανεξάρτητης διακυβέρνησης έχουν στενέψει πολύ, ακόμη και για πανίσχυρα κράτη, όπως η Μ. Βρετανία. Εδώ και καιρό η δύναμη του εθνικού κράτους έχει σβήσει εξωτερικά, όπου κυριαρχούν οι συνομοσπονδίες – ας μην ξεχνάμε ότι συνομοσπονδίες κρατιδίων είναι και οι Η.Π.Α. και η Ε.Ε. και η Ρωσία. Η δύναμη του εθνικού κράτους διατηρείται εσωτερικά, ως μονοπώλιο της κατασταλτικής βίας και της φορολογικής πολιτικής. Και τα δύο μονοπώλια εκφράστηκαν καλύτερα από τους Συντηρητικούς. Η πολιτική τους αδυναμία να φέρουν το Brexit δεν άλωσε το κεντρικό τους επιχείρημα, την επίκληση της βρετανικής ιδιαιτερότητας και την επίκληση της εθνικής ανεξαρτησίας (ενός υπερεθνικού βασιλείου). Παρότι οι δυνατότητες εθνικής πολιτικής είναι ελάχιστη, η μόνη νομιμοποιητική βάση των σύγχρονων κρατικών δομών παραμένει η μεταφυσική της εκπροσώπησης ‘του έθνους’ – το οποίο πρέπει να εφευρεθεί. Παρότι το βρετανικό Στέμμα προσφέρει μια εναλλακτική οδό νομιμοποίησης, το δυναστικό δικαίωμα, οι βασιλείς της Βρετανίας επιβίωσαν ως ‘εθνικοί βασιλείς’ και ο συμβιβασμός της συνταγματικής μοναρχίας ήταν ακριβώς η εξίσωση της υπηκοότητας με την εθνικότητα – υποκατάσταση ελλιπής και φαντασιωτική, που, στην περίπτωση της Βρετανίας δημιουργεί τα παραπάνω παράδοξα.
5. Η αντίφαση του Brexit. Ενώ το ίδιο το Brexit εκφράζει μια μυωπική, εθνικιστική, τοπική ρητορική με ψευδαισθήσεις μεγαλείου, το ίδιο εκφράζουν και οι εθνικές εκλογές. Και ενώ ο Κόρμπιν δεν είναι υπερ του Brexit, οι προτάσεις του για εθνικοποίηση και δωρεάν παροχές εκφράζουν ακριβώς μια εθνική πολιτική που μπορεί να συνδεθεί άρρητα με το Brexit. Καθώς οι Εργατικοί επαμφοτερίζουν ανάμεσα στο Bremain και το Brexit, οι προωθημένες προτάσεις τους δεν έχουν ένα σταθερό πλαίσιο εφαρμογής ή ανάπτυξης. Αντιθέτως, η φαντασιωτική ρητορική του Μπόρις Τζόνσον φαίνεται πιο περιληπτική, ακριβώς επειδή επιμένει καταρχάς στην έξοδο και μετά σε οποιαδήποτε πολιτική. Ενώ οι Εργατικοί παρουσίασαν ένα εύρος προτάσεων, οι Συντηρητικοί έθεσαν μόνο ένα δίλημμα. Το Brexit. Μα αυτό είναι το δίλημμα που κυριαρχεί στη βρετανική πολιτική από το 2016. Έτσι, οι φαντασιόπληκτοι δεξιοί φάνηκαν πιο συνεπείς ως προς την φαντασιόπληκτη πολιτική πραγματικότητα της Μ. Βρετανίας από ό,τι οι πιο πραγματιστές Εργατικοί, που φάνηκαν εκτός πραγματικότητας.

Όλα τα παραπάνω είναι πρώτες σκέψεις μετά τις εκλογές. Μένει να δούμε τις εξελίξεις. Αλλά μπορούμε να πάρουμε δύο μαθήματα:

Α) Οι κοινοβουλευτικές εκλογές αδυνατούν πλέον να εκπροσωπήσουν τον πληθυσμό. Τα κοινωνικά κινήματα απέχουν και όποιος αποφασίσει να συμμετέχει είναι εγκλωβισμένος στα διλήμματα που θέτει η εκλογική διαδικασία, σχεδιασμένη να εξυπηρετήσει την ανανέωση της ολιγαρχίας, ακόμη και αν τα έχει καταγγείλει ως ψευδοδιλήμματα.

Β) Δεν μπορούν να επιλυθούν τα παράδοξα του συστήματος εντός του συστήματος. Ήταν λάθος των αριστεριστών ή των ‘αντιεξουσιαστών’ να υποστηρίξουν τον Κόρμπιν. Λάθος που σχετίζεται ακριβώς με την προσωποπαγή δομή των σύγχρονων ιεραρχικών κομμάτων, η οποία ωστόσο κρύβει τους πραγματικούς ενδοκομματικούς συσχετισμούς. Το κόμμα του Κόρμπιν είναι εξίσου το κόμμα του Τόνι Μπλαιρ. Όπως έδειξε και ο ΣΥΡΙΖΑ, ένα κόμμα εξουσίας αντιστοιχεί σε συγκεκριμένες δομές εξουσίας και εξ ορισμού αυτές αναπαράγει. Τα κοινωνικά ζητήματα δεν μπορούν να επιλυθούν κομματικά, παρά μόνο από μαζικά κοινωνικά κινήματα που μετατρέπουν την ατζέντα της εξουσίας εντός της κοινωνίας, όχι εντός του κοινοβουλίου.

Τελικά αποτελέσματα; 364 έδρες για τους Τόρις, 203 έδρες για τους Εργατικούς. Κόλαφος για τον Κόρμπιν. Όσον αφορά το Στόουκ, το BBC έδωσε την απάντηση στην εκλογική στροφή του: «Το μήνυμα που ακούσθηκε από τους ψηφοφόρους στο Στόουκ-ον-Τρεντ είναι ότι το Εργατικό Κόμμα προσπάθησε να σταματήσει το Brexit».

Τόσο απλά, τόσο περίπλοκα, τόσο ρηχά.

[i]https://www.theguardian.com/politics/2019/dec/13/five-reasons-why-labour-lost-the-election

The post Οι αντιφάσεις των βρετανικών εκλογών first appeared on Aυτολεξεί.